Austurland


Austurland - 23.12.1968, Blaðsíða 14

Austurland - 23.12.1968, Blaðsíða 14
14 AUSTURLAND JÓLIN 1968 Skoraði Ólafur á hreppsnefndina að gera sitt ýtrasta til þess að koma byggingunni upp á því ári. Hreppsnefndin samþykkti ein- rcma að taka málið að sér. Verða hér ekki raktar tilraunir hrepps- nefndar til að brinda málinu í framkvæmd, en eins og kunnugt er varð árangur enginn. Það var ekki fyrr en þau samtök, sem reistu félagsheimilið, komust á laggirnar um 20 árum síðar, að hugmyndin varð að veruleika. Skylt er þó að geta þess, að um 1930 reisti kaupstaðurinn stór- myndarlegt skólahús og um svip- Stefán Stefánsson, framsögumaður um stofnun sparisjóðs. að leyti reisti stiúkan Nýja öldin samkomuhús. Vera má að starf Austra hafi haft heillavænleg á- Ihrif í iþá útt að hrinda þeim byggingum af stað. En ékki var tilraunum Austra til þess að ýta málinu áfram þó alveg lokið. Á fundi 19. jan. 1924 var það enn á dagskrá og enn var Lúðvík Sigurðsson máls- hefjandi. Kvaðst hann flytja mál- ið fyiir þær sakir, að svo hljótt hefði verið um það lengi og vildi hann eigi láta við svo toúið standa heldur reyna að halda því vak- andi. Rakti hann í fáum orðum sögu málsins og toenti á hina miklu nauðsyn á skóla, en einn- ig samkomuhúsi. Ólafur Gíslason og fleiri drógu í efa, að vel færi á því að byggja saman samkomu- hús og skóla. „Þó nú sparaðist við það eitthvert fé, ef til vill, mundi framtíðin vafalaust krefj- ast skilnaðar þess hér, eins og farið hefði annars staðar, þar sem saman hefði verið byggt", hefur fundargerðin eftir Ólafi og var þetta skynsamlega mælt. Um málið urðu talsverðar umræður, sem ekki þykir ástæða til að rekja hér, en að lokum var kosin þriggja manna nefnd til þess að vinna að fjáröflun fyrir sam- komuhús og skyldi hún stuðla að stofnun fjáröfluniarnefndar í öll- um þeim félögum, sem sýnt hefðu áhuga á málinu. Enn var málið rætt á þrem fundum, en of langt er a,ð rekja þær umræður. Stofnun sparisjóðsins Á fundi Austra 5. apríl 1919 var á dagskrá liður, sem nefnd- ist: Sparisjóður. Frummælandi var Stefán Stefánsson, kaupmað- ur Var hans hugmynd um spari- sjóð sú, að annað hvort banka- úíibúið fæM einhverjum manni hér, að veita viðtöku innlögum á sparisjóð og gefa út bækur fyrir. Viidi Ste-fán láta koma þessu í kring hið bráðasta. Þessi hugmynd um fyrirkomu- lag á sparisjóði sætti miklum mótmælum, en samþykkt var til- laga um að kjósa 3ja manna nefnd til að athuga hvort gerlegt væri að stofna sparisjóð á Norð- firði. I nefndina voru kosnir: Stefán Stefánsson, Björn Björnsson og Vilhjálmui- Benediktsson. Aftur kom málið fyrir 17. maí. Skýi'ði formaður nefndarinnar, Stefán Stefá.nsson, svo frá, að falað hefði verið við flesta mekt- aimenn í hreppnum um málið og hefðu undirtektir verið góðar. En nú þótti mikið við Hggja og var tveim mönnum bætt í nefndina, þeim Páli Guttormssyni og Ingv- ari Pálmasyni. Og á fundi 17. maí 1920 skýrði „Björn i Bár" frá því, að samið hefði verið uppkast að lögum fyrir sparisjóðinn og mundi hann taka til starfa 1. september þá um haustið. Náði það fram að ganga og starfar Sparisjóður Norðfjarðar enn, svo sem allir vita, og nálgast nú fimmtugsald- urinn. Af þessu má sjá, að sparisjóð- urinn er beinn árangur af starfi Austra og skilgetið afkvæmi hans. Framhald i næsta blaði. Rdðnhildur Jónosdóttir fró Fannordal Minning Ragnhildur frá Fannardal hefði orðið 84 ára hefði hún lif- að fram í febrúar komandi. Það er hár aldur segjum við, en þó er margur sem nær því orðið að lifa árin áttatíu og rúmlega það án þess að nokkur telji tíðindum sæta. Hitt eru tíðindi, að komiast á níræðisaldurinn án þess að g'ata úr minni sínu meiru eða minna af atburðum svo langrar ævi, að muna allt frá þulunum sem mamma kenndi í bernsku til þess að þekkja aftur lóuna, sem verpti í túnfætinum fyrir þrjátíu árum, á einum saman söngnum með þeirri raunhyggju þó að lík- lega næðu lóur varla svo háum aldii. í bókinni „Undir Fönn" segir Jcnas Árnason frá því hvernig Ragnhildur tók á móti vinum sín- um og kunningjum, í því var aldrei gsrður mannamunur. 1 þeirri bck segir líka frá því hvernig Ragnhildur tók á móti og laðaði til sín aðrar lífverur en menn. í bókinni „Undir Fönn" spyr Jónas einn víðförulan vin s'nn héðan úr bæ að því, hvort hann hafi aldrei komið inn í Fannardal — sá hafði ekki gert það. Það er margur staðurinn í byggðinni ógistur þótt vítt sé farið. Ragnhildi frá Fannardal kynnt- ist ég fyrir fimm árum, ég var á leið með gorfötu til ruslatunn- unnar, er hún mætir mér og spyr: „Ert þú að gera slátur?" Ég játa því, en set um leið fram þá kvörtun að alltaf gangi mér nú erfiðlega að gera góða lifrar- pylsu. „Ég skal gera fyrir þig lifrarpylsuna", sagði hún, „ég heM ég kunni það". Sú lifrar- pylsugerð varð mér til meiri nær- ingar og verður mér drýgra nesti en mig óraði fyrir í upphafi þeirrar pylsugerðar. Ragnhiidur var gædd þeim eiginleika að vekja með viðmælendum sínum betri manninn í þeim sjálfum. Af vin- um sínum sagði hún manni yfir- burða tíðindi um góðleikann, þeg- ar við bar að henni bættist nýr í hóp hinna fjölmörgu, þá urðu það svo vermandi tíðindi þegar hún sagði þau, að öll von^ka hins stóra heims hlaut að vera einber misskilningui', eftir stóð einn stcr kærleikur almættisins, — þess almættis sem enginn skilur. 1 trú si.nni til almættisins gerði hún engar kröfur, hún krafði það ekki um eilíft líf sér til handa, þaðan af síður vun eilífa sæiu —¦ en hún átti i hugskoti sínu von- ina um algcðan, skilningsríkan og miskunnsaman Guð — þótt hún skildi ekki þá ráðstöfun hans að eiga smáfuglana sína bjarg- arlausa á freranum og hafast ekkei-t að. En svo stór var sú al- mættisvera sem vonir Ragnhildar stóðu til að ríkti, þrátt fyrir allt, yfir öllum sköpuðum hlutum, að henni verður af engum troðið undir smásjá mannlegrar lítil- mennsku með tiieinkunum hefnd- ar og útskúfunar í þeirri mynd sem mannkindin vill í svo mörg- um tilfellum vera láta. Með þakklæti fyrir þær stundir sem ég átti með Ragnhildi frá Fannardal. Hólmfríður Jónsdóttir. Þessi mynd mun tekin árið 1913 í Vestmannaeyjum. Ekki hefur tekizt að þekkja f jóra af þeim tólf, sem á myndinni eru, og eru þeir, sem kunna að geta bætt úr því, beðnir að láta ritstjóra blaðsins þær upplýsingar í té. Á myndinni eru talið frá vinstri: 1. Gunnlaugur Ásmundsson frá Vindheimi, 2. þekkist ekki, 3. þekkist ekki, 4. Hinrik Sigurðsson, Framnesi, 5. Jón Jónasson, Múla, Ve., 6. Baldvin Einarsson, Ekru, 7. Magnús Hjörleifsson, Naustahvammi, 8. þekkist ekki, 9. Guðjón Hjörleifsson, Naustahvammi, 10. þekkist ekki, 11. Óskar Sigurðsson, Framnesi, 12. Stefán Ásmundsson, Vindheimi.

x

Austurland

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Austurland
https://timarit.is/publication/808

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.