Fréttablaðið - 02.11.2013, Síða 34

2. nóvember 2013 LAUGARDAGUR| HELGIN | 34
Sem samkynhneigð manneskja finnst mér ég hafa meiri skilning á fólki sem er almennt út úr rammanum en marg-ir aðrir. Þess vegna var
mér mikið í mun að vinna þetta
leikrit vel og sýna því mikla virð-
ingu að til sé fólk sem þráir að
lifa lífi sínu eins og börn. Síst af
öllu vildi ég gera niðurlægjandi
grín að því,“ segir Lilja Sigurð-
ardóttir. Leikhópurinn Lab Loki
frumsýnir í kvöld fyrsta leik-
verk Lilju, Stóru börnin í leik-
stjórn Rúnars Guðbrandssonar, í
Tjarnarbíói. Infantílistar og hul-
inn heimur þeirra er í forgrunni í
verkinu, fólk sem vill haga sér og
láta meðhöndla sig eins og börn
og er tilbúið að borga fyrir slíka
þjónustu. Fólk sem er á höttunum
eftir eins konar móðurást.
Kaupa sér nálægð
Hvaða persónur eru það sem
sækja aftur í þeirra eigin fortíð í
verkinu? „Verkið fjallar um konu
sem starfar sem dagmamma
fyrir fullorðið fólk, infantíl-
ista, og þrjá viðskiptavini sem
koma úr hinum ýmsu aðstæðum.
Einn sækir í sársauka æskunnar,
annar er á flótta undan ábyrgð
í lífinu og sá þriðji er að þrotum
komin eftir endalausan þvæling
milli ástarsambanda. Í rauninni
má líta á verkið á nokkra vegu.
Þjónustan sem dagmamman, sem
kallar sig einfaldlega mömmu,
veitir vekur sömu spurningar og
vændi því um er að ræða kaup og
sölu á ást, þótt í þessu tilfelli sé
það móðurást. Leikritið fjallar
líka um sálarástand viðskipta-
vinanna og eymd fólksins sem
sér ekki aðrar leiðir færar en að
kaupa þjónustu annarrar mann-
eskju til að finna fyrir nálægð.
Svo má auðvitað líka nálgast
þetta verk sem fjölskyldudrama
með mömmu og þremur börnum
og öllum þeim málum sem koma
upp í fjölskyldum.“
Spratt upp úr sjónvarpsþætti
Hvernig kviknaði hugmyndin að
verkinu? „Verkið sprettur í raun
upp úr sjónvarpsþætti sem ég sá
þegar ég bjó í Englandi fyrir um
áratug. Við Rúnar Guðbrands-
son leikstjóri, sem þá var mágur
minn, vorum samtíða í Leic-
ester og ræddum mikið þennan
þátt, sem fjallaði um infantílista
og þá þjónustu sem þeir sækja í.
Síðar þegar ég viðraði þessa hug-
mynd við Rúnar, að semja leik-
rit um þetta viðfangsefni, upp-
veðraðist hann allur og sagðist
hafa haft svipaða hugmynd í
kollinum lengi. Þetta small því
mjög skemmtilega saman. Þessi
tilhneiging, að leita aftur í for-
tíðarsjálfið, finnst mér svo full
af nostalgíu og fegurð og ég varð
mjög glöð þegar ég heyrði að
Rúnari þætti það líka.“
Leitaðir þú þér frekari upplýs-
inga um infantílista við undirbún-
ing verksins? „Já, við höfum til að
mynda kynnt okkur fleiri heim-
ildarmyndir og lesið bækur um
infantílista, auk þess sem heilt
samfélag á netinu snýst um in-
fantílisma. Það er hægt að finna
með því að gúggla ABDL, Adult
Baby Diaper Lovers, og finna alls
kyns þjónustu sem er í boði. Til
dæmis eru til sérfataverslanir
sem selja barnaföt fyrir fullorðið
fólk, stór barnahúsgögn og margt
fleira sem fólk þarf til að geta
lifað eins og börn.“
Er svona samfélag til á Íslandi?
„Á einkamálasíðum eru auglýs-
ingar frá infantílistum sem leita
hver annan uppi og við höfum
líka haft ávæning af því að þjón-
usta eins og sú sem mamman í
leikritinu veitir sé rekin hér á
landi. Það hefur þó reynst erfitt
að fá ítarlegri upplýsingar um
þessa þjónustu því infantílismi
viðist vera mjög mikið tabú, ein-
hverra hluta vegna.“
Er infantílismi af kynferðis-
legum toga? „Eitt af því athyglis-
verðasta við þetta allt saman er
að infantílistar lýsa þessari til-
hneigingu sinni annaðhvort sem
kynferðislegri eða alls ekki kyn-
ferðislegri. Þetta er skilgreint
sem „fetish“, blæti sem felur í sér
að fólk æsist upp við hluti sem
vanalega eru ekki flokkaðir sem
kynferðislegir. Infantílsimi eins
og hann kemur fyrir í leikrit-
inu snýst þó ekki um að laðast að
hlutum, eins og snuðum eða bleyj-
um, heldur þeirri heildarupp-
lifun að vera barn. Persónurnar í
verkinu laðast heldur alls ekki að
börnum heldur sinni eigin æsku.
Það finnst mér merkilegt.“
Ekkert til sem heitir tilviljun
Lilja er uppeldisfræðingur að
mennt og starfar hjá Hjallastefn-
unni við leikskólaeftirlit. Hún
hafði lengi dundað sér við ýmis
konar skriftir en hafði þó aldrei
hugsað sér að gerast rithöfundur
fyrr en útgáfufyrirtækið Bjartur
auglýsti eftir spennusögum til
útgáfu og í kjölfarið kom fyrri
af tveimur skáldsögum hennar
til þessa, glæpasagan Spor, út
árið 2009. Sjálfstætt framhald
þeirrar bókar, Fyrirgefning, leit
svo dagsins ljós árið eftir en Lilja
segir engar frekari bókaskriftir
á döfinni að svo stöddu.
Ertu búin að fá nóg af bóka-
skrifum? „Með leikhússkrifun-
um finnst mér að ég hafi fundið
farveg sem hentar mér mjög vel
og virðist liggja vel fyrir mér.
Kannski er það vegna þess að
ég er svo mikið fyrir hið sjón-
ræna. Ég hef þegar lagt drög
að næsta leikhúsverkefni, sem
heitir Valdarán og fjallar um
valdarán af ýmsum toga. Ef við
segjum að Stóru börnin séu leik-
ur með kenningar Freuds þá er
líka hægt að segja að Valdarán sé
leikur með Foucault, svo maður
taki nú bara fyrir eitt uppáhald
í einu.“
Þú vilt meina að tildrög þessa
leikverks, sjónvarpsþátturinn
sem þú og Rúnar leikstjóri sáuð
bæði úti í Englandi, sé engin til-
viljun? „Ég hef afskaplega litla
trú á því að nokkuð sé til sem
heitir tilviljun. Ég trúi á karma
og í mínum huga er það engin
spurning að þetta verk átti að
verða til fyrst leiðir okkar Rún-
ars lágu aftur saman á þennan
hátt. Ég er búddisti og trúi því að
lífið byggist á orsökum og afleið-
ingum.“
Hefurðu lengi verið búddatrú-
ar? „Já, í þó nokkuð mörg ár.
Búddatrúin er á mörkum þess að
Kjartan
Guðmundsson
kjartan@frettabladid.is
Fallegt að leita í fortíðarsjálfið
Í kvöld frumsýnir leikhópurinn Lab Loki Stóru börnin, fyrsta leikverk Lilju Sigurðardóttur, í Tjarnarbíói. Verkið fjallar um
infantílista, fólk sem þráir að haga sér og láta meðhöndla sig eins og börn. Lilja segir leikritið hafa átt að verða til.
Ég hef þegar lagt drögin
að næsta leikhúsverk-
efni, sem heitir Valdarán
og fjallar um valdarán af
ýmsum toga. Ef við segjum
að Stóru börnin séu leikur
með kenningar Freuds þá er
líka hægt að segja að Valda-
rán sé leikur með Foucault,
svo maður taki nú bara fyrir
eitt uppáhald í einu“
STÓRU BÖRNIN Hugmyndin að verki Lilju Sigurðardóttur sem frumsýnt er í kvöld spratt upp úr breskum sjónvarpsþætti um infantílista. FRÉTTABLAÐIÐ/STEFÁN