Dagblaðið Vísir - DV - 10.03.2017, Síða 15

Helgarblað 10.–13. mars 2017 Fréttir 15
afleiðingar misnotkunarinnar og
sé vistuð á sambýli fyrir mjög geð-
fatlaða einstaklinga þar sem hún
fær aðstoð við allar sínar daglegu
þarfir.
„Systir mín er greind með mjög
alvarlega geðhvarfasýki og það er
geðsjúkdómur sem læknar telja að
hún hafi þróað með sér vegna mis-
notkunarinnar. Allar þessar nauðg-
anir ollu henni svo miklum skaða
á líkama og sál að hún mun aldrei
ná sér,“ segir Hjörleifur og bætir við
að faðir hans hafi verið dæmdur
fyrir misnotkunina á systur hans.
„Já, hann pabbi fékk dóm árið 1999
og var dæmdur í þriggja ára og
sex mánaða fangelsi en þurfti ekki
að sitja inni í nema tvö ár og fjóra
mánuði. Persónulega fannst mér
það of vægur dómur en það var
kannski að hluta til mér að kenna
og ég kenni mér um það enn í dag.
Ég reyni stanslaust að telja sjálfum
mér um hið gagnstæða en það er
ekki hægt annað en að hugsa til þess
hvernig á þessu máli hefði verið tek-
ið ef ég hefði sjálfur stígið fram líka,“
segir Hjörleifur sem hefur alltaf
kennt sjálfum sér um misnotkunina,
allt þar til fyrir tveimur árum.
Bara aumingjar sem eru misnotaðir
„Ég var fastur í þeim hugsana-
gangi að það væru bara aumingj-
ar sem láta misnota sig. Þetta væri
mér að kenna. Til að byrja með var
þetta að sjálfsögðu eitthvað sem
allir pabbar gerðu með börnunum
sínum en í kynfræðslu í grunnskóla
þá fór ég að skilja þetta betur. Ég átt-
aði mig á því að það sem pabbi var
að gera var alls ekkert eðlilegt. Að
sjálfsögðu var tilfinningin alltaf sú
þegar hann var að nauðga mér að
þetta væri ekki í lagi, þetta var svo
sárt og allt í mér, bæði í líkama og
sál, sagði að þetta væri rangt. Pabbi
var hins vegar virkilega góður í að
sannfæra mig og alltaf einhvern
veginn á endanum þá trúði ég
honum. Kynfræðslan opnaði hins
vegar augu mín og því tel ég kyn-
fræðslu af öllum toga virkilega mik-
ilvæga í grunnskólum. Hún breytti
öllu fyrir mig,“ segir Hjörleifur sem
sjálfur á fimm börn á aldrinum
tveggja til þrettán ára, fjóra stráka
og eina stelpa.
„Ég á fimm börn og fólki í kring-
um mig hefur þótt það skrítið og um
það hefur verið talað í fjölskyldunni.
Ég á fimm börn með fimm konum
og misnotkun föður míns á bæði
mér og systur minni hefur haft mikil
áhrif á bæði sambönd mín við börn-
in mín og barnsmæður. Ég hef alltaf
verið logandi hræddur við getn-
aðarvarnir en aldrei haft það í mér
að útskýra af hverju fyrr en nú. Ég
get ekki notað smokkinn því pabbi
nauðgaði mér alltaf með smokk.
Þannig er það bara. Ég get ekkert út-
skýrt þetta betur og sumum finnst
kannski erfitt að skilja það en þetta
er einfalt fyrir mér. Um leið og ég
sé eða hugsa um smokk þá hellast
yfir mig ógeðfelldar minningar og
tilfinningar sem ég hef reynt að bæla
niður í mörg ár,“ segir Hjörleifur
sem þó skilur áhyggjur barnsmæðra
hans því þrátt fyrir misnotkunina og
þann dóm sem faðir hans fékk fyrir
að misnota systur hans þá hélt Hjör-
leifur sambandi við föður sinn.
Stokkhólmsheilkennið
„Já, ég gerði það. Ég hélt sam-
bandi við föður minn þrátt fyrir að
hann hafi verið dæmdur. Ég heim-
sótti hann meira að segja í fangels-
ið og skrifaði honum reglulega bréf.
Af þeim sökum báru barnsmæður
mínar lítið traust til mín og höfðu
að sjálfsögðu áhyggjur af litlu
demöntunum mínum. Ég skil það
alveg en ég vona að við lestur þessa
viðtals þá öðlist þær skilning á af
hverju hlutirnir voru eins og þeir
voru.“
Vita þær ekki að þú varst misnot-
aður?
„Nei. Þær vita bara að pabbi mis-
notaði systur mína.“
En af hverju hélstu áfram að vera
í sambandi við föður þinn? Það er
það sem lesendur spyrja sig að.
„Ég skil það vel. Ég get ekki út-
skýrt þetta öðruvísi en að vísa til
Stokkhólmsheilkennisins. Þarna
hafði ég verið misnotaður nánast
alla mína æsku en þegar misnotk-
unin stóð ekki yfir þá sýndi hann
mér ást og umhyggju eins og aðrir
feður. Hann reyndi líka í sífellu að
troða enn meiri vitleysu í hausinn á
mér til þess að stjórna mér. Stjórna
því hvað ég myndi gera eða hvernig
ég myndi bregðast við. Eftir öll þessi
ár af eintómri vanlíðan og sjálfsvígs-
hugsunum, sem fylgdu misnotk-
uninni, þá fékk ég nóg árið 2014 og
ákvað að rjúfa öll tengsl við hann.
Það tók öll þessi ár fyrir mig að
peppa mig upp í að slíta öllu sam-
bandi við pabba. Það var ekki erfitt
en þegar ég lít núna til baka þá er ég
þakklátur fyrir að hafa, án þess að
ráðfæra mig við nokkurn mann eða
opna mig og segja frá því sem hafði
komið fyrir mig, sagt skilið við hann
fyrir fullt og allt.“
Ræddir þú aldrei þessa misnotk-
un við pabba þinn? Bæði þessa mis-
notkun á systur þinni eða þau skipti
sem hann nauðgaði þér?
„Nei, ég gerði það aldrei. Það
var kannski barnaleg von í mér að
hann myndi einn daginn ákveða
að stíga fram og biðja mig allavega
afsökunar. Segja fyrirgefðu. Fyrir-
gefðu að ég eyðilagði æskuna þína.
Fyrirgefðu að ég braut á þér og fyr-
irgefðu að ég verndaði þig ekki. Ég
hef aldrei fengið fyrirgefðu. Aldrei.“
Af hverju að stíga fram núna?
„Ég ákvað fyrir tveimur árum að
ég ætlaði ekki að ganga með þessa
skömm lengur á bakinu og mig
langar að skila henni þangað sem
hún á heima. Amma mín, það er
að segja mamma hans pabba, var
orðin mjög veik á síðasta ári og ég
ákvað að ég myndi stíga fram gagn-
vart fjölskyldunni og segja frá þessu
þegar hún myndi kveðja blessunin.
Það gerðist um mitt síðasta ár og þá
sagði ég fjölskyldu minni frá þessu.
Það tók virkilega á en á sama tíma
hefur mér aldrei liðið betur. Ég
þurfti ekki lengur að ganga einn
með þetta leyndarmál. Þetta var
nefnilega ekkert mér að kenna. Ég
veit það í dag.“
En hvers vegna að fara með
svona mál í fjölmiðla?
„Þarna úti er fjöldi fólks sem
gengur um með sama bagga og
ég gerði í mörg ár. Þetta er stór-
hættulegur farmur sem fólk ber á
öxlum sér, farmur sem hefur orðið
til þess að fjölmargir hafi fallið fyrir
eigin hendi. Ef frásögn mín verð-
ur til þess að hjálpa einhverjum að
leita sér hjálpar eða segja frá, þá
er það nóg fyrir mig. Ef hún hjálp-
ar ekki neinum og ef enginn tengir
við hana þá fær almenningur að
minnsta kosti vitneskju um ógeð-
fellt mál sem ekki ber að þagga. Alls
ekki.“
DV hafði samband við föður
Hjörleifs og bar ásakanirnar undir
hann. Í samtali við blaðamann
játaði hann að hafa misnotað dóttur
sína en neitaði að hafa misnotað
Hjörleif. Hann viðurkennir að hafa
rústað fjölskyldu sinni með athæfi
sínu og sér eftir því að hafa misnotað
dóttur sína. n
„Af hverju nAuðgAðir
þú mér pAbbi? ég vAr
8 árA, ég treysti þér!“
n hjörleifur segist hafa verið átta ára þegar faðir hans nauðgaði honum fyrst n systir hans er á sambýli eftir misnotkun
Bréf Hjörleifs
til föður síns
„Halló pabbi.
Þegar ég hugsa til baka þá er ýmislegt sem kemur upp í huga mér
sem veldur því að ég get ekki hætt að gráta. Ég get ekki hætt að hugsa
um það sem þú gerðir börnunum þínum. Hvað þú gerðir mér. Hvað þú
gerðir systur minni, mömmu minni og fjölskyldunni okkar. Af hverju
nauðgaðir þú mér pabbi? Ég var átta ára, ég treysti þér! Hvernig getur
maður sem á að vernda börnin sín gert þann viðbjóð sem þú gerðir?
Hvernig getur faðir nauðgað börnum sínum? Börn. Ég var bara barn.
Systir mín var bara barn. Hvernig getur faðir eyðilagt æsku barna sinna
á jafn viðurstyggilegan hátt og þú gerðir?
Vissir þú ekki hvaða ábyrgð fylgir því að vera faðir?
Ég leit upp til þín. Þú varst ofurhetjan mín. Þú varst maðurinn með
skikkjuna. Þú varst það alveg þangað til þú nauðgaðir mér. Þá hvarf of-
urhetjubúningurinn eins og dögg fyrir sólu. Þú hræddir mig. Þú gerð-
ir mig óöruggan og þú hótaðir mér til þöggunar. Þú sagðir að mamma
myndi enda ein á götunni. Þú sagðir að mamma þyrfti að hætta með
verslunina. Þú sagðir að allir í bæjarfélaginu myndu hata okkur. Þú
sagðir að þetta myndi gerast ef ég myndi segja einhverjum frá því að þú
værir að nauðga mér reglulega.
Hvernig gastu gert mér þetta?
Því miður var ég enn í samskiptum við þig eftir að þú fékkst dóm-
inn. Við vitum báðir að þú hefðir átt að fá miklu lengri dóm en þú
fékkst. En nú skila ég skömminni þangað sem hún á heima. Nú skila ég
skömminni til þín. Nú skila ég skömminni til nauðgarans. Nú skila ég
skömminni til pabba. Ég ætla ekki að hafa þetta lengra. Þú átt í raun og
veru ekki skilið mikið meira. Það eina sem þú átt skilið er hjálp. Hjálp
sem þú hefðir átt að vera fyrir löngu búinn að sækjast eftir.
Bless pabbi … ef pabba er hægt að kalla.“„ég ákvað
fyrir
tveimur árum að
ég ætlaði ekki að
ganga með þessa
skömm lengur á
bakinu