Morgunblaðið - 10.12.2019, Side 6

6 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 10. DESEMBER 2019
BAKSVIÐ
Baldur Arnarson
baldura@mbl.is
Starfsmönnum Isavia á Keflavíkurflugvelli og
hjá Fríhöfninni hefur fækkað um 150 milli ára.
Þeir eru nú álíka margir og í árslok 2016.
Eins og grafið hér til hliðar sýnir eru starfs-
mennirnir nú 885. Þeir
voru til samanburðar 1.037
í lok síðasta árs.
Með falli WOW air 28.
mars sl. minnkaði umferð
um flugvöllinn til muna.
Samkvæmt tölum Isavia
fóru 435 þúsund farþegar
um flugvöllinn í nóvember,
en voru 629 þúsund í sama
mánuði í fyrra. Það er 31%
samdráttur.
Þá fóru 6,79 milljónir far-
þega um völlinn fyrstu 11 mánuði ársins, en
9,19 milljónir á sama tímabili í fyrra. Það er
26% samdráttur. Veitir þetta vísbendingu um
að hlutfallsleg fækkun ferðamanna á Kefla-
víkurflugvelli í ár sé meiri eftir því sem lengra
líður frá falli WOW air.
Samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar voru
887 einstaklingar án vinnu í Reykjanesbæ í
október, á móti 380 í október í fyrra. Það er
ríflega tvöföldun á einu ári. Hefur atvinnu-
leysið í bænum aukist úr 3,4% í 7,6%.
Samdrátturinn á Keflavíkurflugvelli birtist
með ýmsum hætti. Til dæmis áætlar Isavia nú
að hafa um 6.100 aðgangspassa virka í árslok,
eða um 200 færri en í árslok 2015. Passarnir
voru til samanburðar 9.500 í árslok 2017.
Stefndu að nær 50% fjölgun
Morgunblaðið fjallaði í nóvember í fyrra um
mikil uppbyggingaráform Isavia á Keflavíkur-
flugvelli. Markmiðið var að völlurinn skyldi
verða miðstöð flugs yfir Norður-Atlantshaf.
Birtist þar meðal annars sú áætlun að far-
þegum myndi fjölga úr um 10 milljónum 2018
í 14,5 milljónir upp úr 2025. Þá myndi farþeg-
um á dag fjölga úr 27 þúsund í 40 þúsund.
Þessi mikla fjölgun var talin kalla á mikla
stækkun flugvallarins. Rætt var um að flug-
stöðin gæti stækkað úr 73 þúsund fermetrum
2018 í 163 til 178 þúsund fermetra upp úr
2025.
Guðjón Helgason, upplýsingafulltrúi Isavia,
segir aðspurður óvíst hversu margir muni
starfa hjá Isavia á Keflavíkurflugvelli á næsta
ári. Það sama gildi um Fríhöfnina.
„Vinnu við mannaflaspá fyrir Keflavíkur-
flugvöll fyrir komandi ár og sumar er ólokið.
Það er vegna þeirrar óvissu sem hefur verið í
rekstri flugfélaga síðustu mánuði og sem er
enn. Því er afar erfitt að segja til um á þessari
stundu hversu margir muni starfa fyrir Isavia
á Keflavíkurflugvelli á næsta ári.“
Jarðvinna hefst haustið 2020
Hefja átti stækkun flugstöðvarinnar.
Spurður hvenær nú sé áformað að hefja fram-
kvæmdir segir Guðjón málin í undirbúningi.
„Vinna við undirbúning og forhönnun tengi-
byggingar er í gangi og stefnt er að því að
framkvæmdir við jarðvinnu hefjist á haust-
mánuðum 2020. Þar er um að ræða áfram-
haldandi breikkun landgangs milli norður- og
suðurbyggingar flugstöðvarinnar.“
Isavia miðaði áður við að 14,5 milljónir far-
þega myndu fara um völlinn upp úr 2025. Guð-
jón segir enn gert ráð fyrir fjölgun farþega.
„Fyrri áætlanir um 14,5 milljónir farþega
árið 2025 miðuðust við áframhaldandi vöxt
tveggja flugfélaga með tengistöð á Kefla-
víkurflugvelli. Verði ekki úr þeim áformum
má gera ráð fyrir að upprunalegar farþega-
forsendur í Þróunaráætlun til ársins 2040 –
sem gerð var 2015 – séu nærri lagi. Það þýðir
um 13,8 milljónir farþega árið 2040,“ segir
Guðjón um horfurnar á næstu árum. Það er
veruleg breyting frá fyrri áætlun.
Hefja framkvæmdir við tengibyggingu
Sem áður segir áformaði Isavia haustið
2018 að flugstöðin á Keflavíkurflugvelli yrði
orðin um 170 þúsund fermetrar upp úr 2025.
Spurður hversu stór flugstöðin verður árið
2025 segir Guðjón áætlanir gera ráð fyrir að
flugstöðin verði stækkuð fram til ársins 2024
með framkvæmd við tengibyggingu milli norð-
ur- og suðurbyggingar flugstöðvarinnar.
„Það er stækkun um u.þ.b. 40 þúsund fer-
metra. Heildarstærð flugstöðvarinnar er nú
73 þúsund fermetrar, en eftir breytingar yrði
mannvirkið um eða yfir 113 þúsund
fermetrum,“ segir Guðjón Helgason.
Tugprósenta samdráttur í fluginu
 Álíka margir starfa nú hjá Isavia á Keflavíkurflugvelli og hjá Fríhöfninni og gerðu í árslok 2016
 Fjórðungi færri farþegar en í fyrra  Isavia hyggst hefja jarðvinnu við tengistöð um haustið 2020
Farþegafjöldi og fjöldi starfa á Kefl avíkurfl ugvelli
2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019
Milljónir farþega 2010-2019* Fjöldi starfa 2010-2019*
’10 ’11 ’12 ’13 ’14 ’15 ’16 ’17 ’18 ’19
Starfsmenn Isavia Fríhöfnin
629.1892018
2019 435.339 31% fækkun
Farþegafjöldi í nóvember 2018 og 2019
Starfsmenn
í lok hvers árs**
fækkun m.v.
sama tímabil
2018
*Janúar-nóvember 2019
*Október 2019. **Kefl avíkurfl ugvöllur,
Flugstöð Leifs Eríkssonar, fl ugturn.
885
1.037
9,8
6,8
8,8
6,8
4,9
3,9
3,2
2,8
1,71,5
Heimild: Isavia
26%
Guðjón
Helgason
Ingólfur Bender, aðal-
hagfræðingur Sam-
taka iðnaðarins, segir
samdrátt í fluginu og
fjölda ferðamanna
birtast í minni um-
svifum í ýmsum
greinum hagkerfisins,
þ.m.t. iðnaðinum.
„Fjárfesting at-
vinnuveganna hefur
dregist talsvert sam-
an og er það að koma niður á byggingar-
iðnaði og mannvirkjagerð svo dæmi sé
tekið. Hvað snertir iðnaðinn í heild sjáum
við nú merki um samdrátt í öllum helstu
greinum hans líkt og í viðskiptahagkerf-
inu almennt. Lítillar bjartsýni gætir varð-
andi framhaldið þótt hún sé eitthvað
meiri nú en fyrr á þessu ári,“ segir Ing-
ólfur.
Spurður hvað muni knýja hagvöxt á
næsta ári segir Ingólfur óvissu um það.
Erfitt sé að segja til um hvort botninum
hafi verið náð í niðursveiflunni í efna-
hagslífinu en fastlega megi reikna með
að lítill hagvöxtur verði á næsta ári.
„Spár gera ráð fyrir að hagvöxturinn á
næstunni verði fyrst og fremst vegna
vaxandi einkaneyslu. En við byggjum hins
vegar ekki hagvöxt til lengdar á vexti
einkaneyslu einvörðungu. Það þarf eitt-
hvað annað að koma til. Við þurfum
auknar gjaldeyristekjur og til þess að það
verði þurfum við sterka samkeppnishæfni
atvinnuveganna,“ segir Ingólfur.
Hagvaxtarhorfur fyrir næsta ár hafi
versnað. Fyrr á þessu ári hafi spár hljóð-
að upp á 2,5% hagvöxt á næsta ári.
Samkvæmt nýrri hagspá Arion banka
verður hins vegar aðeins 0,6% hagvöxtur
á næsta ári. Að sögn Ingólfs hafa horf-
urnar verið að breytast. Fyrir vikið megi
nú reikna með meira atvinnuleysi á
næsta ári en í ár.
Finna þarf nýja
aflvaka hagvaxtar
ÓVISSA Í EFNAHAGSLÍFINU
Ingólfur
Bender
Meirihluti fjárlaganefndar leggur til
að Heilbrigðisstofnun Suðurnesja
(HSS) fái 40 milljóna króna fjárveit-
ingu á fjáraukalögum fyrir árið 2019,
„til að mæta auknu álagi vegna auk-
ins atvinnuleysis í umdæminu“, eins
og segir í nefndaráliti með breyting-
artillögum nefndarmanna sem
mynda meirihluta í fjárlaganefnd.
Fram kemur að ríkisstjórnin sam-
þykkti á fundi í apríl sl. aukið fram-
lag til Heilbrigðisstofnunar Suður-
nesja en við gerð frumvarpsins hafi
láðst að gera ráð fyrir fjárveiting-
unni á þeim tíma og er bætt úr því
með þessari tillögu.
„Lýðheilsuvísar sem Embætti
landlæknis birtir sýna að ýmsir
þættir í daglegu lífi sem hafa áhrif á
líðan og heilsu eru lakari á Suður-
nesjum en annars staðar á landinu.
Síðustu ár hefur verið mikill upp-
gangur á svæðinu, fólksfjölgun meiri
en annars staðar á landinu og fjöldi
fólks af erlendum uppruna mikill
sem gerir stofnuninni erfiðara fyrir
að bregðast við án viðbótarfjárveit-
ingar,“ segir í rökstuðningi nefndar-
innar með þessari tillögu.
Heilbrigðisstofnun Suðurnesja
hefur glímt við fjárskort vegna auk-
innar eftirspurnar eftir heilbrigðis-
þjónustu og birti framkvæmdastjórn
stofnunarinnar tilkynningu 26. nóv-
ember sl. þar sem segir að af gefnu
tilefni vilji framkvæmdastjórnin
taka fram að engar áætlanir séu uppi
um að leggja niður deildir á stofn-
uninni eða segja upp starfsfólki.
„Það er þó ekkert launungarmál
að HSS stefnir í hallarekstur á árinu,
sem rekja má til þess að fjárveiting-
ar til stofnunarinnar hafa ekki tekið
mið af þjónustuþörf á Suðurnesjum
og verulegri íbúafjölgun á svæðinu
undanfarin ár.
Framkvæmdastjórn og starfsfólk
HSS leita nú leiða til að mæta halla-
rekstrinum en sem fyrr segir eru
engar uppsagnir fyrirhugaðar í því
sambandi,“ segir þar. omfr@mbl.is
Framlag vegna
álags og fjölgunar
 Lagt til að HSS fái 40 milljónir
Morgunblaðið/Helgi Bjarnason
HSS Álag vegna fólksfjölgunar.