Málfríður - 15.05.1998, Síða 19
Edda Huld Sigurðardóttir og Sólveig Karvelsdóttir:
Að kenna átta ára
börnum ensku
Eins og kunnugt er hafa mála-
skólar um langt árabil boðið
upp á enskukennslu fyrir yngri
börn og hefur verið töluverð að-
sókn í það nám. í þjóðfélagi þar
sem samkeppnin er hörð telja
foreldrar mikilvægt að börnin
standi sem best að vígi til fram-
tíðar litið og þeir eru tilbúnir að
leggja mikið á sig til að svo geti
orðið. Þeir kosta því börn sín á
ýmiss konar námskeið sem þeir
telja að geti styrkt þau, m.a. til
þess að veita þeim kennslu í
greinum sem ekki eru kenndar
fyrr en hugsanlega á seinni skóla-
stigum.
Samkvæmt gildandi Aðalnám-
skrá frá 1989 hefst enskukennsla
ekki fyrr en í 7. bekk. Strax við
upphaf enskunámsins er staða
nemendanna misjöfn því sum
barnanna hafa fengið forskot,
m.a. vegna þess að þau hafa
stundað enskunám í lengri eða
skemmri tíma við málaskólana.
Ef enskukennsla byrjaði almennt
fyrr í grunnskólunum þá yrði
dregið úr þessum mun. Því er
veruleg bót að þeirri ákvörðun,
sem nú hefur verið tekin, að
enskukennsla byrji fyrr eða í 5.
bekk.
Talið er að börn séu næmari
en fullorðnir þegar um málanám
er að ræða og að yngri börn séu
næmari en þau eldri. Ætla má
að það skili betri árangri að
byrja snemma að kenna börnum
annað tungumál meðan næmi
þeirra er sem mest. Víða er-
lendis eru skólar farnir að kenna
annað mál strax við upphaf
skólagöngu. í skólaheimsóknum
bæði í París (1993) og á Norður-
Ítalíu (1994) var áberandi
áhersla á það að kenna ungum
nemendum (frá 5 ára aldri)
ensku, jafnframt því að styrkja
þeirra eigið mál.
Með ofangreint í huga var
tekin sú ákvörðun við Skóla
Isaks Jónssonar að hefja ensku-
kennslu í 3. bekk veturinn 1993-
1994. Hér var á ferðinni nýjung í
skólastarfi. Við undirritaðar tók-
um verkefnið að okkur. Náms-
efni var ekkert til fyrir þennan
aldurshóp og urðum við að
semja það sjálfar og sníða að
þörfum þessara ungu nemenda
því málakennsla þarf að fara
fram á allt annan hátt fyrir
svona unga nemendur en þá
sem eldri eru. Eftir að hafa
kynnt okkur það efni sem til var
hjá Námsgagnastofnun, á bóka-
söfnum og á almennum markaði
var það úr að skólinn sérpantaði
ýmislegt lesefni erlendis frá.
Strax eftir fyrsta kennsluárið,
eða sumarið 1994, fór önnur
okkar á vikulangt námskeið til
Noregs sem haldið var á vegum
Evrópuráðsins og ætlað kennur-
um sem kenna ungum nemend-
um ensku „English for young be-
ginners". Það námskeið sóttu
kennarar frá 25 Evrópulöndum.
Það kom fram hjá öllum kennur-
unum að þróunin í Evrópu er í
þá átt að byrja miklu fyrr að
kenna ensku en tíðkast hefur. í
framhaldi af því fór hin til
Skotlands til að kynna sér byrj-
endakennslu í ensku, en þar er
víða komin löng reynsla á það
að kenna ungum nýbúum ensku.
í þeirri ferð viðaði hún m.a. að
sér fjölbreyttu lesefni sem hent-
ar þessum aldri.
Það var ómæld vinna að
byggja þessa kennslu upp frá
grunni, afla upplýsinga, viða að
okkur efni, verða okkur úti um
sögur, leiki, söngva og þulur, út-
vega hljómsnældur, skoða
kennslumyndbönd, semja og
útbúa nemendahefti, veggmynd-
ir o.fl.
Kennslan var miðuð við
þessa ungu nemendur og við-
fangsefnið sneri að barninu
sjálfu, fjölskyldu þess og nán-
asta umhverfi, þ.e. heimili og
skóla. I kennslunni var megin-
áherslan lögð á talað mál og
hlustun. Hið talaða mál var fyrst
og fremst það mál sem hagnýtt
er að nota. I hverjum tfma var
rætt um það sem var umhverfis
þau í skólastofunni, um áhöldin
sem þau nota, um klæðnað
þeirra og líðan, um það sem þau
eru að gera, um veðrið o.s.frv.
Notaðar voru sögur þar sem
mikið var um endurtekningu
orða og setninga. Þau lærðu
stök orð og setningar úr sögun-
um. Einnig var mikið sungið, far-
ið með þulur og farið í leiki.
Þulur, söngva og texta með
hrynjandi er heppilegt að nota
bæði til þess að æfa framburð
og eins til að auka orðaforða og
festa í minni. Nemendur voru
einnig þjálfaðir í að lesa léttan
texta og rita stök orð og einfald-
ar setningar. Umfram allt var
lögð áhersla á það að gera nám-
ið lifandi og skemmtilegt.
Áður en enskukennslan hófst
var rætt um landið sem við
byggjum, móðurmál okkar og
19