Málfríður - 15.09.2000, Page 25

Nýja námskráin í þýsku
Okkur sem skipuðum námskrárnefnd í
þýsku langar að þakka Maríu Andreu
Hreinsdóttur fyrir greinina „Að kunna
hrafl í einhveiju“ (Málfríður, l.tbl.,2000),
þar sem hún lýsir viðbrögðum sínum við
áfangalýsingunum í þýsku í nýju nám-
skránni. Umræða er forsenda fyrir allri
þróun og grein hennar er okkur hvatning
til þess að setja á blað viðhorf sem geng-
ið var út frá við samningu áfangalýsing-
anna.
Með hliðsjón af lokamarkmiðunum
sem sett eru fram í tillögum forvinnu-
hópsins átti námskrárnefndin að fuUvinna
áfangalýsingar þannig að frarn kæmi
heildstæð leið með eðlilegri stígandi að
lokamarkmiðunum.
Spurningar sem unnið var út frá voru
m.a. eftirfarandi:
Hvaða atriði í þýskukennslu þarf að sam-
ræma á miHi skóla svo að nemendur geti
t.d. skipt um skóla án þess að lenda í vand-
ræðum vegna ólíkrar uppbyggingar
kennslu? Hvernig er hægt að samræma án
þess að hefta sköpunargleði og sjálfstæði
kennara? Er niðurröðun málfræðiatriða í
áfanga óþörf?
Hvaða atriði í þýskukennslu þarf
að samræma á milli skóla svo að
nemendur geti t.d. skipt um
skóla án þess að lenda í vandræð-
um vegna ólíkrar uppbyggingar
kennslu?
Forsenda fýrir samræmdu starfi er sam-
komulag um lokamarkmið. I forvinnu-
skýrslunni og í námskránni er því ítarlega
lýst hvaða þekkingu, kunnáttu og færni
nemendur eiga að öðlast. Segja má að það
sé pólítísk ákvörðun, útfærð af fagfólki, að
aðlaga markmið kennslu þeim kröfum
sem nútímaþjóðfélag gerir og er í sam-
ræmi við þá fagþekkingu í tungumála-
kennslu sem til er og starfað er eftir í þeim
löndum sem við miðum okkar oftast við í
skólamálum.
Hvernig er hægt að samræma án
þess að hefta sköpunargleði og
sjálfstæði kennara?
Við samningu textans í námskránni
reyndum við að orða áfangalýsingarnar
þannig að þær lýstu hugsanlegri kennslu-
leið það vel að styðjast mætti við þær þeg-
ar áfangar eru skipulagðir í skólunum en
væru jafnframt það opnar að þær fjötruðu
ekki kennara í starfi sínu.
Er niðurröðun málfræðiatriða í
áfanga óþörf?
Málfræði er sjálfkrafa þáttur í öllum
áfangamarkmiðunum. Upptalning stakra
málfræðiatriða í áfangalýsingunum er ein-
ungis hugsuð til að styðjast við. Upp-
talningarnar eru orðaðar í samræmi við
það. Þannig er t.d. bent á að kenna tilvís-
unarsetningar í þýs.403 „hafi þær ekki
áður komið fyrir í kennsluefninu“.
Grunnhugmyndin er sú að kennarar fjalli
um málfræðiatriði eins og þeir telja við-
eigandi og nauðsynlegt hverju sinni eftir
því hvaða forgangsröð og áherslur eru í
viðkomandi kennsluefni. Það eru áfanga-
markmiðin sem stýra valinu á námsefn-
inu en málfræðin er skýrandi þáttur á
leiðinni að markmiðunum.
Forsenda fyrir áframhaldandi
þróun
Það tekur tíma að þróa færa leið sem
tryggir í senn frjálsa sköpun og samræm-
ingu í kennslu. Kennarar þekkja af eigin
reynslu hversu lítil samræming er í
kennslu, ekki bara miHi skóla heldur ein-
nig miUi kennara við sama skóla. Það er
útilokað að fýrsta tilraunin til að semja
áfangalýsingar miðað við nýja skólastefnu
25