Rit Mógilsár - 01.03.2004, Síða 34

34
er og bentu á að framboð hráefnis væri enn flöskuháls á þróun
úrvinnslu.
SAMFÉLAGSLEG ÁHRIF HÉRAÐSSKÓGA
Þetta skógræktarverkefni, Héraðsskógar, það hefur hérna
í raun og veru komið í veg fyrir að það yrði algjört hrun í
byggðinni…Það er alls ekki hægt að halda því fram að
menn lifi af skógræktinni… en það hefur örugglega orðið
til þess að menn geta bjargað sér á jörðunum (Páll).
Þessi orð Páls lýsa áhrifum Héraðsskóga á samfélagið í Fljótsdal. Hér
á eftir dreg ég saman þrjá samfélagslega þætti sem hafa tekið
breytingum vegna Héraðsskógaverkefnisins.
Byggðir
Forsendur Héraðsskógaverkefnisins eru byggðapólitískar. Það kemur
skýrt fram hjá viðmælendum mínum að verkefnið hefur að miklu leyti
náð markmiðum sínum og styrkt búsetugrundvöll svæðisins.
Páll telur að miklu máli skipti að skógræktin geti farið eins vel og
raun ber vitni með öðrum búgreinum. Að hans mati er ástand
byggðarinnar þó viðkvæmt, en ef tekst að brúa bilið þangað til
skógræktin er farin að gefa meiri tekjur af skógarvinnslu áður en
byggðin hrynur of mikið þá sé góður möguleiki á að byggja upp
sterkara samfélag á svæðinu. Enn sem komið er þá er sauðfjárrækt
aðalatvinnuvegur fólks á svæðinu en ef skógræktin væri ekki til staðar
þá væri ástandið „ansi dapurt“, það myndi veikja búsetugrundvöll
svæðisins mikið.
Aðspurður um byggðaáhrif Héraðsskóga sagði Sigurður
starfsmaður Héraðsskóga, að í rauninni væri þörf á heildarúttekt á
byggða- og efnahagsáhrifum verkefnisins.
Við vitum náttúrlega að hér hafa komið inn á svæðið á
áratug, í tæplega þrjúþúsund manna byggð, um 800
milljónir. Þær hafa staðnæmst á svæðinu og það hlýtur að
muna um það.
Þessir peningar fara aðallega til bændanna en að sjálfsögðu hefur
verkefnið líka áhrif í þéttbýlinu. Héraðsskógar hafa aðsetur á
Egilsstöðum. Þar fær sérfræðimenntað fólk vinnu og
plöntuframleiðslustöð hefur verið byggð upp. Í kjölfar skógræktarinnar
hefur jarðaverð hækkað, jarðirnar eru seljanlegri og það er varla