Rit Mógilsár - 01.03.2004, Side 35
35
eyðijörð að finna á Héraði.
Bændafólk er sammála þessu í stórum dráttum. Þorsteinn
segir engan vafa leika á því að verkefnið hafi styrkt búsetu. Hann
nefnir eins og Sigurður mikilvægi þess að allt fjármagnið sem er
ætlað til verkefnisins er nýtt á svæðinu, það staðnæmist þar og
þannig styður það við það sem fyrir er. Anna tekur í sama streng og
segir að jarðir hafi beinlínis byggst á svæðinu vegna verkefnisins.
Fólk hafi möguleika á að sækja vinnu annað en búa á jörðunum og
hafa einhverjar tekjur af þeim.
Flestir eru á því að bændur hafi getað lengt búskapartíma sinn
með því að taka þátt í skógrækt. Skógræktin hefur virkað vel með
sauðfjárrækt þannig að fólk hefur náð að auka tekjur sínar og vegið
upp samdrátt í sauðfjárrækt. Þó eru sumir sem nefna líka að
verkefnið hafi gert fólki kleift að hætta í hefðbundnum búskap, eiga
jarðirnar en vinna annarstaðar með. Þannig hefur verkefnið einnig
getað stuðlað að fækkun bænda í hefðbundnum landbúnaði en um
leið gert fólki kleift að halda búsetu sinni áfram á svæðinu.
Umhverfi
Áhrif Héraðsskóga á umhverfið eru hvarvetna fyrir augum þegar
keyrt er inn Fljótsdalinn. Gríðarlegum fjölda af trjám hefur verið
plantað á svæðinu, eða á bilinu ein milljón til um 1.400.000 á ári frá
1991. Það eru alltaf einhver afföll, yfirleitt um 20-25%. Nú þegar
rúmlega tíu ár eru frá upphafi áætlunarinnar eru trén að verða það
hávaxin að þau eru farin að setja virkilegan svip á umhverfið. Flestir
eru sáttir við verkefnið þrátt fyrir mikil sjónræn áhrif en þó má heyra
neikvæðar raddir inn á milli.
Anna og Ragnar segja skógræktina koma til með að hafa
gríðarleg sjónræn áhrif. Anna segir þess ekki langt að bíða að þau
sjái bara tré, „þetta verður alveg nýtt svæði að koma hérna eftir tíu
ár“. Ragnar tók fram að skoðanir íbúa séu skiptar um hversu mikið
þetta breytir ásýndinni og segir að fólk sé sérstaklega að hugsa um
útsýnið á fljótið. Það eru ekki allir sáttir við það.
Þorsteinn segir að kannski hefði átt að huga betur að
umhverfisáhrifum þegar farið var af stað með verkefnið. Það hefði ef
til vill ekki verið skoðað nægilega vel hvar ætti að planta og hvar
ekki, „en ég held nú samt sem áður að það sé nú auðvelt að saga
þessi tré niður ef þau eru fyrir“. Indriði tekur í sama streng og segir
skógræktina fullkomlega afturkræfa aðgerð. Hann segir fólk missátt,
en þó séu flestir jákvæðir gagnvart verkefninu enn sem komið er.
Hann býst þó við að þegar að trjánum fjölgi þá muni fleiri verða
ósáttir við sjónræn áhrif verkefnisins.