Morgunblaðið - 01.07.1967, Blaðsíða 10

Morgunblaðið - 01.07.1967, Blaðsíða 10
10 MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 1. JÚLÍ 1967. VETTVMGUR liii Útgefandi: Landssambcnd Sjálfstœðiskvenna Ritstjóri: Anna Bjarnason ÍÞÓTT nýtt og veglegt stórhýsi eé tekið í notkun þykir það varla orðið fréttnæmt nú á tímum, en eitt er samt það stórhýsi, sem tekið var í notkun, sem vert er að minnast sérstaklega, en það cr hið veglega „kvennaheimili", Hallveigarstaðir. — Var húsið íormlega tekið í notkun á kvennadaginn 19. júná sl., og var þann dag opnuð vegleg listsýn- ing á verkum íslenzkra list- kvenna. Vegna mikillar aðsókn- &r hefur verið ákveðið að sýn- ingin verði opin til sunnudags- kvölds, en ráðgert hafði verið að benni lyki í gærkvöldi. Nú, þegar Hallveigarstaðir hafa verið teknir í notkun hefur liær 50 ára gamall draumiur orð- ið að veruleika, því einmitt um þessar mundir eru liðin um 50 ár frá því að fyrsti formaðuir Bandalags kvenna, frú Steinunn H. Bjarnason, tók að rita um byggingu fundarheimilis og kvennaheimili fyrir kvennasam- tökin í blað Ingu Láru „19. júní". Nú er heimilið risið af grunni, "— að vísu hefur fyrirkomulagi þar verið breytt frá því sem ráð gert var í upphafi og fannst okk- ur tilhlýðilegt að kynna Hallveig arstaði nokkuð og rifja upp nokk »r atriði úr sögu þeirra fyrir les Hallveigarstaðir HALLVEI Langþráður draumur íslenzkra kvenna um sama stað fyrir félagsstarfsemi sína hefur rætzt Samtal vib Sigríði J. Magnússon for- mann framkvœmdanefndar •ndum okkar og hittum því að máli frú Sigríði J. Magnússon, fyrrverandi formann Kvenrétt- indafélagsins og núverandi for- mann framkvæmdastjórnar Hall yeigarstaða. Var gefin lóð *— Hver voru eiginlega fyrstu tildrögin að stofnun Hallveigar- •taða? — Segja má að það hafi verið £rú Steinunn H. Bjarnason sem vakti fyrst máls á tillögunni í Hallveigarstaðamálinu, en hún var fyrsti formaður Bandalags kvenna. Skrifaði hún margar greinar um málið og því var hreyft á ýmsum fundum Banda lagsins og almennum kvenna- fundum. Var þetta um og fyrir 1920, en þá var, eins og kunnugt er, mikill baráttuhugur í íslenzk um konum. Þær höfðu fengið ctömu stjórnarfarsleg réttindi og karlar 1915 og höfðu þá m.a. haf- 43 fjársöfnun til byggingar t&ndsspítalans. Árið 1923 gaf Alþingi lóð við Lindargötu undir fundarhús. íAIun það hafa verið fyrir atbeina jiríx Bríetar Bjarnhéðinsdóttur. '.'jv'ar þá farið að tala við hin #msu kvenfélög og fjársöfnun 4uifin. Stofnað var hlutafélag og %lutabréf seld á 25 kr. stk. Gengu konurnar svo ötullega ,iram í fjársöfnuninni að þær •kiptu bænum í hverfi eftir göt um og fóru víst nálega í hvert hús. Um 1930 hafði safnast gildur sjóður, en þá fannst forráðakon- um félagsins að hentugra væri að skipta á lóðinni við Lindargötu og fengu í hennar stað hornlóð- ina á horni Garðastrætis og Öldu götu. Þá festu þær kaup á horn- inu Túngötumegin, sem aðal- byggingin stendur við, — að mig minnir á 28 þús. kr. — Én eftir því ssm árin liðu og ekkert ból- aði á framkvæmdum fór fjár- söfnun að ganga dræmt. í»að var reyndar ekki fyrr en 1943 sem málið tók verulegan fjörkipp og var þá kosin, fjáröflunarnefnd hjá Bandalagi kvenna. Var frú Guðrún Jónasson fyrsti formað- ur hennar. Arnheiður Jónsdóttir tók við formennsku fjáröflunar- nefndarinnar að frú Guðrúnu lát inni. Núverandi formaður nefnd arinnar er frú Guðrún Heiðberg. Hafði nefndin mörg spjót úti til fjáröflunar, m.a. byrjaði hún á að hafa kaffisölu fyrir almenn- ing, sem margir hafa siðan tek- ið upp, handavinnu- og listiðn- aðarsýningar voru haldnar m.a. sýning í Þjóðleikhúsinu á meðan það var í byggingu og stór sýn- ing í Listamannaskálanum 1948. Laufey Vilhjálmsdóttir sem vann ötullega í mörg áx að málefnum Hallveigarstaða, teiknaði upp- drátt að silfurskeið, Hallveigar- staðaskeiðinni, sem smíðuð var í Þýzkalandi og seldist upp á skömmum tíma. Nú hefur skeið- in verið smíðuð á ný og seld víða. Hlutafélagið leyst upp — Arið 1945 var samþykkt að leysa upp hlutafélagið og husíð gert að sjálfseignarstofnun. Þá var kosin framkvæmdanefnd skipuð 9 fulltrúum; 3 frá Kven- félagasambandi Islands, 3 frá Kvenréttindafélaginu, ríki og bær, sem árlega styrktu stofnun- ina með fjárframlagi áttu sinn fulltrúann hvor og Alþýðusam- band Islands 1 fulltrúa. Fyrsti formaður nefndarinnar var Stein unn H. Bjartmars, síðan Guðrún Pétursdóttir, þá Kristín L. Sig- urðardóttir og nú seinusrtu árin hefur Sigríður J. Magnússon ver- ið formaður nefndarinnar. — Þá þótti sýnt að byggingar- leyfi fyrir eins stóru húsi og ákveðið hafði verið í upphafi, með gistiherbergjum og öllu til- heyrandi, fengizt ekki á þessari lóð. Var þá horfið að því máli að byggja skrifstofu og fundar- hús fyrir konur. Var þá þeim aðilum, sem hlutabréf áttu i félaginu skrifað bréf og gefinn kostur á að fá endurgreitt hluta- fé sitt með vöxtum, eða hvort þeir vildu gefa stofnuninni féð. All margir höfðu gefið fé til her- bergja, þá^ oft til minningar um einhverja látna konu og fannst framkvæmdastjórninnf, etr nú skyldi breytt um fyrirkomulag á stofnuninni, að rétt væri að gefa fólki kost á að fá þetta minningarfé endurgreitt, en eins og segir í bréfi framkvæmda- stjórnarinnar frá 7. júlí 1961: „___ef einhverjir létu samt sem áður fégjafir sínar renna til stofnunarinnar, að þá skyldi gerð eirtafla með nöfnum gefenda og nöfnum þeirra, er gjöfin var til- Þessi mynd var tekin er fjáröflunarnefnd Hallveigarstaða gerði sér dagamun og fór saman í leikhúsið að afloknum 100. fundi sínum. Fremst á myndinni má creina forustukonur Hall- veiíarstaða, frú Guðrúnu Jónasson, Steinunni H. Bjarnason t»e fleiri mætar heiðurskonur, sem vinna að málefnum stofnunarinnar. '

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.