Morgunblaðið - 25.10.1983, Síða 34
34
MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 25. OKTÓBER 1983
t
Maöurinn minn,
RUNÓLFUR PÉTURSSON,
StóragerAi 30,
andaöist í Landakotsspítala 22. þ.m.
Rut Sörensen.
Olafur S. Magnússon
kennari — Minning
t
Eiginmaöur minn, faöir, tengdafaöir og afi,
BJÖRN SVEINSSON,
Brávallagötu 48,
andaöist þann 23. okt.
Ágústa Ingvarsdóttir,
börn, tengdabörn og barnabörn.
t Móöir okkar,
ELÍN PÁLSDÓTTIR,
áöur til heimilis aö Mýrargötu 101 Reykjavík, Selfoss aðfaranótt 24. október. lést i sjúkrahúsi
Börnin
t
PERLA HÖSKULDSDÓTTIR,
Hellubæ, Hálsasveit,
lést í Landspítalanum 23. október.
Fyrir hönd vandamanna,
Jens Pétursson
og börn hinnar látnu.
Fæddur 18. júlí 1918
Dáinn 18. október 1983
Á kveðjustundu hvarflar hugur-
inn til liðinna ára, stríðsáranna
1939—45. Á tímum þess hildar-
leiks kynntumst við ólafur S.
Magnússon fyrst, höfðum báðir
hrifist af þeirri hugmynd að þjóð-
ir heims ættu að taka upp eitt
sameiginlegt hjálparmál sem eng-
in þeirra gæti eignað sér öðrum
fremur.
ólafur hafði lært esperanto á
unglingsárum sínum, fyrst á nám-
skeiði hjá Þórbergi Þórðarsyni og
síðan hjá Ivani H. Krestanov frá
Búlgaríu sem hér var á ferð
skömmu fyrir stríð. Nú var ólafur
orðinn virkur félagi í alþjóðasam-
tökum esperantista sem þá höfðu
aösetur sitt í London, en á þessum
tímum áttu hugsjónir eins og al-
þjóðlegt og hlutlaust hjálparmál
ekki upp á pallborðið hjá stjórn-
endum heimsins — og eiga raunar
ekki enn. í ríki foringjans þýska
var alþjóða- og jafnréttishyggja á
borð við þá sem esperanto boðar
að sjálfsögðu bönnuð, og í raun
einnig í stórveldinu sem stóð mest
í nasistum.
Það var á þessum tímum sem
Ólafur, þá ungur kennari í
Reykjavík, var nægilega bjartsýnn
til að hefja á ný merki esperanto-
hreyfingarinnar á fslandi, semja
og gefa út á eigin spýtur bréfa-
námskeið í esperanto, sannfærður
bjartsýni var alla tið einkenni
ólafs, enda vann hann alþjóða-
málshugsjóninni alla ævi, þegar
tóm gafst frá kennslu og öðrum
daglegum skyldustörfum. Síðasta
fund esperantista sótti hann fyrir
tveim vikum í Esperantistafélag-
inu Auroro í Reykjavík.
Hann var stofnandi þess félags,
safnaði á stofnfundinn í apríl 1944
nemendum sínum og nokkrum
öðrum sem til náðist. Hann var
fyrsti formaður þess og driffjöðrin
árum saman — „la motoro" eins
og einhverjir erlendir gestir orð-
uðu það, en þeir hafa margir kom-
ið á félagsfundi og verið víða að.
Heima hjá ólafi í Bergstaðastræti
30 B mátti kalla miðstöð hreyf-
ingarinnar hérlendis. Þá bjó hann
hjá foreldrum sínum, Magnúsi
Jónssyni sjómanni frá Eyrar-
bakka og Margréti Einarsdóttur
frá Stokkseyri. Þangað var gott að
koma.
Ólafur ferðaðist töluvert erlend-
is og notaði þá esperanto eftir
þörfum, þótt hann hafi að sjálf-
sögðu verið fullfær í fleiri málum.
í einni slíkri ferð komst hann til
Hollands og sagði þar frá lslandi á
fundi esperantista í smábænum
Lochem. Þar var þá stödd ung
stúlka, Gerda Leussink, sem
fylgdist af athygli með þessari
frásögn um eyjuna norður í höf-
um. Hjá henni vaknaði áhugi á
landi og þjóð, og af þeim áhuga
t um aö ínnan skamms ætti eltir ao spruttu sioar kynni sem leiaau tn birta til í samskiptum þjóða þegar þess að þau Gerða gengu í hjóna- skipt hefði verið um forystu. Slík band 1953. Hjónavígslan fór fram
Eiginmaöur minn.
HAUKUR BJÖRNSSON, stórkaupmaöur, Sólheimum 23, Raykjavík, t Útför
lést í Landspítalanum föstudaginn 21. október. HJALTA KNÚTSSONAR,
Ingibjörg Guöjónsdóttir Björnsson. Fjalli, Skeiðum,
t Jón Guómundsson, Sigríöur Guömundsdóttir.
Útför eiginmanns míns,
ÞORGILS ÞORSTEINSSONAR, Hjallabrekku 33, Kópavogi, +
fer fram frá Fossvogskirkju í dag, þriöjudaginn 25. október, kl. 13.30 e.h. Fyrir mína hönd, barna okkar og annarra vandamanna, Inga Rósa Hallgrímsdóttir. 1 Minningarathöfn um móöur okkar og tengdamóöur, ÞORBJÖRGU BRYNJÓLFSDÓTTUR fré Bæjum, fer fram frá Fossvoaskirkiu. briöiudaainn 25. október kl. 16.30.
Jaröarför móöur okkar, t
ÖNNU KRISTINSDÓTTUR, Gunnarssundi 8, Hafnarfiröi,
fer fram frá Þjóðkirkjunni í Hafnarfiröi miövikudaginn 26. þ.m. kl. 13.30.
Steiney Ketilsdóttir, Vigdís Ketilsdóttir, Kristinn Ketilsson, Halldór Halldórsson, Helga Helgadóttir og barnabörn.
Jarösett verður frá Unaösdalskirkju föstudaginn 28. október kl.
13.00.
Börn og tengdabörn.
t
Innilegar þakkir færum viö öllum sem sýndu okkur samúö og
vinarhug viö anolát og jaröarför
JÓNS RAGNARS JÓNASSONAR,
skipasmiöa,
frá Hlíð, Sólvallagötu 72.
Jóhanna Eiríksdóttir,
Erna Ragnarsdóttir, Boði Björnsson,
Hrefna Ragnarsdóttir, Siguröur Gíslason,
Elfar Ragnarsson, Sil Ólafsson,
barnabörn og barnabarnabörn.
t
KRISTÍN JENSDÓTTIR
frá Árnageröi
veröur jarösungin frá Fossvogskapellu miövikudaginn 26. október
kl. 15.00.
Arni Björnsson,
Ingi Laufdal
Guðný Bjarnar,
og barnabörn.
t
Jaröarf ör
ARNDÍSAR ÞORSTEINSDÓTTUR,
Litlu-Gröf, Borgarhreppi, Mýrasýslu,
fer fram frá Stafholtskirkju fimmtudaginn 27. október 1983 kl.
14.00.
Börn hinnar látnu.
Lokað
Vegna útfarar
Guömundar Ágústssonar,
bakarameistara,
veröa fyrirtæki okkar lokuð eftir hádegi í dag.
Sveinsbakarí hf.,
Mát hf., Ármúla 7,
Ráögjöf og hönnun sf., Ármúla 7.
Kveðjukaffi
Hlýleg salarkynni fyrir erfisdrykkju
og ættarmót.
Upplýsingar og pantanir í síma 11633.
/ Ki/öóbwL
Café Rotenberg.
í Vestmannaeyjum, á esperanto.
Þar þjónaði þá sr. Halldór Kol-
beins, forseti Sambands íslenskra
esperantista, en Ólafur var þá rit-
ari þess, hafði verið helsti frum-
kvöðull að endurstofnun þess 1949.
Að öðru leyti eru störf Ólafs fyrir
esperantohreyfinguna rakin nán-
ar í öðrum minningargreinum.
Að sjálfsögðu var heimilismál
þeirra Gerðu fyrst í stað eingöngu
esperanto. Hún lærði þó brátt
móðurmál hans og gat fljótlega
talað við tengdaföður sinn sem þá
var í heimilinu hjá þeim, en hann
lést 1964. Heimili þeirra var alla
tíð í Reykjavík, fyrst í Hamrahlíð
9, en nú eina tvo áratugi að Skálará,
Blesugróf hér í bæ. Þessi umskipti
á högum Ólafs urðu að sjálfsögðu
til að styrkja tengslin við esper-
antohreyfinguna, þótt nú kölluðu
fleiri skyldur.
Börn þeirra eru tvö, Margrét og
Einar, sem bæði hafa stofnað eig-
in heimili. Margrét er búsett vest-
anhafs og þar dvöldust þau ólafur
og Gerða um tveggja mánaða
skeið sl. sumar. Sökum starfa
manns síns verður Margrét hér
heima á íslandi í vetur með dætur
sínar tvær, Berglindi 9 ára og Lísu
6 ára. Þær mæðgur voru komnar
til landsins nokkru áður en ólafur
veiktist nú og telpurnar byrjaðar
að læra íslensku hjá afa sínum.
Einar er búsettur hér í bænum og
eiga þau tvo drengi.
Samvistin við fjölskylduna
verður stoð Gerðu á komandi
vetri. En vandamönnum og vinum
er gott að minnast góðs drengs
þar sem Ólafur var.
Árni Böðvarsson
Það var í miðjum próflestri vor-
ið 1947 að allt í einu rifjaðist upp
fyrir mér gamall ásetningur: að
læra alþjóðamálið esperanto. Er
ekki að orðlengja það, að ég lagði
frá mér það sem ég var að fást við
og hijóp út í bókabúð að kaupa
kennslubækur í alþjóðamálinu.
Þessar bæku. reyndi ég að not-
færa mér eftir því sem stopular
stundir frá prófönnum og löngum
vinnudögum í sumarvinnu leyfðu.
Ég var að vonum feginn að sjá á
haustdögum auglýst námskeið í
esperanto og við eftirgrennslan
komst ég að því að ðlafur S.
Magnússon kennari, til heimilis
við Bergstaðastræti í Reykjavík,
stóð fyrir þessu námskeiði. Fór ég
til fundar við Ólaf á heimili hans
og hófust þar með kynni, sem
leiddu til kunningsskapar, sam-
vinnu og vináttu æ síðan, en síðast
bar fundum okkar saman á vegum
Esperantistafélagsins Auroro
þann 7. október síðastliðinn. Þá
tjáði hann mér, að í vetur hefði
hann meiri tíma en áður til að
sinna sameiginlegu áhugaefni
okkar. Þó að mér væri þá ljóst að
Ólafur gekk ekki heill til skógar,
verð ég að viðurkenna að fréttin
um lát hans hinn 18. október kom
yfir mig eins og reiðarslag. Svo
vakandi var hugur Ólafs og vinnu-
fús að ekki var hægt að hugsa sér
að verkalok væru skammt undan.
Ólafur hafði fengist við esper-
anto og störf í þágu esperanto-
hreyfingarinnar í nærfellt hálfa
öld er hann lést. Áhugi hans á
málinu vaknaði þegar 1933 og
fylgdi í kjölfarið nám hjá Þórbergi
Þórðarsyni og síðar hjá búlgarska
esperantistanum Ivan Krestanov
á árunum 1934—1938. Síðar mun