Morgunblaðið - 06.12.1987, Síða 38

38
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 6. DESEMBER 1987
ÞAÐ BÝR í
MÉR LÍTIL
PRINSESSA
RÆTT VIÐ HÖLLU LINKER
TEXTI: HILDUR EINARSDÓTTIR Halla og Rick Jason, sem hún var afar ástfangin af á tímabili.
Það á eflaust eftir að koma mörg-
um íslendingum á óvart, að lesa
frásögn Höllu Linker af lífinu með
eiginmanninum Hal Linker. Á
myndum sem birtust iðulega af
þeim í íslenskum blöðunum á fram-
andi slóðum var ekki að sjá neina
óhamingju. Þar stóð Halla heiðbjört
og brosandi með litla strákinn
þeirra, Davíð, í fanginu. Við hlið
hennar var Hal, myndarlegur og
metnaðurfullur kvikmyndargerðar-
maður, sem ferðaðist ásamt fjöl-
skyldunni um víða veröld til að
safna efni um menningu og sögu
framandi þjóða. Það hlaut að vera
ákaflega spennandi líf, sem þau
lifðu. En það hafði líka aðrar hlið-
ar. Halla bjó við mikið ofríki af
hálfu eiginmannsins og meðan son-
ur þeirra var ungur voru ferðalögin
nánast martröð.
í endurminningum sínum, sem
hún nefnir Uppgjör konu og komin
er út hjá Iðunni, fjallar hún um líf
sitt á einlægan og opinskáan hátt
eins og henni er eiginlegt. Hún lýs-
ir óvenjulegu lífí sínu og reynir um
leið að skýra, hvers vegna hún lét
sér lynda margvíslegt harðræði,
sem fýlgdi sambúðinni við Hal. Hún
leitar skýringanna meðal annars í
uppeldinu.
Mesti áhrifavaldurinn í lífi henn-
ar var amma hennar, sem var
ákaflega siðavönd og alvörugefín
kona. „Hún vildi hafa reglu á hlut-
unum og var lítt sveigjanleg," segir
Halla. „Ég man til dæmis eftir því,
að þegar aðrir krakkar fengu að
leika sér úti til tíu á kvöldin, þegar
veðrið var gott, kom amma út á
tröppur klukkan átta og kallaði á
mig inn. Það þýddi ekkert að malda
í móinn. Ég var því vön að hlýða.
Sem ung stúlka var Halla mikil
draumóramanneskja. Dreymdi um,
að ferðast og lifa óvenjulegu lífí.
Sá hún ef til vill tækifæri til þess,
þegar hún kynntist Hal og ákvað
að trúlofast honum eftir aðeins
þriggja daga kynni og án þess að
fínna nokkra ást á honum?
„Já, það hafði sín áhrif. Hal hafði
farið í hnattferð ári áður en hann
kom til íslands og sýndi mér mynd-
ir úr þeirri ferð. Hann sagði
skemmtilega frá og það var greini-
legt að hann var vel gefinn maður.
Ég var alveg dolfallin. Hann fylgdi
líka áformum sínum fast eftir og
til að valda honum ekki vonbrigðum
en ég var því vön að gera öðrum
til geðs, lét ég undan og lofaði að
giftast honum.
— Hvaða hugmyndir hafðir þú
gert þér um hjónabandið og ástina
á tvítugsaldrinum?
„Ég spekúleraði lítið í þessum
hlutum en núna geri ég það. Nú
veit ég hvemig ég vil ekki hafa
hjónabandið," segir hún og hlær
þeSsum dillandi hlátri, sem einkenn-
ir hana. „Flestar mínar vinkonur
voru trúlofaðar. Ég man þegár tvær
vinkonur mínar úr Flensborg trúlof-
uðu sig. Mér var boðið í kaffí-
drykkju á heimili annarrar þeirra.
Segir móðir stúlkunnar þá við mig,
„Halla mín, hvað gerir þú núna?“
Það var eins og ég væri farin að
Halla Linker , þessi mynd var
tekin á siðasta ári.
pipra, þó ég væri ekki nema átján
ára. Nei, ég hugsaði ekki mikið um
þessa hluti þá. Ég var þó stundum
með strákum en það var aldrei neitt
alvarlegt á milli okkar. Ég vildi það
ekki, því það þýddi bindingu.“
— Þegar þú kynnist Hal hafðir
þú nýlokið stúdentsprófí með góð-
um vitnisburði og ætlaðir að setjast
í háskólann í „fíluna", hvað hafðir
þú hugsað þér að læra eftir það?
„Mig langaði til að læra tann-
lækningar. Ég hafði unnið sem
klíníkdama á tannlæknastofu. Eitt
Síðasta myndin, sem tekin var saman af þeim Höllu og Hal.
Með Wagenía veiðimönnum í Kongó.
sinn var ég að aðstoða við upp-
skurð á rótarbólgu og þegar ég sá
lækninn fletta holdinu frá rótinni
þá leið yfír mig. Ég var nefnilega
óttaleg kveif. Slíkt hefur hent fær-
ustu skurðlækna, í upphafí ferilsins,
og ég hefði eflaust getað vanist
slíkum aðgerðum, en þetta dró úr
áhuganum. Ætli ég hefði ekki farið
í enskunám í háskólanum."
í bókinni gerir Halla grín að
kveifuskapnum í sér. En þegar til
stórræðanna kemur fínnst enginn
bilbugur á henni. Hún skýrir þetta
með því að hún sé í nautsmerkinu.
Þrátt fyrir draumórana, séu nautin
raunsæismenn og afar þijóskir. „Ef
ég byija á einhvetju þá hætti ég
ekki fyrr en verkinu er lokið," seg-
ir hún.
— Þegar þú komst heim eftir
fyrsta árið þitt ytra, sem var afar
erfítt, sagðir þú ekki móður þinni
og stjúpföður frá því hve vansæl
þú varst?
„Nei, ég vildi ekki valda neinum
vandræðum. Þegar ég skrifaði heim
sagði ég alltaf frá því hvað ég
væri hamingjusöm og hve Hal væri
góður við mig. Hal átti ýmsa góða
kosti. Hann var mjög reglusamur,
heiðarlegur og áreiðanlegur. Það
var oft gaman að ræða við hann,
sérstaklega ef við vorum á sama
máli. Ef ekki þá varð hann eins og
mannýgt naut. Hann hleypti mér
ekki frá borðinu fyrr en ég hafði
samsinnt honum í einu og öllu.
Hann varð alltaf að hafa síðasta
orðið. Þegar maður er yngri sættir
maður sig frekar við slíka fram-
komu og ég hafði tilhneigingu til
að líta á hann sem kennara minn.“
— Stóðstu aldrei upp í hárinu á
honum?
„Nei, ég fór undir dökku skýi úr
landi og ætlaði mér ekki að koma
með lafandi skott til baka. Stoltið
var svo mikið. Ég gerði því allt til
að halda friðinn."
Þegar Halla kom heim til að eiga
bamið sitt bjuggust ýmsir við að
sjá nokkurt ríkidæmi. Því stelpur,
sem höfðu farið til Ameríku höfðu
komið til baka eins og glansmynd-
ir, með fullar ferðatöskur af
nýtískulegum fötum. En Halla hafði
ekkert slíkt að sýna. Þau Hal áttu
rétt til hnífs og skeiðar.
— Þið ferðuðust mikið og fóruð
með son ykkar ellefu mánaða í
heimsreisu, var það ekki erfítt?
„Jú, það var eldskímin. En Hal
mátti ekki heyra annað nefnt en
að hafa okkur með.“
— Hvers vegna var Hal svona
óömggur og afbrýðisamur?
„Það var uppeldið, sem gerði
það. Hann hafði verið á hrakningum
á milli ömmu sinnar og móðursyst-
ur sem bam og þegar móðir hans
fór að leita að „grænu grasi“ skildu
hún hann eftir hjá gamalli írskri
konu. Hann átti því aldrei fast og
ömggt heimili. Þegar hann var svo
loks giftur draumaprinsessunni
sinni „my viking prineess", eins og
hann kallaði mig, sem hafði búið
honum hans fyrsta og eina heimili
varð hann eins og krakki, sem eign-
ast leikfang, sem engir aðrir mega
snerta."
— Þú ferðaðist því mikið með
honum, fórst til 147 landa og líkleg-
ast ert þú víðfömlasta kona í heimi.
Vom það ferðalögin, sem veittu þér
hamingjuna, þegar fram liðu stund-
ir?
„Já, mér fannst ákaflega spenn-
andi að fara á ókunnar slóðir. Svo
vann ég mikið að gerð þáttanna
þess á milli og tók eiginlega ekki
eftir því að það væri eitthvað að
sambúðinni. Ég held líka að hjóna-
bönd geti gengið ágætlega þó ástin
sé ekki gagnkvæm. Ég bar alltaf
virðingu fyrir Hal.“
— Fékkstu aldrei sektari<ennd
gagnvart honum, því nú var hann
ákaflega ástfanginn af þér þó á
eigingjaman hátt væri?
„Nei, það hafði ég ekki, því ef
einhver maður dó hamingjusamur
þá var það Hal. Ég hafði alltaf
verið honum góð eiginkona."
— Hvað var það sem vakti þig
af þymirósarsvefninum?
„Ég hafði alltaf treyst á dóm-
greind Hals en svo fór ég að sjá,
að ákvarðanir hans vom ekki allar
jafn skynsamlegar. Okkur greindi
til dæmis á um rekstur ferðaskrif-
stofu, sem við höfðum komið á fót
og þegar yfír lauk var það ég sem
hafði haft rétt fyrir mér. Ég var
líka farin að umgangast annað fólk,
en í 14 ár hafði ég nær eingöngu
verið með Hal. Ég gerðist meðlimur
í kvennaklúbbum, sem unnu að
góðgerðarmálum. Og fann fljótt að
á þessum fundum var ég eins og
mér var eðlilegt. Ég fór svo að þrá
að vera þessi kona ekki aðeins
nokkra tíma í viku. En því miður
líkaði Hal það ekki.“
Það má lesa það í endurminning-
um Höllu að.Davíð sonur hennar
er henni einkar mikils virði. Stóð
aldrei til að þið eignuðust fleiri
böm?
„Jú, en það var alltaf eitthvað
sem gerði það að verkum að við
frestuðum því. Við vomm á sífelld-
um ferðalögum auk þess sem ég
mátti ekki sjást ófrísk á skerminum.
Sjálf var ég einbimi og langaði allt-
af til að eiga fleiri systkini. Ég var
því ákveðin í að sonur minn skildi