Morgunblaðið - 30.04.2000, Síða 30

30 SUNNUDAGUR 30. APRÍL 2000
MORGUNBLAÐIÐ
Inga Sólnes.
Morgunblaðið/Kristinn

FORRETTINDIAÐ VINNA
MEÐ FRÍTÍMA FÓLKS
VIÐSKIPTLHVINNULfF
ÁSUNNUDEGI
► Fyrir um Qórum árum lét Inga Sólnes verða af því að láta
draum rætast. Að verða sinn eigin herra eins og sagt er, en
kannski væri nær að segja í þessu tilviki sín eigin frú. Eftir
áralanga starfsreynslu á sviði ferðaþjónustu, stofnaði hún sitt
eigið fyrirtæki ásamt Hildi Jónsdóttur landfræðingi og telur
sig hafa skapað sér nokkra sérstöðu á fjölbreytilegum markaði
greinarinnar. Morgunblaðið ræddi við Ingu um fyrirtækið,
Gestamóttökuna ehf, á dögunum.
ehir GuUmund Guðjónsson
INGA er fædd á Akureyri, eig-
inmaður hennar er Jón Sigur-
jónsson viðskiptafræðingur og
synir þeirra þrír eru Karl,
Friðrik og Pétur. Hún útskrifaðist
frá MA og því næst nam hún dönsku
og frönsku við Háskóla íslands.
Þaðan lá leiðin til ársdvalar í Frakk-
landi til bættara frönskunáms og því
næst hélt hún til Bretlands þar sem
hún lauk BA-námi í félagsvísindum
með aðaláherslu á félagsfræði, auk
þess að vinna í nokkur ár á skrif-
stofu Flugleiða í Lundúnum. í Bret-
landi var staldrað við í alls átta ár,
eða til ársins 1983, að leiðin lá aftur
heim á ný þar sem hún kenndi í
fyrstu félagsfræði við Fjölbrauta-
skólann í Breiðholti jafnframt því að
nema uppeldis- og kennslufræði í
Háskóla íslands. Hún hafði lengi
verið viðloðandi ferðaþjónustuna,
m.a. starfað sem leiðsögumaður í
dagsferðum frá Akureyri til Mý-
vatns á skólaárum sínum fyrir norð-
an, og „lært þar að þylja þjóðsög-
urnar og jarðfræðina, kannski
heldur meira en maður vissi og
kunni“, eins og hún kemst að orði.
En á þeim árum kviknaði baktería
sem lognaðist aldrei út af og þá þeg-
ar lauk hún námi við Leiðsögu-
mannaskólann, sem í þá daga var
rekinn af Ferðaskrifstofu ríkisins.
Samfara kennslustarfinu vann
Inga sem leiðsögumaður á sumrin,
en síðan breyttust áherslur. „Upp úr
því fór ég að vinna hjá Upplýsinga-
miðstöð ferðamála og var með í að
koma þeirri stofnun af stað. Árið
1989 var ég síðan ráðin sem upp-
lýsingafulltrúi hjá Ferðamálaráði.
Þá tók ég mér hlé frá kennslu og má
segja að þar með hafi ég verið komin
á fullt í ferðaþjónustunni. Eftir
nokkur ár hjá Ferðamálaráði fór ég
síðan til framkvæmdastjórastarfa
fyrir Ferðamálaráð Vestnorden,
sem er samstarf milli ferðamálaráða
landanna þriggja, íslands, Græn-
lands og Færeyja, en þegar skrif-
stofa Vestnorden fluttist til Fær-
eyja, eftir fjögur ár, þá var enn
komið að því að staldra við og líta í
kring um sig.
Þá byrjaði ég að hugsa fyrir al-
vöru um að stofna mitt eigið fyrir-
tæki, vera minn eigin herra eins og
sagt er. Ég hafði fengið hugmyndir,
séð fyrir mér nýtt svið og vildi láta á
það reyna hvort ég gæti ekki útfært
þær. A sama tíma var auglýst eftir
þátttöku í átaksverkefni á vegum
Iðntæknistofnunar, Reykjavíkur-
borgar og félagsmálaráðuneytisins,
sem voru að hleypa af stokkunum
átaksverkefni með námskeiðum til
að hvetja konur til þátttöku í stofn-
un og stjórnun fyrirtækja. Það var
tilviljun að þetta bar upp á sama
tíma, en ég skellti mér í Brautar-
gengið og sé ekki eftir því. Þar lærði
ég margt gagnlegt sem komið hefur
mér til góða síðan og kjaminn úr fé-
lagsskapnum lifir enn,“ segir Inga.
Þríþætt starfsemi
Komið er að því að spyrja Ingu út
á hvað fyrirtækið gengur og hvað
það sé sem gefi því sérstöðu þá sem
hún talar um.
„Mínir helstu viðskiptavinir eru
innlendir aðilar, fyrirtæki, stofnanir
og einstaklingar og ég sinni mest er-
lendum gestum þessara aðila. Ég
hef sett dæmið þannig upp að starf-
semi Gestamóttökunar telst vera í
stórum dráttum þríþætt. í fyrsta
lagi skipulegg ég ráðstefnur, fundi,
málþing og þess háttar. Ef ég nefni
dæmi þá hef ég skipulagt ráðstefnur
fyrir félagasamtök og stofnanir,
m.a. ÍTR, Fræðslumiðstöð Reykja-
víkur og Félagsþjónustuna í
Reykjavík, ráðstefnur á vegum
Landlæknisembættisins og sér-
greina innan læknisfræðinnar.
Einnig erum við að skipuleggja
verkefni fyrir Háskóla íslands fyrir
árin 2001 og 2002. Þama er nýr akur
til að plægja, því í mörgum af þeim
tilvikum sem ég hef nefnt hafa að-
standendur ráðstefnanna sjálfir ver-
ið að skipuleggja svona uppákomur
með ófyrirséðu vinnuálagi. Það hef-
ur reynt vemlega á viðkomandi og
mikilvægt að geta sett slíka vinnu í
hendur fagfólks.
Reynslan og tæknin hafa gert
okkur kleift að vinna að svona fund-
um og ráðstefnum að vaxandi krafti.
T.d. notum við sérhannað skráning-
arform sem auðveldar allt utanum-
hald og skipulag ráðstefnunnar.
Einnig færist það í vöxt að þátttak-
endur skrái sig á Netinu og öll sam-
skipti við ráðstefnugesti fari fram í
rafrænu formi. Við aðstoðum einnig
við að finna fyrirlesara og vera í
sambandi við þá ásamt því að hafa
samband við fjölmiðla og senda út
fréttatilkynningar og koma á viðtöl-
um í fjölmiðlum við fyrirlesara og al-
mennt að vekja athygli á ýmsu
áhugaverðu efni sem kynnt er á við-
komandi ráðstefnu eða fundi.
Annar þáttur starfseminnar er, að
við tökum á móti og skipuleggjum
sérferðir fyrir hópa, s.s. hvataferðir
og viðskiptaferðir. Sérsniðnar ferðir
fyrir sérhópa, engar tvær ferðir
eins. Allt byggt á sérkennum og
áhugamálum hvers hóps fyrir sig.
Hér reynir mikið á þekkingu á því
sem er í framboði á sviði ferðaþjón-
ustu hverju sinni, s.s. mismunandi
afþreyingu, mismunandi framboð í
gistingu. Hér er aðallega um að
ræða erlenda hópa en einnig tökum
við að okkur að setja upp ferðir fyrir
íslensk fyrirtæki, t.d. öðruvísi ferðir
fyrir starfsmannahópa og afþrey-
ingu samfara fundahöldum og nám-
skeiðum.
í þriðja lagi getum við sagt að fyr-
irtækið veiti heildarlausnir fyrir ís-
lensk fyrirtæki, félagasamtök og
stofnanir sem hafa mikil erlend um-
svif og fá fjölda gesta hingað heim.
Við gerum kostnaðar- og ferðaáætl-
anir, aðstoðum við að sækja gestina
á flugvöllinn, bókum gistingu og er-
um í sambandi við gestina fýrir
hingaðkomuna til að geta mætt sem
best áhugamálum og óskum hvers
og eins. Þetta er grein sem heitir á
ensku „hospitality services", en ég
hef enn ekki fundið íslenskt heiti yf-
ir hugtakið. Hér áður fyrr þótti það
sjálfsagt mál að starfsmenn fyrir-
tækja færu með gestina að Gullfossi
og Geysi og hefðu jafnvel ofan af
fyrir þeim um helgar. Við sjáum
gjarnan um að útvega góða og
reynslumikla akandi leiðsögumenn
ef um smærri hópa er að ræða, út-
búum nesti og aðrar veitingar til far-
arinnar og skipuleggjum sérferðir
við hæfi sem miðast við þann tíma
sem til ráðstöfunar er.
Óskir um hvers kyns afþreyingu
og ævintýramennsku fara sífellt
vaxandi. Sem dæmi mætti nefna sí-
vinsælar jökla- og vélsleðaferðir,
flúðasiglingar og nú síðast kajak-
ferðir sem njóta ört vaxandi vin-
sælda. Hestaferðir eru alltaf jafn-
spennandi sem og veiðiferðir, golf
og fleira. Ekki má heldur gleyma
hvalaskoðunarferðum með tilheyr-
andi sjóstangaveiði og fuglaskoðun.
Af því þú spurðir einnig hver
sérstaðan er þá liggur hún einmitt í
þessari fjölbreytni. Ég er með ferða-
skrifstofuleyfi frá samgönguráðu-
neytinu og margt í starfseminni er
líkt og gerist innan veggja hjá ferða-
skrifstofu. En við erum samhliða að
bjóða upp á kynningarstörf og al-
mannatengsl. Bjóðum, eins og ég
sagði, heildarlausnir þar sem hugs-
að er um hlutina fyrir viðskiptavin-
inn frá a til ö. Þar liggur sérstaðan.
Náttúrulögmál?
Inga lætur vel af gengi sínu og
segir hægan og traustan stiganda
hafa verið í verkefnum sínum. En
hún vill segja nánar frá hvötum
þeim sem voru að baki tilraunar
sinnar með fyrirtækjarekstur.
„Það er skrýtið með ferðaþjónust-
una, þar eru konur líklega 80-90%
starfskraftanna. Maður lítur yfir
stóra ferðaskrifstofu og þar eru ekk-
ert nema konur. Þ.e. þar er einn karl
og hann er yfirmaðurinn. Ég velti
fyrir mér hvort þetta væri hreinlega
náttúrulögmál og fór ekki síst af
stað vegna þess að ég vildi sjá hvort
það væri ekki staðreynd að konur
geti líka verið við stjórnvölinn. Ég
fór kannski dæmigerðan kvennaveg
að þessu, tók engin lán, fékk lánuð
húsgögn, kom með símtól að heim-
an. Andi hagsýnu húsmóðurinnar
sveif yfir vötnunum og fyrir vikið
skuldar fyrirtækið ekkert.
En annars er þetta með þátttöku
kvenna að breytast. Brautargengið
hjálpaði mikið og konur hafa verið
að stofna fyrirtæki síðustu árin og
það með góðum árangri. Fleiri
hvetjandi verkefni eru nú í gangi
fyrir konur og má þar nefna Auður í
krafti kvenna, sem lofar góðu“
Hvernig gengur sambúðin við
ferðaskrifstofur og aðra sem starf-
semin kann að skarast við?
„Ég hef ekki orðið vör við nei-
kvæða strauma í minn garð, en það
hefur enginn heldur boðið í mig enn
þá! Það gæti hugsast að ég hafi
komið inn á svið sem keppinautarnir
eru kannski bara fegnir að vera
lausir við. Þetta er mjög persónu-
legt, tímafrekt og smámunasamt
þjónustustarf, mikil binding og mikil
skorpuvinna. Þetta er líka vinna sem
gefur oft lítið af sér, þá á ég við að
skipulagning á fundi eða ráðstefnu
getur tekið tvö ár, en ég sé enga
peninga fyrr en kannski mánuði eft-
ir að viðkomandi viðburði lýkur. Þá
er tímakaupið oft og iðulega orðið
fremur broslegt. A móti kemur að
ég held ég sé löngu búin að sanna og
sýna fram á að hér er um þarfa þjón-
ustu og starfsemi að ræða. Lykillinn
að því að láta svona fyrirtæki ganga
er að hafa gaman af því sem maður
er að gera.“
Hvernig sérðu fyrir þér næstu ár-
in og gætu orðið áherslubreytingar
hjá fyrirtæki þínu?
„Framtíðin er björt, það er ekki
spurning. Ég sé mörg sóknarfæri og
raunar er ég þegar byrjuð að vinna
að stórum verkefnum. Ég get nefnt
nokkur sem sýna jafnframt hvað
fjölbreytnin er mikil. Ég er t.d. að
undirbúa 30 ára útskriftarafmæli
fyrir hóp norskra hjúkrunarfræð-
inga, alþjóðlegt golfmót fyrir Odd-
fellow-regluna og ráðstefnu fyrir
Biskupsstofu og Framtíðarstofnun
um samspil trúarbragða og vísinda á
nýrri öld, í tilefni af kristnitökuhá-
tíðinni.
Varðandi áherslubreytingar, þá
er starfsemin í sjálfu sér mótuð þó
að maður reyni alltaf að gera betur
og standa sig sem best í þjónustu-
hlutverkinu.
Fjöllin
Inga segir að alltaf sé meira að
gera á sumrin, en það hafi verið að
breytast og það sé af hinu góða.
„Það hefur verið rólegra á veturna,
en ég reyni, í samvinnu við íslensk
fyrirtæki, að leggja meiri áherslu á
að þetta verði heilsársþjónusta. Það
á ekki við mig að vera alveg negld
niður í fjóra mánuði. Ég þarf að
komast á fjöll eins og aðrir.“
Hefur þú þurft að neita þér um
slíkar lífsins nauðsynjar?
„Nei, ég segi nú bara svona. Ég
hef alltaf fundið smugur til að láta
mig hverfa, enda væri ég lélegur
ferðaskipuleggjandi ef ég kynni ekki
að njóta þess að vera ferðamaður
sjálf endrum og eins. Reyndar var
það leiðsögumannsstarfið forðum
daga og Mývatnssvæðið séð með
augum útlendingsins, sem opnaði
augu mín fyrir dásemdum íslands
og núna fer ég helst ekki til útlanda
yfir björtustu sumarmánuðina. En
eins og ég hef komið að áður, vinnan
er skemmtileg og gefandi. Það er
eitthvað í manni sjálfum sem fellur
vel að þessu verki. Mér finnst ein-
hvem veginn eins og ég sé komin á
rétta hillu í lífinu,“ segir Inga.
Sérðu kannski eftir að hafa ekki
gertþetta fyrr?
„Ég hef aldrei viljað hugsa út í
það á þann hátt. Það hefur kannski
blundað í mér lengi að gera svona,
en það lá ekki ofarlega. Kannski
hafði ég ekki þroska til að gera það
fyrr en núna og ef það er rétt þá var
rétti tíminn einmitt núna.“