Dagblaðið Vísir - DV - 06.01.1989, Blaðsíða 6

Dagblaðið Vísir - DV - 06.01.1989, Blaðsíða 6
FÖSTUDAGUR 6. JANÚAR 1989. Viðskipti H vernig stóðust spárnar? - Félag íslenskra iðnrekenda komst næst því Félag íslenskra iönrekenda komst næst því aö spá fyrir um verðbólgu á árinu 1988. Þaö spáði í desember 1987 að verðbólgan yrði 21 prósent frá upphafi til loka ársins 1988. Raun- veruleikinn varð 18 prósent verð- bólga. Miöað er við hækkun fram- færsluvísitölunnar. Opinberar stofn- anir eins og Þjóðhagsstofnun og Seðlabanki spáðu 10 og 11 prósent verðbólgu. Þær spár sem hér eru bornar saman eru allar gerðar á síð- ustu mánuðum ársins 1987 og voru fyrir árið 1988. Félag íslenskra iðnrekenda Félag íslenskra iðnrekenda með framkvæmdastjórann, Ólaf Davíðs- Fréttaljós Jón G. Hauksson son hagfræðing, í fararbroddi spáði í desember árið 1987 að verðbólgan á árinu 1988 yrði 21 prósent. Þetta birt- ist í efnahagsspá félagsins. Þegar leið á árið 1988 breytti félagið raunar spá sinni og gerði ráð fyrir mun meiri verðbólgu. Ólafur Davíðsson hagfræðingur vann um árabil á Þjóðhagsstofnun. Hann var ætíð næstæðsti maður stofnunarinnar. En á tímabili eftir 1980 gegndi hann starfi forstöðu- manns stofnunarinnar er Jón Sig- urðsson vann hjá Alþjóða gjaldeyris- sjóðnum í Bandaríkjunum. Ólafur var ráðinn framkvæmdastjóri Félags íslenskra iðnrekenda þegar Jón sneri heim og tók við Þjóðhagsstofnun aft- ur. Verslunarráð íslands í lok ársins 1986 komst Verslunar- ráð íslands næst því að spá fyrir um verðbólgu ársins 1987. Að þessu sinni er Verslunarráð nokkuð frá því. Ráð- ið spáði að verðbólgan yrði.yfir 30 prósent frá upphafi til loka ársins 1988. Það sem helst fer með spána er að gert var ráð fyrir mun meiri geng- isfellingu og minni samdrætti en raun varð á. Framkvmdastjóri þess, Vilhjálmur Egilsson, telur raunar að þessar gengisfellar eigi eftir að koma fram og að í lok ársins "hafi um 15 prósent gengisfellingi yerið í pípun- um þegar ríkisstjórnin felldi gengið um 4 prósent. Þjóðhagsstofnun Þjóðhagsstofnun gaf í október út þjóðhagsáætlun. í kaflanum um horfur fyrir árið 1988 segir að mikil óvissa sé um verðlag á árinu 1988. Þjóðhagsstofnun gerir hins vegar ráð fyrir því að frá upphafi til loka ársins 1988 verði veröbólgan um og innan við 10 prósent. í þessari áætlun er gert ráð fyrir að gengi krónunnar verði óbreytt út árið 1988. Stofhunin bendir á að kjarasamningar, sem fyr- ir lá að gera á árinu, hafi rmkil áhrif á þróun verðbólgunnar. Niðurstaðan er samt sú að Þjóðhagsstofnuh var nokkuö fjarri því sem síðar varð. Það er athyghsvert að Þjóðhags- stofnun spáði í desember árið 1986 um 6 til 8 prósenta verðbólgu á árinu 1987. Þegar árið var nýbyrjað kom endurskoðuð þjóðhagsáætlun sem gerði ráð fyrir um 10 til 12 prósent verðbólgu á árinu 1987. Raunveru- leikinn varð hins vegar 25 prósent verðbólga. Seðlabankinn Seðlabankinn er ævinlega mjög á sömu nótum í spám sínum og Þjóð- hagsstofnun. Að þessu sinni spáði Seðlabankinn í byrjun desember árið 1987 að verðbólgan ætti eftir að verða um 11 prósent á árinu 1988, það er frá byrjun þess til loka. Seðlabankinn gekk út frá því eins og Þjóðhagsstofun að gengið yrði stóðugt á árinu 1988 og að kjara- samningar yrðu ekki hærri en fyrir lá að BSRB hafði samið um eða í kringum 7 prósent. Ekki varð þaö raunveruleikinn. Hvað þá að spá bankans um gengi væri rétt. Það átti Ólafur Davíösson, framkvæmda- stjóri Félags íslenskra iðnrekenda, var næstæðsti hagfræðingur Þjóð- hagsstofnunar um árabil. nefnilega eftir aö falla um 22 prósent á árinu. ASÍ Alþýðusamband íslands, ASÍ, gerði ráð fyrir því í kringum síðustu ára- mót að verðbólgan myndi verða um 30 prósent á árinu. Forsendurnar voru ekki ósvipaðar þeim sem Versl- unarráöið hafði eða að stjórnvóld myndu skrá raungengið rétt, það er láta gengið falla og síga, eða hvað það heitir, til aö halda útflutningsat- vinnuvegunum gangandi. Sem aftur átti að þýða að samkeppnisstaðan Hvernig stóðusí verðbólguspárnar? 20 io H Verslutwráö Fól. ísl. iðrtr. Þjóðhagsstofnun Seólabankínn Svona voru verðbólguspárnar. Raunveruleikinn, er kemur fram á myndinni sem ör þvert á súlurnar, varð 18 prósent verðbólga frá upphafi til loka áríns 1988. DV-graf JRJ breyttist ekki. Gert var ráð fyrir að kaupmáttur héldist. Þannig að for- sendurnar voru í raun verðbólga og launahækkanir á áririu 1988. í mars endurskoðaði ASÍ svo spána og gerði ráð fyrir um 17 prósent verðbólgu. Þar hitti sambandið nokkuð nærri raunveruleikanum. VSI Vinnuveitendasamband íslands, VSÍ, gerði í raun enga áætlun um ¦ verðbólguna á árinu 1988. Það gaf sér hins vegar að ef launahækkanir yrðu snemma á árinu aðeins 7 prósent og í kjölfarið kæmi 6 prósent gengis- felling yrði verðbólgan um 12 prósent á árinu. Eftir að Vestfjarðasamning- ar voru í höfn og þóttu ekki nægileg- ir var ljóst að ekki myndi 12 prósent spáin ganga eftir. Veðurspá og verðspá Hagfræðingar hafa stundum líkt verðbólguspám við veðurspár. Hag- stjórnartækin eru þá þau tæki sem hafa áhrif á gang lægða hjá veður- fræðingunum. Þetta er skemmtileg samlíking. í stað þess að hið opinbera hefði áhrif á gang lægða og héldi verðbólgunni niðri, flæddu lægðirn- ar yfir okkur með tilheyrandi verð- bólgurigningu. Annað verður að hafa í huga. Það er í raun ekki það sama aö gera efna- hagsspá og efnahagsáætlun. Amy Engilberts spákona spáir en gerir ekki áætlanir. Hún segir ekki að ef þetta og hitt gerist lendi menn í ævin- týrum. Hún segir einfaldlega að menn lendi í ævintýrum eða ekki. Það gefur auga leið að Seðlabank- inn er meira í því sem kallast efna- hagsáætlanir en efnahagsspár. Ef bankinn spáði mikilli gengisfellingu gæti oröið erfitt að birta slíka spá þar sem bankinn myndi fyllast daginn eftir af fólki sem væri gráðugt í gjald- eyri. Hvernig hefði Amy Engilberts spáð? Það hefði verið gaman að sjá spá spákonu eins og Amy Engilberts um verðbólguna árið 1988. Kannski að hún hefði séö fyrir launahækkanir sem kæmu af stað verðbólgu. Tregðu í nokkurn tíma við að fella gengið. Svartan miðvikudag í maí þegar gengið féll af sjálfu sér vegna mikill- ar ásóknar í gjaldeyri. Og svo nýja Sameining Sjóvá og Almennra: Búið er að skrá fyrirtækið Sjóvá-Almennar tryggingar hf. Fyrirtækið Sjóvá-Almennar tryggingar hf. var stofnað 16. des- ember síðastiiöinn og skráð hjá fflutfélagaskránni 30. desember, samkvæmt uppiýsingum frá Hluta- félagaskránni í gær. Forstjórar hins nýja fyrirtækis eru Éinar Sveinsson og Ólafur B. Thors. Stjórnarformaöur er Benedikt Sveinsson, fyrrum stjóroarformað- ur Sjóvá. Síöar í þessum mánuði halda bæði Sjóvá hf. og Almennar trygg- ingar hf. hluthafafundi þar sem gengið verður forralega frá samein- ingunni. Fundirrrir verða aö öllum líkindum haldnir saraa dag. Síð- degis þennan dag verður svo saro- eiginlegur hluthafafundur Sjóvá- Ahnennra tryggiiiga hf. haldinn. Formaður hinnar nýju stjórnar tveir forstjórar stýra því Olafur B. Thors, nýr forstjórl Sjóvá-Almennra trygginga hf. Einar Sveinsson, nýr forstjóri Sjóvá-Almennra trygginga hf. er Benedikt Sveinsson, formaður stjórnar Sjóvá. Varaformaður er Hjalti Geir Krisrjánsson, núver- andi formaöur stjómar Almennra trygginga. Svo virðist því sem Sjóvá muni eíga meira í hinu nýja fyrirtæki en Almennar try ggingar. Aðrir í stjór n eru Ágúst Fjeldsted, Jóhann G. Bergþórsson, Kristinn Björnsson, Kristján Loftsson, Teít- ur Finnbogason. Varamenn eru Ólafur Daviðsson og Einar Sveins- son. Framkvæmastjórar hins nýja fyrirtækis eru Einar Sveinsson, framkvæmdastjóri Sjóvá, ogÓlafur B. Thors, framkvæmdastjóri Al- mennra trygginga hf. Báðir hafa eru þeir handhafar prókúru, sam- kvæmt Hlutafélagaskránni í gær.' -JGH ríkisstjórn um haustið með Stein- grím Hermannsson í fararbroddi. -JGH (1) Við kaup á víðskiptavíxlum og við- skiptaskuldabréfum, útgefnum af þriðja aðila, er miðað við sérstakt kaupgengi, kge. Búnaðarbanki og Samvinnubanki kaupa viðskiptavíxla gegn 31% ársvöxt- um og nokkrir sparisj. 30,5%. Skammstafanir: Ab = Alþýðubankinn, Bb=Búnaðarbankinn, lb = lðnaðar- bankinn, Lb= Landsbankinn, Sb = Samvinnubankinn, Úb= Útvegsbankinn, Vb = Verslunarbankinn, Sp = Sparisjóð- irnir. ENDURSKINSMERKI ERU NAUDSYNUEG FYRIR ALLA! Best n aft hengja ÁskjóHatnafti tvö merki, er Bteppilegt fyrir rtoðan mitti að hafa - sttt á bwra hliö. endurskinsrenoinga fremsf á ermum og á faldi að affan og framan. yUMFERÐAR RÁÐ Peningamarkaður INNLÁNSVEXTIR (%) hæst Innlán óverðtryggö Sparisjóðsbækur ób. 2^t Lb Sparireíkningar 3jamán. uppsögn 2-4,5 Lb 6mán.uppsögn 2-4,5 Sb 12mén. uppsogn 3,5-5 Lb ISmán.uppsbgn 8 Ib Tékkareikningar, alm. 0.5-1 Allir nema Vb j Sértékkareikningar 0,5-4,0 Ab Innlánverðtryggó Sparireikningar 3jamón.uppsögn 1-2 Vb 6 mán. uppsögn 2-3.6 Sp.Ab,-Vb.Bb Innlánmeðsérkjörum 3.5-7 Lb Innlángengistryggð Bandaríkjadalir 7.5-8,5 Úb.Bb,-Vb Ob Sterlingspund 11-12.25 Vestur-þýskmörk 3.75^1,5 Vb.Sp,-Úb.Bb Danskarkrónur 6,75-8 Vb.Sb ÚTLÁNSVEXTIR (%) lægst Útlán óverðtryggð Almennir víxlar(forv.) 11-12 Lb Viöskiptavixíar(forv.)(1) kaupgengi Almennskuldabréf 11,75-12,5 Vb Viískiptaskuldabréf(l) kaupgengi Allir . Hlaupareikningar(yfirdr) 14.5-17 Lb Utlán verðtryggð . Skuldabréf 8-8.75 Vb Utlántilframleiðslu Isl. krónur 12-12.5 Lb.Sb,-Bb.Úb SDR 9.5 Allir Bandarikjadalir 11-11.5 Úb Sterlingspund 14,50- allir 14,75 nema Ub Vestur-þýsk mörk 7,25-7.5 alhr nema Úb Húsnæðislán 3,5 Lffeyrissjóðslán 5-9 - Dráttarvextir 27.6 2.3 á mán. MEÐALVEXTIR Överútr.des.88 17,9 Verðtr. des. 88 8,7 VÍSITÖLUR Lánskjaravisitaia jan. 2279 stig Byggíngavísitala jan. 399,5 stig Bvggingavísitalajan. 125.4stig Húsaleiguvísilala Enginhækk stóðvun jn Verö- VERÐBRÉFASJÓÐIR Gengi bréfa verðbréfasjóða Einingabréf 1 3.428 Einingabréf 2 1,932 Einingabréf 3 2,226 Fjölþjóðabréf 1.268 Gengisbtéf 1.586 Kjarabréf 3,417 Lifeyrisbréf 1.724 Skammtímabréf 1.193 Markbréf 1,813 Skyndibréf 1,045 Sjóðsbréf 1 1,644 Sjóðsbréf 2 1,381 Sjóðsbréf 3 1,168 Tekjubréf 1,546 HLUTABRÉF Söluverð að lokinni jöfnun m.v. 100 nafnv.: Almennar tryggingar 130 kr. Eimskip 380 kr. Flugleiðir 288 kr. Hampiðjan 155 kr. Hlutabréfasjóður 151 kr. lönaðarbankinn 177 kr. . Skagstiendingur hf. 200 kr. Útvegsbankinn hf. 134 kr. Verslunarbankinn 146 kr. Tollvörugeymslan hf. 126 kr.

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.