Dagur - 12.12.1989, Síða 6
6 - DAGUR - Þriðjudagur 12. desember 1989
Starfsemi Idnþróunarfélags
Eyjafjaröar hf.
P. Sigmundsson, framkvæmdastjóra
- eftir Sigurð
Inngangur
Iðnþróunarfélag Eyjafjarðar hf.
var stofnað árið 1982. Hluthafar
eru 29, 15 sveitarfélög við Eyja-
fjörð, verkalýðsfélög og kaupfé-
lög á svæðinu. Stærstu hluthaf-
arnir eru Akureyrarbær með
47% hlutafjár og Kaupfélag Ey-
firðinga með 23%. Hlutafé nam
kr. 14,8 milljónum 1. september
sl. Fjármögnun IFE hefur verið
með þeim hætti að sveitarfélög
sem aðild eiga að félaginu hafa
lagt fram 0,5% af álögðum út-
svörum, aðstöðugjöldum og fast-
eignaskatti ársins á undan til
félagsins. Helmingur þeirrar upp-
hæðar skoðast sem rekstrarfram-
lag og helmingur sem hlutafjár-
aukning. Aðrir hluthafar hafa
aukið hlutafé sitt í réttu hlutfalli
við hlutafjáraukningu sveitarfé-
laganna. Auk þess fær félagið
svokallað iðnráðgjafaframlag frá
ríkinu sem samsvarar lA af laun-
um eins starfsmanns. Pá hafa
tekjur af útseldri vinnu verið urn
15% af heildartekjum félagsins
seinustu ár.
Stjórn félagsins skipa nú eftir-
taldir: Sigfús Jónsson, formaður;
Magnús Gauti Gautason, vara-
formaður; Kristján Pór Júlíus-
son, ritari; Sveinn Jónsson; Jón
Helgason; Bjarni Kr. Grímsson;
Ármann Helgason.
Starfsmenn félagsins eru þrír,
Sigurður P. Sigmundsson, fram-
kvæmdastjóri, Porleifur Þór
Jónsson, ferðamálafulltrúi og
Steinþór Ólafsson, tæknilegur
ráðgjafi.
Stefna
Upphaflega var Iðnþróunarfélag-
ið stofnað til að efla iðnþróun í
Eyjafirði með sérstaka áherslu á
stofnun nýrra fyrirtækja. Próunin
hefur hins vegar orðið sú að
starfsemin hefur komið meira og
meira inn á alla þætti atvinnulífs-
ins og má því segja að stefna
félagsins sé nú að efla og stuðla
að þróun atvinnustarfsemi al-
mennt í Eyjafirði. Aðstæður
hverju sinni hafa töluvert að
segja um hverjar áherslurnar eru.
Starfsemin
Starfsemi félagsins felst í megin-
atriðum í eftirfarandi:
- kynningarstarf
- ráðgjöf
- forathugun/arðsemismat
- stofnun fyrirtækja
- fjárfesting
- þátttaka í stjórnun og rekstri
- námskeiðahald
- ferðamál
- þjónusta við Atvinnumála-
nefnd Akureyrar
Síðastlíðið vor ákvað stjórn
IFE að stofna til embættis ferða-
málafulltrúa félagsins og gera
jafnframt þjónustusamning við
Atvinnumálanefnd Akureyrar.
Samhliða þessu var ákveðið að
endurskoða starfsemi félagsins í
heild. Á stjórnarfundi IFE 31.
maí sl. lágu fyrir hugmyndir um
valkosti í mótun stefnu, mark-
miða, leiða og áherslna. Stjórnin
samþykkti þá að stefna bæri að
því að þrengja starfsemi félagsins
nokkuð í því skyni að gera hana
markvissari. Draga úr þeim þátt-
um sem aðrir aðilar geta séð um
s.s. námskeiðahaldi og funda-
haldi. Leggja þess í stað aukna
áherslu á leit að nýjum atvinnu-
tækifærum jafnframt því að vinna
að varnarstarfi. Hér á eftir er
gerð grein fyrir verkefnum IFE á
líðandi ári tii að gefa lesendum
innsýn í starfsemi félagsins.
Yerkefni IFE 1989
1. Ráðgjöf/úttektir.
Félagið veitir einstaklingum og
fyrirtækjum sem áforma nýja
starfsemi aðstoð við að meta hug-
myndir og áætlanir út frá tækni-
legum og fjárhagslegum forsend-
um þeim að kostnaðarlausu.
Pessa þjónustu mættu gjarnan
fleiri nýta sér en hingað til.
Reynslan hefur sýnt að alltof
ntargir fara út í nýjan rekstur án
þess að liafa skoðað forsendurnar
nægilega vel.
Félagið tekur einnig að sér, í
útseldri vinnu, að gera rekstrar-
úttektir fyrir fyrirtæki. Hingað til
hefur einkum verið um að ræða
athuganir fyrir smáfyrirtæki.
Félagið getur þó sinnt stærri
verkefnum og þá kallað til sam-
starfs aðra aðila ef með þarf.
Helsta verkefnið í ár á þessu sviði
var markaðsathugun og mat á
framtíðarmöguleikum Víkur-
plasts hf.
2. Stofnun fyrirtækja og fjárfest-
ing.
Félaginu er ætlað að hafa nokk-
urt frumkvæði í að leita að mögu-
leikum til að koma nýrri starf-
scmi af stað. Hefur tekist nokkuð
vel til í þeim efnum og hefur IFE
átt þátt í stofnun fyrirtækja eins
og Sæplasts hf., Hafspils hf., Pól-
stjörnunnar hf., Eyfirsk matvæli
hf., Gúmmívinnslunnar hf., Sæ-
vers hf., Víkuplasts hf., Leður-
iðjunnar Teru hf., ístess hf. og
Fiskeldis Eyjafjarðar hf. Nokkur
fyrirtæki hafa gengið vel og önn-
ur miður. Þrátt fyrir erfið efna-
hagsskilyrði undanfarin tvö ár má
ekki láta staðar numið. Á þessu
ári hefur IFE átt þátt í að stofna
tvö fyrirtæki, Ferðaskrifstofuna
Nonni hf. og Dettifoss hf. IFE
hefur getað í gegnum árin lagt
fram hlutafé í fyrirtæki þó ekki
hafi verið um stórar upphæðir að
ræða. Félagið á nú hlutafé í 9
fyrirtækjum samtals að upphæð
kr. 4,4 milljónir. Hugmyndin er
sú að selja hlutafé fyrirtækjanna
þegar rekstur þeirra er kominn
vel á veg og nota til hlutafjár-
kaupa í nýjum fyrirtækjum. Sú
ætlun hefur ekki gengið eftir
nema einu sinni, enda hluta-
bréfamarkaður enginn hér á
landi.
3. Nýjungar.
Reynt er að fylgjast með nýjum
framleiðslumöguleikum eftir
fremsta megni. Félagið er áskrif-
andi að ýmsum tímaritum og hef-
ur góð tengsl við stofnanir sem
sinna rannsóknum og ýmsum
athugunum. Ætlunin er að ný-
ráðinn tæknifræðingur verði tölu-
vert á ferðinni milli fyrirtækja á
Eyjafjarðarsvæðinu þannig að
tengslin við fyrirtæki og þá sem í
þeim starfa verði nánari en áður.
IFE aðstoðaði Vélsmiðjuna Vík
á Grenivík við að koma hugmynd
um framleiðslu á snjóblásara í
framkvæmd. Ef allt fer fram sem
horfir gæti sú framleiðsla styrkt
fyrirtækið verulega. Þær nýjung-
ar sem í augnablikinu er verið að
vinna að og gætu skapað atvinnu-
tækifæri eru smíði ruslagáma og
framleiðsla á rækjuskelsmjöli.
Einnig er verið að kanna grund-
völl fyrir kaupum á fyrirtækjum
eða hluta þeirra utan Eyjafjarð-
ar. Annað sem hefur verið athug-
að á árinu en virðist ekki spenn-
andi er m.a. framleiðsla á
skóflum, garðhýsum, trjáhlífum
og hauggasi.
4. Þátttaka í stjórnun og rekstri.
Þau fyrirtæki sem IFE hefur átt
þátt í að koma á fót undanfarin
ár leita gjarnan til félagsins um
ýmis viðvik. Stundum er um
stærri verk að ræða t.d. úttekt á
rekstri, en oftast er um að ræða
ráðleggingar og upplýsingaöflun.
IFE á nú stjórnarmann í fimm
fyrirtækjum.
5. Ferðamál.
Ferðamálafulltrúi IFE tók til
starfa 1. júní sl. Honum er ætlað
að vinna að því að efla stöðu
Eyjafjarðarsvæðisins í ferðamál-
um. Það verður unnið með því að
efla samstarf aðila í ferðaþjón-
ustunni og eins með því að hafa
frumkvæði að verkefnum sem
bætt geta þjónustu við ferða-
menn og kynnt svæðið bæði
innanlands og utan. Ferðamála-
fulltrúi vinnur í náinni samvinnu
við ferðamálasamtök Norður-
lands og aðra aðila í ferðaþjón-
ustunni. Stærsta verkefni hans
hingað til var sameiginleg kynn-
ing aðila úr Eyjafirði á ferða-
kaupstefnu Vest-Norden í
Reykjavík um miðjan september
sl.
6. Stúdentagaröar.
IFE hefur sinnt framkvæmda-
stjórn fyrir Félagsstofnun stúd-
enta á Akureyri frá því í janúr sl.
Fyrir lá að koma upp húsnæði
fyrir nemendur við Háskólann.
Það hefur tekist með mikilli
vinnu þcirra sem komu þar við
sögu.
7. Samstarf iönráögjafa.
IFE hefur beitt sér nokkuð í sam-
starfi iðnþróunarfélaga á lands-
byggðinni, en þau eru átta
talsins. IFE hafði m.a. forgöngu
um að gera drög að frumvarpi til
laga um iðnráðgjöf, en lög um
starfsemina eru fallin úr gildi.
Iðntæknistofnun íslands heldur
nú utan um starfsemina og skipu-
leggur samráðsfundi iðnráðgjafa
sem haldnir eru 2-4 sinnum á ári.
Tillögur IFE miðast að því að
starfsemin verði virkari og öflugri
í heild en verið hefur. Starfsemin
verði þáttur í byggðastefnunni.
Þess vegna hefur IFE varpað
fram þeirri hugmynd að Byggða-
stofnun sé e.t.v. betur til þess
fallin að vera samræmingaraðili
iðnráðgjafa í stað Iðntæknistofn-
unar, sem hefur ekkert ákveðið
hlutverk gagnvart landsbyggð-
inni. Nú virðist frekar ólíklegt að
frumvarp um iðnráðgjöf verði
afgreitt á Alþingi 1989-90.
Úr vcrksmiðju ístess hf. í Krossanesi - nýjung í iðnaöi, háþróuð tækni viö nijölframlciðslu.
8. Stóriðja.
IFE hefur safnað miklum upplýs-
ingum um stóriðju og verið í
samskiptum við ráðuneyti og
stofnanir um þau mál auk þess að
standa fyrir almennum fundi á
Akureyri um nýtingu orkulinda.
Stjórn IFE ákvað að fara varlega
í þetta mál og vinna að því á rétt-
um forsendum. Nú er komin upp
ný staða þar sem samkomulag
hefur ekki orðið um stækkun við
álverið í Straumsvík. Þess í stað
er nú rætt um byggingu nýs
185.000 tonna álvers. Við það
breytast forsendur all verulega
s.s. röð virkjunarframkvæmda.
Málið verður að skoðast í nýju
samhengi. Full ástæða er nú til
þess að vinna að því að Eyja-
fjörður komi til álita við ákvörð-
un um staðsetningu nýs álvers.
Til þess þarf að hraða endurskoð-
un þeirra gagna sem til eru um
rannsóknir á svæðinu. Kynna
þarf erlendum aðilum staðhætti
og fá þá til að gera hagkvæmniat-
huganir. Þá fyrst er hægt að gera
sér grein fyrir samanburði á þjóð-
hagslegri hagkvæmni þess að ál-
verið rísi á suðvesturhorninu eða
í Eyjafirði.
9. íslenskir dagar.
IFE tók höndum saman við KEA
og Félag íslenskra iðnrekenda
um að gera átak í kynningu á
íslenskum vörum í október sl.
Meginstarfið hvíldi að sjálfsögðu
á herðum KEA. IFE stóð m.a.
að kynningu á íslenskum iðnaði
og mikilvægi hans á fjölmennum
fundum með nemendum í MA og
VMA.
10. Námskeið og fundir.
í febrúar sl. stóð IFE fyrir nám-
skeiðinu „konur stofna fyrirtæki"
ásamt Iðntæknistofnun Islands.
Námskeiðið tók yfir tvær helgar
og var aðsókn góð eða 20 konur.
í mars stóð IFE, ásamt Stjórnun-
arfélagi Norðurlands og Félagi
viðskipta- og hagfræðinga á
Norðurlandi fyrir fundi um at-
vinnulíf á Norðurlandi. Fundur
um stóriðjumál var haldinn að
frumkvæði IFE á Akureyri í sept-
ember sl. Fyrri hluta árs vann
IFE, í samvinnu við Iöntækni-
stofnun, að stefnumótun þriggja
fyrirtækja á Eyjafjarðarsvæðinu.
Tekið var á stefnumarkandi atr-
iðum er lúta bæði að innri og ytri
aðstæðunr fyrirtækjanna.
11. Þjónusta við Atvinnumála-
nefnd Akureyrar.
Þjónustusamningur við Atvinnu-
málanefnd Akureyrar tók gildi 1.
júní sl. Samkvæmt honum tekur
IFE við erindum sem Atvinnu-
málanefnd og Framkvæmdasjóöi
Akureyrar berast, metur erindin
og leggur þau fyrir nefndina. IFE
tekur að sér framkvæmd ákveð-
inna sérverkefna skv. beiðni
Atvinnumálanefndar. Nefna má
eftirfarandi verkefni: Könnun á
atvinnuástandi, sala á iðngörð-
um, könnun á gistirými, orlofs-
húsabyggð, könnun á kvótastöðu
fiskiskipa, kynningarmynd um
Akureyri, flugmál, beint flug cr-
lendis til Akureyrar, vörusýning
á vetraríþróttahátíð ÍSÍ, ráð-
stefnur til Akureyrar, fullvinnslu
sjávarafla, flutning útibúa stofn-
ana til Akureyrar, ferðamála-
starf. gerð auglýsingabæklinga,
borgarafundur um atvinnumál og
hugmyndasamkeppni.
Yerkefni framundan
Iðnþróunarfélagið mun halda
áfram að vinna á svipaðri braut
og áður. Starfsemin verður þó að
vera nokkuð sveigjanleg til að
hún skili sem bestum árangri.
Félagið mun á næstunni leggja
aukna áherslu á að leita að nýjum
tækifærum í atvinnustarfsemi. Sá
þáttur er mikilvægur, þó svo
efnahagsumhverfið sé ekki hag-
stætt nýjum rekstri þessa stund-
ina. Félagið leggur mikla áherslu
á að fosendur fyrir nýrri starfsemi