Dagblaðið Vísir - DV - 17.09.1994, Blaðsíða 16
16
LAUGARDAGUR 17. SEPTEMBER 1994
Sögur af nýyrðum_
Vínstúka
Orðabókarnefnd Háskólans tók
aö sér á sjötta áratugnum að ann-
ast söfnun og útgáfu nýyrða fyrir
tilstilli menntamálaráðuneytis. í
nefndinni áttu sæti prófessorarnir
Alexander Jóhannesson, Einar Ól-
afur Sveinsson og Þorkell Jóhann-
esson. Ég ritstýrði nokkrum ný-
yrðasöfnum á vegum þessarar
nefndar. Fjórða hefti nýyrðasafn-
anna fjallaði um flugmál. Það var
undirbúið á árunum 1955 og 1956.
Á fundunum, sem undirbjuggu
heftið, sátu, auk okkar fjögurra,
sem að framan erum nefndir, einn
eða fleiri menn, sem sérfróðir voru
um flug, flugvélar og flugstarfsemi.
Ég þurfti að undirbúa fundina og
réð þannig því, hvaða efni væru
tekin til meðferðar á hverium
fundi. Mörg voru vandamálin, sem
leysa þurfti. Að þessu sinni ætla
ég að víkja að vandamáli, sem í
raun skipti ekki miklu máli. Á ein-
um fundinum var m.a. rætt um
það, hvað kalla mætti cocktail bar
á íslensku. Ekki minnist ég þess,
að nokkur legði til, að þetta orð
yrði tekið upp með breyttri staf-
setningu, þ.e. kokkteilbar. Það var
að vísu ekki sérstakt hlutverk mitt
að koma með tillögur um nýyrði,
en auðvitað var mér það frjálst. Ég
notaði mér það í þetta skipti og
lagði til, að cocktail bar yrði kallað-
ur vinstúka á íslensku. Þessi tiilaga
sætti nokkurri andspyrnu á fund-
inum. Þorkell Jóhannesson há-
skólarektor gagnrýndi þessa nafn-
gift á þeim grundvelli, að bindindis-
menn myndu taka hana óstinnt
upp. Ég maldaði í móinn og kvaðst
ekki vita til, að bindindismenn ættu
nokkum einkarétt á orðinu stúka.
Um þetta var svo rætt á nokkrum
fundum, og niðurstaðan varð sú, að
cocktail bar var þýtt kokkteilstúka.
Veit ég ekki til, að nokkur maður
hafi síðan notað það orð.
Við útkomu nýyrðaheftisins
haustið 1956 var haldinn blaða-
mannafundur, og kynntum við þá
Umsjón
Halldór Halldórsson
ýmis nýyrði, sem fyrir komu í heft-
inu. Gat ég þá ekki á mér setið og
sagði fréttamönnum frá tillögu
minni um orðið vínstúka, þó að það
væri ekki í nýyrðaheftinu. Hentu
fréttamennirnir orðið strax á lofti,
og birtist það í íjölmiðlum daginn
eftir. Næstu daga birtust fjölmörg
lesendabréf í blöðum, og var orðinu
vínstúka kröftuglega mótmælt í
þeim. Hér voru á ferðinni bindind-
ismenn, og kom þá í ljós, að Þor-
kell hafði haft rétt fyrir sér. Ég hefi
þó enga trú á, að oröið vínstúka
hafi aukið drykkjuskap í landinu
né heldur dregið úr honum. Orðið
hefur allmikið veriö notað, aðallega
um „fína“ bari og væri þá sennilega
betri þýðing á cocktail lounge en
cocktail bar. Það var tekiö upp í
Viðbæti Blöndalsoröabókar 1963, en
komst ekki inn í Orðabók Menning-
arsjóðs fyrr en 1983.
Leikskólar
Reykjavíkurborgar
Óskum að ráða leikskólakennara eða annað uppeldis-
menntað starfsfólk í störf í neðangreinda leikskóla:
Holtaborg v/Sólheima, s. 31440
Klettaborg v/Dyrhamra, s. 675970
Múlaborg v/Ármúla, s. 685154
Njálsborg v/Njálsgötu, s. 14860
Rofaborg v/Skólabæ, s. 672290
Steinahlíð v/Suðurlandsbraut, s. 33280
I 50% starf e.h.:
Sólborg v/Vesturhlíð, s. 15380
Ægisborg v/Ægisíðu, s. 14810
Nánari upplýsingargefa viðkomandi leikskólastjórar.
Leikskólar Reykjavíkurborgar eru reyklausir
vinnustaðir.
Dagvist barna
Hafnarhúsinu, Tryggvagötu 17, sími 27277
Úthlutun
úr Kvikmyndasjóði íslands 1994
Kvikmyndasjóður íslands auglýsir eftir umsóknum um framlög til
kvikmyndagerðar.
Umsóknir skulu senda Kvikmyndasjóði fyrir 15. nóvember 1994,
á umsóknareyðublöðum sjóðsins, ásamt handriti, kostnaðaráætl-
un, fjármögnunaráætlun og greiðsluáætlun.
Ef sótt er um framleiðslustyrk skal fullunnið handrit fylgja um-
sókn, ásamt kostnaðaráætlun, fjármögnunaráætlun og greiðsluá-
ætlun.
Ekki er tekið við umsóknum sem afhentar eða póstlagðar eru eft-
ir að umsóknarfrestur rennur út.
Öll umsóknargögn skulu berast í fjórum eintökum. Sjóðurinn
heldur eftir einu eintaki af umsóknargögnum.
Umsækjendur eru beðnir að sækja aukaeintök á skrifstofu sjóðs-
ins frá 15. janúar - 15. febrúar 1995.
Hafi umsækjandí áður fengið úthlutað úr sjóðnum eða fyrirtæki,
sem hann hefur átt aðild að, og verki ekki lokið, skal fullnægj-
andi greinargerð, að mati úthlutunarnefndar, um það verk fylgja
og uppgjör áritað af löggiltum endurskoðanda. Úthlutunarnefnd
áskilur sér rétt til að óska eftir endurskoðuðum ársreikningi vegna
viðkomandi verks ef þörf þykir.
Umsóknareyðublöð verða afgreidd á skrifstofu Kvikmyndasjóðs,
Laugavegi 24, 101 Reykjavík, frá og með 26. september nk.
Allar nánari upplýsingar eru veittar á sama stað.
Krossgáta_________________________dv
wfi X c* CX’ KSKfíök % UR E/P- ' LE/KuR N Svfi)5 tfífiNN vEfífí - FfítOR- UKG Sfi/nsr- TÓ/rn Ffífi Sf/Gfi/J % JÖTuHF TREGuR /
5 X s 4 ) vo 9 1
1 Tr ^ SKut/D fifí n 3
v-s v: « !* /£? 55 /V y
/ KPfi/f) />/ MjÚKF 5
< Hiýjfi LOÐ- Sfíl/JU HfífiTr 6
FJ-UTfí/ //Z6////J /SEfífi ‘fiSbKH
FylGD Gfíí- GoPfíR /7 7
l 7 KO/Jfi V/RÐU L£/K/ S
ru&i.)9 SK'mjR - BDRfim KOTT II 9
l'/T/L, 'ATT
I s/< sr. ' 6 VSfí/Ð 5V£/rr fifíSF UfíG /2 2/ /0
I *a END. SVE/fiR ii
r EKKl mfiRGtfí fí£fí//Z //vöfifí AF TÚH/ /2
s/ö/YP L/P SfiSGfi Sftmufi 'fióöDfi /3
f F/ÝTfí SrJÆFÆ V BlAÐR fifí SKfi/J /8 /9
/n£p úsr ru/föfí MfiL.fi F/-/£f< uufí V /3 Z /5
VoPD á£/?fí VfíuT /9 GU/JGu HATTur /6
HRAKA >7
’
r>/»fí fí/L' &£fí/fí kukDur t/t/ll FORSK. 10 /e
/ZfiG UÝfí /n'fiL 6EF/H/J
\ SfimsT. H'fiR-fí- /9
þEKKT fiR SJftRK Ufí
K£Yfí/ 2V' BELJU ÖSfíuR 3 S 70
ZB//ZS £iT>sr.
‘l MAS V/ifiSL X/
LÖPfí GER/fí ÚR/Ð
L 7>ulU F/E/JtJ fi /0 2Z
£AP/ OFrufí DHRÆSI $T£FW ■DUfír ■*. 5 7}
r) /s : ► 2V
fíKRFRti EfíF£> /ifíEuv ttrfxs* S EFf) 5 r/fíá uR 26
FOP. Gkó&lfr 15 TntLL /6 FÉlag 23 rFI Æ
V3 x -- -0. vO 5: X X X 4 ít: k
> <3: V0 <3: X VÖ X <t: \ S :o X 'X k X V
X X x X ' Xl X Qc Ra VQ X X \ X X
« oc X Qc •X <3: $ X X o * X • '4i s <X <*: X • '4
X Q X 0 Q. Qv vn X q: U. X “N X o X vO -X
• X X ‘X. X Qc x <3: VD \ ■4 s •4 k Y> • X k K X X X
O vo -4 K x N o '4J X k X O o; k S X U1
X X vo vQ • X x vn *4 • -x vo o X k . (X
• Nl x * vo $ LD 01 k 4 X 4) • X p: k \s '3
• X * •Á DC ít: u Q: N X X q; X X X 0 X
X '■U x • QC ■3: 41 X N. Qv X U. N fii X
X sS o X s X • k vf> X CL k k VD
X • > • 41 > * vo •