Dagblaðið Vísir - DV - 03.01.1998, Qupperneq 17

LAUGARDAGUR 3. JANÚAR 1998
17
Símamarkaðir Evrópusambandsins gaiopnaðir um áramótin:
Kúnninn
Nú blása nýir vindar i símamál-
um suður í Evrópu. Þegar klukkan
sló tólf á miðnætti á gamlárskvöld
var tími gömlu ríkisreknu símaein-
okunarfyrirtækjanna í flestum að-
ildarlöndum Evrópusambandsins
liðinn undir lok. Samkeppni um
hylli símanotenda er dagskipunin.
Og það sem slegist verður um er
flutningur ósköp venjulegra simtala
innan ESB-landanna. Velta þessa
hluta símafyrirtækjanna nemur 54
prósentum af heildarveltu þeirra.
Hún er sem svarar 13 þúsund millj-
örðum íslenskra króna á ári.
Belgar dæmigerðir
Belgar eru meðal þeirra sem
munu njóta góðs af hinni nýju skip-
an símamála í Evrópu. Þar verður
kúnninn kóngurinn, segir Elio Di
Rupo, símamálaráðherra Belgíu.
Símaeinokunarfyrirtæki þeirra í
Belgíu, Belgacom, var að mörgu
leyti dæmigert fyrir þær miklu
breytingar sem hafa orðið á síma-
málum í Evrópu frá því byrjað var
að opna hann fyrir samkeppni á ní-
unda áratugnum.
fyrir flutning á alls kyns fjarskipta-
þjónustu.
Hið sama er að gerast víðs vegar
um Evrópu þar sem fyrrum einok-
unarfyrirtæki hafa verið að einka-
væðast, nútímavæðast og leita
nýrra samstarfsaðila. Auk þess sem
ný fyrirtæki hafa einnig verið að
hasla sér þar völl.
Frelsið sem nú hefur verið inn-
leitt í símamálum Evrópusambands-
ins ætti þegar til lengdar lætur að
verða til þess að viðskiptavinurinn
fær betri þjónustu fyrir lægra verð
Evrópusambandiö opnaöi fyrir allar flóðgáttir samkeppninnar í símamálum
um áramótin. Meö tímanum er gert ráö fyrir aö borgararnir njóti þess í formi
lægri gjaldskrár.
Belgacom var eitt sinn alfarið i
ríkiseigu en nú er nærri helmingur
þess í eigu fyrirtækjasamsteypu
sem í eru U.S. Ameritech, Singapore
Telecom og Tele Danmark.
Sama alls staðar
Belgíska símafélagið verður nú
að heyja harða bciráttu við önnur
fyrirtæki um símtalaflutningsmark-
aðinn. Þar á meðal er fyrirtækið
Telenet Vlaandern sem hefur í
hyggju að breyta flutningskerfi kap-
alsjónvarpsstöðva í breiðbandskerfi
en áður og þá ætti hann að geta val-
ið við hvaða símafyrirtæki hann
vill skipta.
„Andrúmsloftið verður frábrugð-
ið þar sem reynt verður að gera við-
skiptavininn ánægðan í stað þess að
reyna að græða fé fyrir stjórnvöld,"
segir Nick White, varaforseti IN-
TUG, alþjóðlegra samtaka símanot-
enda.
Aukin samkeppni mun fyrst um
sinn þó koma fyrirtækjum fremur
en almennum símnotendum til
góða. Nýju simafyrirtækin hafa
er kóngurinn
einkum beint sjónum sínum að fyr-
irtækjum og þeim sem hringja lang-
línusamtöl, bæði innan lands og ut-
an.
Nick White spáir því að á kom-
andi árum muni verð millilanda-
símtala lækka um sjötíu prósent í
Evrópu. Þar kemur til hin aukna
samkeppni og einnig munu símafyr-
irtækin færa verð þjónustunnar
nær því sem hún kostar í raun og
veru.
Lög Evrópusambandsins kveða
svo á að símafyrirtæki láti af þeirri
iðju sinni að nota hagnað af ábata-
samasta þætti rekstrarins til að nið-
urgreiða aðra þjónustu.
Dýrari staðarsímtöl
Aukinni samkeppni í símamálum
fylgir þó ekki endilega eintóm sæla
fyrir hinn almenna neytanda. Sér-
fræðingar telja hættu á að staðar-
símtöl muni hækka, eins og reyk-
vískir símnotendur fengu að kynn-
ast í haust. Símafyrirtæki í Austur-
ríki, Belgíu, Þýskalandi, Ítalíu og
Spáni hafa þegar hækkað gjaldskrá
sína fyrir staðarsímtöl, eða tilkynnt
um yfirvofandi hækkun, að sögn
Katrinar Schweren, efnahagsráð-
gjafa Evrópsku neytendasamtak-
anna (BEUC). Samtökin hafa þrýst á
ríkisstjórnir aðildarlanda ESB að
setja þak á verðskrána til að koma í
veg fyrir óhófiegar verðhækkanir
og bjóða um leið sérstaka taxta fyr-
ir lágtekjufólk eða aðra þá sem eiga
undir högg að sækja.
„Stóra málið er að á meðan ekki
ríkir mikil samkeppni um staðar-
símtölin, líður lengri tími áður en
venjulegir símnotendur finna fyrir
ábatanum af auknu frjálsræöi," seg-
ir Peter Alexiadis, lögfræðingur í
Brussel, sem sérhæfir sig í fjar-
skiptamálum.
Meira að segja í Bretlandi flytur
gamla ríkiseinokunarfyrirtækið
British Telecom meira en 90 prósent
staðarsimtala. Kapalsjónvarpsfyrir-
tæki hafa þó haft leyfi til að flytja
sík símtöl frá árinu 1991.
INTUG-samtökin segja að fyrir-
tæki hafi þegar hagnast á auknu
frjálsræði í símamálum innan ESB
þegar línuleiga er annars vegar. í
'könnun sem þau gerðu í ágúst 1997
kom í ljós að mikil verðlækkun
hafði orðið i nokkrum löndum frá
því fyrir einu ári. Belgískir notend-
ur greiddu til dæmis 66 prósentum
minna fyrir leigu á tveggja mega-
oita stafrænni innanlandslínu.
Reglugerðirnar klárar
Flestar reglugerðir sem tengjast
auknu frjálsræði Evrópusambands-
ins í símamálum hafa nú verið sett-
ar. Yfirvöld einstakra ríkja halda þó
áfram að bæta þar einhverju við.
Forsætisnefnd ESB samþykkti í síð-
asta mánuði að skylda helstu síma-
fyrirtækin til að gera kapalsjón-
varpsdeildir sínar að sér rekstrar-
einingum til að koma i veg fyrir
myndun risaeinokunarfyrirtækja.
Þá samþykktu símamálaráðherr-
ar ESB í desember að frá 1. janúar
árið 2000 geti símnotendur flutt
símanúmerið sitt með sér þeir
skipta um símafyrirtæki.
Mislangt komin
Könnun sem gerð var af ráðgjaf-
arfyrirtækinu Yankee Group
Europe og kynnt í nóvember síðast-
liðnum leiddi í ljós að lönd ESB
voru mislangt komin í að innleiða
aukið frelsi í símamálum. Bretland,
Danmörk og Svíþjóð eru þar fremst
í flokki en lestina reka lönd eins og
Grikkland, Portúgal og írland.
í annarri rannsókn sem kynnt
var í september er því haldið fram
að miklar hindranir væru í vegi
nýrra fyrirtækja sem vildu keppa
við gömlu einokunarfyrirtækin.
Forsætisnefndin tilkynnti síðan i
október að gripið yrði til aðgerða
gegn sjö aðildarlöndum sambands-
ins þar sem þau hefðu ekki farið eft-
ir frjálsræðisáætlunum ESB, eins
og þeim bar.
Rétt eins og gömlu einokunarfyr-
irtækjunum stóð og stendur víða
enn mikil ógn af nýjum símafyrir-
tækjum þurfa öll fyrirtæki á þessu
sviði á næstunni að glíma við nýjan
keppinaut sem er símtalaflutningur
um Internetið. Og yfirvöld þurfa að
finna leið til að koma einhverjum
reglum yfir þá starfsemi.
Reuter
Innritun í símum
553 6645
og 568 5045
alla daga kl. 12-19.
Skírteini afhent í Bolholti 6
föstudaginn 9. jan. kl. 16 - 22.
Kennsla hefst
laugardaginn 10. jan.
Cgir^ DAXSSKOLI
JónsPétursogKDru
Umboðsaðili fyrir hina frábœru Supadance dansskó
Bolholt 6, 105 Reykjavík, sími 553 6645/568 5045, fax 568 3545
fj
T
Dantráð íslands
Tqtggir rttta ttsign