Tíminn Sunnudagsblað - 03.07.1966, Blaðsíða 21

Stytzta leiðin og þvi fljót.íarn-
astfl leiðin að okkar dómi voru hin
ar bröltu skriður upp á svonefndar
Sviftungur yfir hina háu Jökulfells-'
tinda, niður i Jökulfell og Markúsar
selsafrétt.
Þessa leið afréðum við að fara og
varð okkur ekki ljóst fyrr en eftir
á, hversu illfær hún var, enda lítill
tími til umhugsunar, því að kl. var
langt gengi.1 i 8 og þegar orðið skugg
sýnt. Töldum við þó, að vissara væri
að fara í þurra sokka, því að óvíst
væri, hvernig ferðin gengi. þegar
upp í brattann kæmi.
Af þessu varð þó ekki, þvi að við
nánari athugun þótti óráðlegt að
eyða dýrmætum tíma í slika smá-
muni. Okkur reið á að vera komnir
upp úr skriðunum, áður en aldimmt
yrði, eða veðrið breyttist snögglega,
sem vel gat orðið, því að alfískyggi
lega bliku var að sjá á vesturlofti.
Þessarar breytni áttum við þó eftir
að iðrast lengi síðan. ,
Við bundum á okkur broddana.
Augljóst var, að þeirra yrðj þörf,
þar sem snjóhengja mikil hafði brost
ið úr skriðunum ofan af hörðu hjarni.
Ekki erum við langt komnir upp í
skriður þessar, þegar ærin neitaði að
ganga. Varð það bæði til að seinka
ferðinní og gera hana erfiðari Ekki
hætti úr skák, að innan lítillar stund
ar var oðið aldimmt, og sáum við þar
af leiðandi ekki til að þræða leið-
ina, sem á köflum var ærið viðsjál.
Klukkustund leið og enn vorum við
litlu nær þvi marki að nálgast brún.
Önnur stund leið og þá virtist ekki
ýkjalangt eftir. Þó leið enn ein stund-
in áður en við stóðum við jaðar brún
arinnar, en þar hafði myndazt hnéhá
skör, er snjóhengjan losnaði úr skrið
unum.
En þennan þröskuld urðum við að
klífa þrátt fyrir þá áhætlu, að hann
hafnaði með okkur niðri á gilbotni.
Svo ilia fór þó ekki, og komum við
heiiu og höidnu í svonefnt Hnappa
dalsvarp. Þar með var einn versti
þröskuldur ferðarinnar að baki.
En hann hafði reynzt okkur allör
lagaríkur, því að okkur hafði kalið
nokkuð á fótum, einkum þó Gunnar,
®g varð nokkur bið á, að hann gæti
haft sokkaskipti, þar eð þeir voru
frosnir við fætur hans. Hjá þessu
hefðum við komizt, með þvi að hafa
sokkisskipti, er við vorum stadd
ir niðri í gilinu, auk þess munu
bönd broddanna hafa neikvæð áhrif
við slíkar aðstæður. Við héldum síð
an upp Sviftungur, fremur rislágir,
yfir óförum okkar, sem að vísu voru
okkar sjálfskaparvíti. En um orðinn
hlut þýddi ekki að fást. Tíminn seinn
leiddi í ijós, hvað hlotizt hefði af
gáleysi okkar, og hann hlyti að græða
sárin, eftir því, sem auðið yrði.
Un; tólfleytið voru Jökultindar okk-
ar áfangastaður Þaðan er sjónhring
ur niður til allra átta. Við sáum í
nálægð og fjarlægð, fjallgarða, marga
djúpa og þrönga daii, hulda rökkur
móðu, vítt til öræfa, snjóöldur og
jökulbungur, en til hafs djarfaði fyr
ir strönd -og vogum tii yztu nesja.
Náltúruskoðun var þó ekki okkar
ahugamál, þessa stundina. Hugurinn
var meir bundinn framhaldi ferðar
innar
Af tindum þessum er ærið var
hugaverð leið niður í jökulfellin að
vetrarlagi, einkum þó að nóttu til,
enda urðum við frá að hverfa. við
fyrstu tilraun. og fylgdu fleiri þar
á eftir áður en við fundum færa leið
niður af tindunum.
Þeir, sem bekkja hér til staðhátta,
vita, að mun betri leið er fram í Lón
um Hnappadai, og Stafafellsskóga en
svipuð vegalengd er tii bæja, hvort
heldur farið er til Lóns eða Álfta
fjarðar En milli Lóns og Álftafjarð
ar er alllöng leið, þegar fram í
byggð er komið, en undir þeim kafla
vildum við ekki eiga, þrátt fyrir hið
alkunna máltæki. betri er krókur en
kelda.
Vind hafði lægt, er leið á daginn,
en frost hert að mun, svo fannst okk
ur a.m.k., þar sem við vorum staddir
í um það bil 1300 m hæð. Við sáum
ekki nema óglöggt, hvað fram undan
var, og höfðum því í öryggisskyni
band á miili okkar, og reyndum eft-
ir því sem við varð komið, að ná
öruggri fótfestu meðan annar fór
niður. Sökurn brattans hafði nýlega
fallinn snjór hrunið úr skriðunum.
Þeir kaflar urðu ekki greindir frá
umhverfinu, en þá bar einkum að
varast. Ána höfðum við lagt á hlið.
Á annan hátt varð ekki með hsrrs-
fari niður bratt hjarnið.
Gljúfur eitt gengur úr Markúsaí-
selsafréttinni alllangt inn í dalsstafn
inn. Handan þess gegnt Jökulfellun-
um heita Krossgil, en yfir í þau lá
leiðin, þegar okkur bar að gljúfri
þessu. Af tvennu illu kusum við
þessa leið fremur en brattar skrið-
urnar um Jökulfellin, en þær eru
skornar giljum.
Þegar niður úr Krossgiljunum kom
voru allar torfærur að baki, að
ógleymdu Afréttargilinu, en þangað
áttum við óíarna um það bil klukku
tíma leið. Ána urðum við að skilja
eftir er hér var komið, þar er hún
fékkst ekki til að ganga lengur.
Sóttist ferðin nú allvel, því að bæði
var, að nú var ærin ekki til trafala,
og hallaði heidur undan fæti. Tungl
lýsti ekki um þessar mundir, og
var því skuggsýnt nokkuð, en iand
öldótt. Gengum við fram af einni
þeirra, án þess þó, að að sök kæmi.
En þótt okkur væri ekki beint hlát-
ur í hug, varð þetta þó tilefnl til
þesis.
Við komu okkar að Afréttargilinu,
brá okkur heldur í brún. Því að svo
gersamlega lokuð leið virtist fram-
undan, að ekki var annað sýnna, en
við yrðum að snúa tii baka drjúg
langan spöl yfir í Jökulfellin, en
þaðan er greiðfær leið fram Flugu
staðadalinn.
Leiðin, sem við höfðum álitið tæra,
vai neðst við flrgljúfrið Sú ályktun
reyndist þó ekki rétt. því að einn
samfelldur bólstur lá frá brún niður
að á
En með þvi að Djóða hættunni
neim. fórum við rák eina, lagða
hörðu hjarni, en brött var hún, og
stutt a þverhníptan hamarinn, í
gijúfrið niður
Nú tók að birta af de_ og e.~ við
komum ,að eyðibýlinu — Markúsar
seli, var orðið nær albjart. Hér
hugsuðum við til að hvilr okkur um
stund áður er iagt yrði yfir lágan
fjallgarð til Hofsdals en þar höfðum
við skilið við farartækið í upphafi
ferðar
En þótt við værum hvíld fegnir,
varð hún þó i styttra lagi. í hvert
sinn, o'g við hölluðum okkur að grón
um rústunum, seig svefninn að, en
þann munað vildum við ekki veita
okkur, fyrr en heim kæmi.
Auknir nýjum þrótti eftir þessa
stuttu hvíld, héldum við enn á bratt
ann, einkum dugði Gunnar vel, og
varð ekki séð. að hann hefði langa
og erfiða göngu að bakt ellegar hlot
ið helsár þau, er síðar komu í ljós.
Hvað mig snerti. þá tmfði ég sviða
nokkurn í fórum, af völdum kals,
sem þó var smávægilegt þegar þess
er gætt, að ég var i einum fremur
þunnum sokkum, sem kom til af því
hversu skórnir voru þröngir.
Ræddum við um, að allgóð hefði
þessi för orðið, hefðum við sýnt
meiri aðgætni, en varfærni hefur víst
aldrei verið okkar sterka hlið, og þess
hlutum við nú að gjalda.
Þegar við komum að bænum
Flugustöðum skildu leiðir. Hélt
Gunnar til heimixis síns að Hnauk-
um, en ég bjóst til baka eftir ánni,
er við höfðum skilið við á hvítum
gaddi i Afréttinni. Annan son hjón
anna á Flugustöðum fékk ég til fylgd
ar. Þetta var ungur og röskur piltur,
Flosi að nafni.
Héldum við inn Flugustaðadatinn,
þá leið, er við höfðum svo oft farið,
í hópi gangnamanna.
Dalurinn þrengist eftir því sem
innar dregur og brattinn eykst.
Brodda settum við up; til öryggis.
Við tókum ána og héldum heimleið-
is. Loftið var þungbúið og tekið að
drífa. Liðið var að lágnætti, þegar
við komum heim. Það var þriðja Iág
nættið í þessari ferð, sem er ein
hin lengsta og erfiðasta, er ég heó
farið
Ánni var búin vist i litlum torf
kofa við túnfótinn. En hún . t
hennar ekki lengi. Hún hafði fyrir
T í «51 I N N — SUNNUDAGSBLAÐ
54?