Atuagagdliutit - 11.12.1985, Blaðsíða 38

38
ATUAGAGDLIUTIT/GRØNLANDSPOSTEN
NR. 50 1985
Oqallinneq • Debat
Inuiaqatinut oqaaseriumasat
A ningaasarsiaqarani
ilinniartitaaneq
Allattoq Ole Jerimiassen Aasiaat.
All.: Frederik Nielsen
1958-imi naggueqativut nunatsin-
nut tikeraartut Nuummut pimmata
radiohusimi kalaallit atuagaataan-
nik atuakkiaannillu saqqummersit-
sivugut nunatsinni kalaallit nammi-
nerisaminnik oqaatsimittullu allas-
simasunik atuakkiaateqarnerat
naggueqatitsinnut erserikkumallu-
gu. Nunaminnut utersimalerlutik
angalasut pisortaat naalakkersui-
suni atorfillit ilaat allagaqarpoq
saqqummersitsineq tamanna tas-
saatillugu kalaallit nunatsinniittut
kultoorikkut angusaqarsimassusi-
annik ersiutitut imminerminnut
malunniilluarnerpaaq.
Taamani nammineq atuakkiaa-
tivut amerlasoorsuunngikkaluar-
put. Kingorna amerliartupallassi-
maqaat atuakkiortut nutaat saq-
qummerneratigut naqiterisitsisarfi-
ullu periarfissaqalersitsineratigut,
taamaalillunilu kalaallit atuakkior-
tut peqatigiiffiat pissutissaqartu-
mik pilersinnaatillugu.
Siuliini taariikkatsitut inuiaat al-
lat tamanna nalunngilaat, paasisa-
vullu naapertuutigalugit nunani
avannaamioqatigiinni inuiannit i-
kinnerusoqatitsinnit usorineqar-
tarpugut.
Nunatsinni namminermi inuia-
qatigut tamatuminnga qanoq pi-
ngaartitsitiginerpat?
Atuakkiat kalaallisuut 2.000-
ngorlugit naqiterneqarajupput.
Oqarsinnaasoraanga nunatta inui-
sa amerlassusiannut naleqqiullugit
amerlagisassaanngitsut. Kisianni
naqiteqqaanit tunisat amerlassutsit
taakku pallimaqqajarneq ajorpaat,
naak atuarfiit atuagaateqarfiillu pi-
Naqqiut
Atuagagdliutini nr. 48-mi Levi Pe-
tersen-ip taalliiaani »Ullut nuan-
nersut qaamalluartut«-ni versit
pingajuat kukkullugu allanneqarsi-
mavoq, maannakkullu versit pi-
ngajuat tamakkerlugu saqqummiu-
tissavarput:
3. Taannaluaasiimmi taaqquiuar-
toq
pissangatitsivoq peqqaannagu
naak imigassaq diaavulu taanna
sernissugaasarpoq landstinngi-
mi
naammassisai suli suunnginne-
rarpait
sammineqarnera alliniarpaat
ullaassamut ammasassasoq
kaappaat
sunngitsut sinnarlioqqullugit
Kukkuneq utoqqatsissutigaarput
Luthersk
telefonandagt
GRØNLANDSPOSTEN
er bladet, hvori Deres
annonce virker
bedst og hurtigst
siaat ikigisassaanngitsut tunisani
naatsorsuutaagaluartut. Tassa i-
maappoq: Ataasiakkaat pisiarisar-
tagaat amerlagisassaanngivipput.
Tamatumunnga suummitaava peq-
qutaappat?
Soqutigineqannginnerluni? A-
kii? Allanik (qallunaatuunik) atua-
gassaqarluarneq? Tuniniaanerup
iluamik aaqqissuunneqarsiman-
nginnera? Illoqarfiit ilarpassuini
atuagaarniarfeqannginneq? I.II.
Inuiaqativut atuagarsisartut qut-
savigiinnarusuppakka, pisinerlu
ajortut avoqqaarinianngilakka pi-
sisannginnerminnut uanga nalu-
sannik peqquteqarsinnaammata.
Kalaallisulli misigissuseqarunik pi-
sisartussaagaluarput.
Taama oqarnikkut tikippara al-
lakkanni matumani pingaarnerutil-
lugu oqaatigiumasara, tassalu atu-
akkanik katersugaateqarnerup nu-
natsinni angerlarsimaffinni suli
naammattumik ilikkaanneqarsi-
mannginnera. Atuakkat katersu-
gaatit nammineq pigisatut eriagi-
nartutut misigissuseqarfigisat inigi-
sani takussaanerusariaqaraluar-
put. Tamatumanilu pingaarnerutil-
lugit eqqarsaatigaakka nunatsinni
namminermi atuakkiarineqartar-
tut, inuiattut inuttullu suusutsitta
ersiutigisartagaat kinguaassanullu
kingornutassatut paareqqissaarta-
riaqartut.
Kalaallit Nunaata Radiua atuleq-
qaarsimalermalli eqqaasitsissutigi-
sarsimavara atuagaasiviit inigisap
pequtaani ilaasariaqarnerat, sooru-
nami atuakkanik imallit, pequ-
taannnaanngitsut. Tamatumanilu
Aasianni inuit ataqatigiit ataatsi-
meersuarsimapput arfininngorner-
mi novemberip ulluisa 23-ianni
1985.
Siulersuisussatut nutaatut qiner-
neqartut:
Siulittaasoq: Anda Lynge
Siulittaasup tullia: Ane Hansen
Allatsi: Seth Marcussen
Aningaaserisoq: Jens Geisler
Siulersuisut ilaasortaq: Nukaaraq
Jerimiassen
Siulersuisunut sinniisussat: Peter
Fr. Gedionsen, Ludvig Hansen.
Kukkunersiuvisoq: Malik Høegh,
Leo Rosing.
Ataatsimeersuartut oqaaseqaa-
teqarnerminni Nunatsinni Naalak-
kersuisut kaammattorpaat aalia-
ngeeqqullugit 1986 oqaatsitta kul-
turitta ukiorissagaat, kiisalu nunat-
sinni atuartitaanerup ilinniartitaa-
nerullu inuusaatitsinnut naleqqut-
tunngorlugit iluarsaannissaat pi-
moorullugu anguniaqqullugu. Taa-
matuttaaq inuiaqatigiinni kiffar-
tuussinerup iluarsaateqqinnissaa
piumasarineqarluni.
Aasiaat kommuneat Aasianni i-
apeqqutaasariaqanngilaq atuagaa-
siviup qanoq ittuunissaa, nammi-
nerluunniit sanaajugaluaruni a-
junngilaq. Atuakkanillu katersu-
gaatilinni tamanna akornutaanngi-
Iaq.
Taavalu aamma allamut saalaa-
rallarlanga. Oqaatsitsitut allassi-
masunik nunatsinni atuagarsisar-
neq ajornartorsiortinneqaqaaq.
Qallunaatut atuarsinnaasut naam-
mattorsuarnik atuagassaqarput,
aammalu »kalaalerpassuupput«
kalaallisut atuarsinnaanngitsut
imaluunniit atuarsinnaannginga-
jattut. Immaqalu amma atuakkiat
kalaallisuut suusupagineqartarput
atuakkianut allanut naleqqiullugit.
Ajornartorsiutilli tamakku kalaal-
lit namminneq oqaatsiminnik ineri-
artuuteqarlutik ingerlanerannik ki-
gaalaartitsisussaanngillat. Inuiaat
namminerisaminnik nakuussute-
qarlutik ineriartorumasut atuakki-
ortoqartariaqarput, inuiaqataasul-
lu atuakkiortumik suliaat nammin-
nertaaq pigisamittut ilassisariaqar-
paat tamatumuunattaaq atuakki-
ortutik kaammattorsinnaagamik-
kit.
Atuakkiat kalaallisuut atuartitsi-
nermi ilinniartitsinermilu atorne-
qartarput ilinniutinut ilaallutik.
Tamannalu kingulissat atuakkia-
nik kalaallisuunik soqutiginnileri-
artornissaannik kinguneqaqquna-
raluaqaaq, taamaassinnaavorlumi
ilinniartitsineq ilisimasassanik tu-
nioraasuuginnarani nammineerlu-
ni atuarnissamut kajumilersitsip-
pattaaq atuagaatinillu pigisaqar-
nissamut ilaatsaasuisuulluni.
nuit ataqatigiit ataatsimeersuartut
kaammattorpaat innuttaasut illu-
annik pilersitsiniaqqullugit, nuna-
qarfiit pilersaarusiornerat piaartu-
mik naammassiniaqqullugu sulif-
fissaaleqisullu assigiinngitsutigut
pikkorissarfigisinnaasaannik aq-
qutissiuuteqqullugit. IA-p piuma-
saraattaaq INUIT ATAQATIGIIT
kattuffiat nukittorsarneqassasoq,
naalakkersuisunullu sunniuteqar-
nerussasoq.
Aasianni Inuit Ataqatigiit aap-
paagu ukiut qulinngorlugit nalliut-
torsiorttuussaasoq pilersaaruteqar-
poq Inuit Ataqatigiit inuussutaat
pilersinniarlugit. 1986-imi Qeqer-
tarsuup tunuani Inuit Ataqatigiit
kattuffeeraliornissaat suliniutissa-
nut ilaavoq, naggataatigullu ataat-
simeersuartut Inuit Ataqatigiinnut
ilaasortat tapersersuisullu kaam-
mattorpaat illoqarfimmi peqati-
giiffimmi suliniaqatigiiffinnullu
maannamut annertunerusumik pe-
qataaqqullugit, suleqatigiinnikum-
mi anguniakkat aatsaat anguneqar-
sinnaammata.
Anda Lynge.
Immaqa ilaasa eqqarsaatigisarsi-
majunnarsivaat, ilinniartunngor-
tarsimagaluartut ilinniaqqinnissa-
mullu qinnuteqartaraluarlutik tigu-
neqarneq ajorlutik. Aappaatigut
ajunngikkaluartoq nammineq pi-
suussutigisarmassuk, kisiannili
peqquteqarluni ilinniarneq maa-
naannaq taamaatiinnartariaqarsi-
maguniuk soorunami taanna qin-
nuteqartoq peqquteqavissimaguni
tiguneqartariaqaraluartoq ilaa!
Nammineerlunga uanga Qallunaat-
nunaaniittarsimagaluarpunga ajo-
raluartumilli marloriarlunga taa-
maatiinnartariaqarsimallunga tas-
sa peqquteqarlunga. Siullermik
ataatanga toqummat utersimavu-
nga. Tulliani qatanngutikka ma-
qaasivallaalermata aamma utiin-
narsimallunga. Imaanngilaq uan-
nut maqaasigamik kisiannili ataa-
tagigaluannut maqaasigamik.
Massakkullu inersimasunik atu-
artitsivimmi atuartuuvunga ajora-
luartumilli aningaasarsiaqarnanga,
tassagooq amerlavallaanik taamaa-
tissimagama uffalu marloriaannar-
lunga taamaatinnikuusunga. Im-
Kalaallit Nunaata kujataani illo-
qarfik najugarput Nanortalik, i-
nuusuttuulluni saaffissaqanngillu-
innartutut taasariaqarpoq, saaffis-
satuaavoq sukisaarsartarfik (klub-
bi). Katersortarfeqaraluarpugut
ukiarlili matoqqatinneqarpoq ilu-
arsaanneqassammanngooq, sulili
takanna uninngavoq assiliaataan-
naalluni. Assigiinnarpaa peeriarlu-
gu puturujussuarmik sanagunik.
Taamaaliornianngikkunik iluar-
saanniarlissuk asuli nungukkiar-
torterusaaginnarnagu, saneqqullu-
gu soorlu atuarfimmi allattarfissu-
aq nungusarneqanngitsoq allanner-
nik ulikkaartoq, aasakkut eqqaa-
Allattoq: Sem J.
Qaqortup kujataani kalaallit nuna-
qarput. Taamak SermitsiaK-mi
borgmester Karnis Jakobsen allap-
poq, SermitsiaK nr. 43.-mi.
Akileraarutit apparlugit. taman-
na paasilluarlugu kommunalbesty-
relsip isumaliutigaa akileraartar-
nermut procentip apparneqarnis-
saa, taamaaliornikkut suliffeqarfiit
illoqarfimmut nutseqqullugit, taa-
maalillunilu suliffissat ataavartut
pilersinneqaqqullugit. Issuaaneq
naavoq.
Allagaq issuarneqartoq naalaa-
rutikkut tusaratsigu isumaleraluar-
narpoq kommuneqarfitsinni akile-
raarut kiisami apparneqalersoq su-
naaffali asuli tusaqqusaarnerusoq
isummamik isumaqanngitsoq asuli
kommuneqarfiup inuinut salloqit-
taanerusoq. Soorlu kujataani oqar-
tartugut eqqaallugulu annillugulu,
maani kommunitsinni sumik pisu-
nik ilisimatsinneqarneq ajorpugut
kommunit ataatsimiissutiminin-
ngui eqqaanngikkaanni Lutherip
nassuiaataanut assersuunneqarsin-
mikkullu ineqarlunga aningaasarsi-
aqarnangalu. Qinnuteqarsimavu-
nga ilinniaqqikkumallunga qulak-
keerluarumallugu tiguneqarnissara
marlunnik qinnuteqarsimavunga,
kisiannili allagarsisimallunga aap-
paagu qinnuteqaqqeqqullunga a-
taasiinnarmik. Taavalu Siullermik
ilinniarfissannut qinnuteqaqqinni-
arlunga.
Ilinniartitaanermik pisortaqar-
fimmiut-aa eqqarsaatigilaarniarsi-
uk tamakkulu aaqqinniarsarilaar-
niarsigik, tamakkumi pisut paasi-
saqartissinnaavaannga imaattu-
mik: Inuit uattut misigisaqarsima-
sut ilinniaqqinnissartik nakeriun-
naarsimavaat. Imaakkami siornati-
gut ilinniartarsimagaluarlutik taa-
maatiinnartarsimasulli qinnuteqa-
raluaraangamik tiguneqarneq ajo-
ramik imaluunniit ilinniaqqileru-
nik kaasarfimmiussaqannginna-
mik. Taamaattorli uanga naamma-
gittarlunga ilinniarpunga. Tassa
aningaasarsiaqarnanga. Siunissa-
mi suliffissaaleqinersuaq alliartor-
tinnianngikkussiuk tamaakku aaq-
qinniarsiukl!
nulluunniit pisoqarpiarneq ajor-
poq tipersuarmik suunngilaq al-
laannginnami inuit toqunikut ti-
maat tippaattut. Naammangittaal-
liorfigineqarunik oqassapput akis-
saqarnatik, akissaqanngikkunik
aamakku inuusuttorpassuuvugut
suliffeqanngitsut saaffigiinnarti-
gut, pisinnaavugut perusullutalu,
siunnersortissaqarutta. Uagut siu-
nissami ingerlatitsisussaalluta peri-
arfissaqartitaannginnatta Atu-
gagdliutitigut isumarput saqqum-
miullugu neriulluta akineqaru-
maarluta.
Nanortalimmi inuusuttut ilai.
naanngivissut. Taamaattumik kis-
saatiginarpoq suli aalajangiisoqar-
tinnagu taamak qularpalunngitsigi-
sumik tusarlerneqartassanngitsu-
gut, qinersisartut uagut asuli sallu-
liorfigineqarusunngilagut!
Kujåssut
anånavta asassavta Marie Hard-
ip 80-nik ukioKalernerani tama-
tumalo kingum'nguatigut tOKu-
nera erKaimånigtut misigingne-
Kataussutdlo tamaisa Kutsavigi-
ngårpagut. klsalo ingmikut Kut-
savigiumavagut utoricait ig-
dluåne nåparsimavigssuarmilo
atorfigdlit. peKatigigfitdlo nuå-
naralugit ilaussortauvfigisima-
ssai.
igmikut KNR Kutsavigårput.
atsiortut:
mérai Katdngutai ningåve
ukuai erngutai
erngutarKiutailo.
Aasianni inuit ataqatigiit
1986 oqaatsitta
kulturittalu
ukiorissavaat
Illoqarfik inuusutta-
taminik puiuisimasoq
Qaqortup kujataani
kalaallit aamma
salloqittameqartarput