Fréttablaðið - 27.02.2006, Page 38
27. febrúar 2006 MÁNUDAGUR20
H
ve
rf
ið
m
it
t
������
������
����
�������
���
�������
��������
�����
�����
�������
����
�����
������
������
������
��������������
�������
�������
�������
��������
���������
�������
������������
��� ������
�������
�������
�����
��������
����������
�������
������
��������
�������������
������
������
�� ��
������ �����
����
������
������ ������
������
����
������
�����
���
���
����������
����
��� ��
���������
������
�����
���������
���
�����������
����
������
�������
���������
������������
�������
�����
�����
�������������
���������
�������
���������
���������
��������
������
�����
���
����
���
������
����
����������
����������
�����
������
��������
����������
��������
�������
���������
������
�������������
�����������
����
������ ���������
����
���
�����
������
�������
��������
����������
����������
��������
������
�����
�����
�����
�����
�����
������
����
����
������������
��������
����������
�����������
���������
����������
������
������������
�������������
��������
�������������
���������
�����������
�������������
���������
��������
��
���
��
���
��������
���������
����������
��� ��
������
������
�
��
��
�
��
�
�
��
�
�
���
��
�
��
��
��
��
�
���������
������
�
��
�
�
�����������
������ ���������
��������
������
���������������
�������������
���������
�
�
���
����
����
�������������
�������
���������������
������������ ���
������������
���
���������������
�
���
���
��
�
�
�
�
�����
�
��
�
�
�
�
�
��
�
�
�
�
��
�
����������
�������
���
���
���
����
�
�
�
��
�
���
�
��
��
�
�
���
��
�
�������
���������
�
�����
�
�
��������
�������
��������� ���
���������
���
���������
�
��
�
��
�
�
�
�
�
�
�
������� ���
���������
�����������
�
��
���
���
���
�
�������
���������
�����������
��������
��
���
��
�
�
����
�
��
�
�
�
�
�
��
����
���
��
�
�
��
�
�
�
��
�
������������
�����
�������
�������
�������������
�������������
����������
��������� �������
���������
������������
����������������
�
����
�
Hið pólitíska eldhús í Kópa-
voginum.
Fyrstu ábúendur á Marbakka
voru Finnbogi Rútur Valdimars-
son og eiginkona hans Hulda
Jakobsdóttir. Þau hófu strax að
rækta í kringum sig og koma sér
upp búskap. Upphaflega fluttu
þau skúr á landið sitt um 1940 og
byggðu sér hús í framhaldinu,
fyrst eina stofu, síðan bættist
barnaherbergi við og fleiri vist-
arverur eftir þörfum. Þau hjón
létu óspart til sín taka í öllum
framfaramálum í hreppnum og
síðar bænum. Finnbogi Rútur
varð fyrsti bæjarstjóri í Kópa-
vogi árið 1955 en sat aðeins í tvö
ár því þá varð hann bankastjóri
Útvegsbanka Íslands. Hulda
kona hans tók þá við bæjarstjóra-
starfinu og gegndi því til 1962.
Hreppsskrifstofan var á Mar-
bakka í byrjun og þar var einnig
pólitískur fundarstaður vinstri
manna fram á áttunda áratuginn.
Núverandi íbúi Marbakka er
Hanna Guðrún Styrmisdóttir,
afkomandi frumbýlinganna þar.
Marbakki
Þjónusta
LEIKSKÓLAR, GRUNNSKÓLAR,
HEILSUGÆSLA, MATVÖRUMARK-
AÐIR.
Leikskólar
ÁLFAHEIÐI v/Álfaheiði
ÁLFATÚN v/Álfatún
DALUR v/Funalind
EFSTIHJALLI v/Efstahjalla
FAGRABREKKA v/Fögrubrekku
FÍFUSALIR v/Salaveg
FURUGRUND v/Furugrund
GRÆNATÚN v/Grænatún
KÓPAHVOLL v/Bjarnhólastíg
KÓPASTEINN v/Hábraut
MARBAKKI v/Marbakkabraut
NÚPUR v/Núpalind
RJÚPNAHÆÐ v/Rjúpnasali
SMÁRAHVAMMUR v/Lækjarsmára
URÐARHÓLL Kópavogsbraut 19
Grunnskólar
DIGRANESSKÓLI v/Skálaheiði
HJALLASKÓLI v/Álfhólsveg
KÁRSNESSKÓLI við Skólagerði og Kópa-
vogsbraut
KÓPAVOGSSKÓLI v/Digranesveg
LINDASKÓLI Núpalind 7
SALASKÓLI Versölum 5
SMÁRASKÓLI v/Dalsmára
SNÆLANDSSKÓLI v/Víðigrund
VATNSENDASKÓLI við Funahvarf
WALDORFSKÓLINN í Lækjarbotnum,
Heilsugæslan
HAMRABORG Smárahvammi
LÆKNASTÖÐIN LIND Bæjarlind 12
LÆKNASTÖÐIN ART Medica Bæjarlind 12
LÆKNASTOFUR Smáratorgi
LÆKNAVAKTIN Smáratorgi
Matvöruverslanir
BÓNUS Smiðjuvegi 2 og Smáratorgi
10-11 Hjallabrekku 2
11-11 Þverbrekku
HAGKAUP Smáralind
Nettó Salavegi 2
NÓATÚN Smáralind Furugrund 3, Hamra-
borg
SAMKAUP STRAX Hófgerði 30
ÞÍN VERSLUN Bæjarlind 1
Kópavogskaupstaður varð
fimmtugur á síðasta ári.
Uppbygging hans er ævintýri
líkust.
Háhýsin sem finnast í Kópavogin-
um í dag eiga fátt sameiginlegt
með þeim byggingum sem ein-
kenndu hann í upphafi þéttbýlis-
myndunar. Áður voru þar fjögur
lögbýli, Kópavogur, Digranes sem
voru ríkisjarðir og Fífuhvammur
og Vatnsendi sem voru í einka-
eign.
Nýbýlavegur segir sögu með
sínu nafni því landinu norðan hans
var skipt upp í bújarðir og smá-
býli 1936. Árið 1942 var svo úthlut-
að lóðum undir íbúðarhús á sunn-
anverðu Kársnesi og Digranesi.
Fyrsta tilraun til verslunar í Kópa-
vogi var gerð af Guðna Erlends-
syni sem setti upp skúr við Hafn-
arfjarðarveginn 1943 og seldi
einkum tóbak og sælgæti enda
hermenn með sínar bækistöðvar á
svæðinu. Fyrsta matvöruverslun-
in var opnuð nokkrum árum síðar
að Kársnesbraut 1.
Kópavogur tilheyrði Seltjarn-
arneshreppi til ársins 1948 að
Kópavogshreppur var stofnaður
þá hafði íbúatalan sjöfaldast á átta
árum. Árið 1955 fékk Kópavogur
kaupstaðarréttindi. Áður hafði allt
svæðið vestan Hafnarfjarðarveg-
ar og á Digraneshálsi verið skipu-
lagt en ríkið átti þó landið þar til
1957 að bærinn keypti jarðirnar
Kópavog og Digranes. Á sjötta
áratugnum reis Hamraborgin í
miðbænum og byggðin þéttist.
Áfram var þó stundaður búskapur
í Fossvogsdal, býlið Lundur var
við lýði fram undir aldarlok en nú
eru byggingarkranar komnir á
túnið, tilbúnir í framkvæmdir.
Á áttunda áratugnum var byggt
á Grundum og í Ástúns- og Grænu-
hlíðarlöndum. Einnig í Hjalla- og
Hólmahverfi með Engihlíðar-
blokkirnar sem örugg kennileiti.
Suðurhlíðar Kópavogs byggðust á
níunda áratugnum en í Smáranum,
þar sem nú er blómlegt verslunar-
og athafnasvæði, voru malarnám-
ur um 1990. Stuttu seinna breytti
svæðið um svip og upp risu allt að
14 hæða blokkir. Dalurinn skartar
þó líka grænum reitum ásamt
skóla og íþróttamiðstöð. Árið 1995
fór angi af bænum austur fyrir
Reykjanesbraut og á fimm árum
byggðust Lindir og Salir og lögð-
ust þétt upp að Seljahverfinu í
Breiðholti. Smáralindin var opnuð
á haustdögum 2001 og sama ár
hófst uppbygging í náttúruparad-
ísinni við Vatnsenda sem nú er að
verða fullskipuð. Nýjasta hverfið
er Kórarnir. Þar er fólk að flytja
inn. Hnoðraholt, Smalaholt og
Rjúpnahæð eru í skipulagningu.
Frá smábýlum til stórhýsa
Pétur Þ. Sveinsson hefur
fylgst með Kópavogi stækka
og dafna.
„Mér hefur alltaf liðið vel í Kópa-
vogi, annars væri ég farinn. Það
þótti samt ekkert fínt framan af
að vera Kópavogsbúi, nema síður
væri. Í Kópavogi voru 310 íbúar
þegar ég flutti hingað en hér voru
mörg hundruð Bretar og Banda-
ríkjamenn því þetta var í miðju
stríði. Faðir minn var bóndi hérna
í 38 ár og átti jörðina Snæland en
seldi landið 1973 til að hægt væri
að byggja yfir Vestmannaeyinga
eftir gosið. Sjálfur bý ég núna í
Furugrund og starfa í Snælands-
skóla þannig að ég er hagvanur
hér í Fossvogsdalnum. Þegar ég
var að alast upp var alltaf verið
að stofna félög og ég var með í
þeim flestum, leikfélaginu, ung-
mennafélaginu Breiðabliki,
hestamannafélaginu Gusti og svo
er ég einn af stofnendum Lions-
klúbbsins. Ég hef verið virkur í
félagsmálum í gegnum tíðina
nema hvað ég hef lítið skipt mér
af pólitík.“
Alltaf liðið vel hér
Húsið á Marbakka stækkaði í áföngum
og hlaðan stendur enn því henni var
breytt í litla íbúð. FRÉTTABLAÐIÐ/GVA
Pétur ólst upp í Snælandi og er húsvörð-
ur í Snælandsskóla. FRÉTTABLAÐIÐ/STEFÁN
LEYNISTAÐUR
Göngustígar leynast víða
í bænum. Þessi er nálægt
læknum í Kópavogsdal.
Heimildir:
Sveitin mín Kópavogur. - Frásagnir
bekkjarsystkina. Útg.skóli Helgu
Sigurjónsdóttur Kópavogi 2002.
Við byggðum nýjan bæ, endurminn-
ingar Huldu Jakobsdóttur skráðar af
Gylfa Gröndal. Útg.:Skuggsjá 1988.
Þróun byggðar í Kópavogi og menn-
ingarminjar. Útg. Kópavogsbær 2006
Samtal við Birgi Sigurðsson skipu-
lagsstjóra Kópavogs. 2006
Horft frá Fífuhvammshverfi yfir í suðurhlíðar Kópavogs. FRÉTTABLAÐIÐ GVA
Í Salahverfi. FRÉTTABLAÐIÐ/VILHELM
Hluti Vatnsendahverfis. FRÉTTABLAÐIÐ/RÓBERT
Gjáin með Landsbankann, Gerðarsafn og Salinn umhverfis. FRÉTTABLAÐIÐ/GVA