Fréttablaðið - 31.12.2006, Qupperneq 8

Skammdegisþunglyndi
sem stafar af ljósskorti er bara
mýta sem fundin var upp í Banda-
ríkjunum árið 1984, er niðurstaða
tveggja vísindamanna frá Noregi
og Ítalíu.
Vidje Hansen, sálfræðiprófess-
or við háskólann í Tromsø, og
Greta Brancaleoni, ítalskur koll-
egi hans, tóku sig saman og mældu
skapsveiflur íbúa Tromsø og Ferr-
ara á Ítalíu í nóvembermánuði.
Fyrrnefndi bærinn er á 69. breidd-
argráðu en sá síðarnefndi á 44.
breiddargráðu svo munurinn á
birtunni þar á veturna er mikill og
var nóvember valinn því sam-
kvæmt skoðanakönnunum telja
bæði Norðmenn og Ítalir hann
vera erfiðasta mánuðinn.
„Við uppgötvuðum að skap- og
hegðunarsveiflur tengdust veðr-
inu almennt en ekki skorti á dags-
birtu. Þar fyrir utan uppgötvuðum
við að Ítölunum fannst nóvember
enn erfiðari en okkur Norðmönn-
um, en þegar komið er fram í
desember, sem er virkilega dimm-
ur, sögðu bæði Ítalar og Norðmenn
að þeim líkaði sá mánuður vel.
Þetta sýnir að það hriktir í stoðum
fyrirbærisins skammdegisþung-
lyndi,“ sagði Hansen í samtali við
fréttamenn norska blaðsins Aften-
posten.
Árið 1984 stungu bandarískir
vísindamenn upp á því að vetrar-
þunglyndi stafaði af skorti á dags-
ljósi, en því lengra norður sem
farið er á hnettinum þeim mun
fleiri þjást af þessu árstíðabundna
þunglyndi.
En Hansen telur veðrið hafa
meira með dapurleika og orku-
leysi á veturna að gera heldur en
ljósið, einkum vegna þess að mörg-
um Tromsø-búum finnst maí vera
einn versti mánuðurinn.
„Þetta segir mér að væntingar
breyta öllu um það hvernig fólk
upplifir veður. Í Norður-Noregi er
maður óánægðari með slæmt
sumar en slæman vetur,“ sagði
Hansen.
Aukin samskipti og
samvinna lögreglu og almennings
svo og stóraukið forvarnar- og
rannsóknarstarf í öllum þáttum
löggæslunnar er grunnurinn sem
nýtt embætti lögreglustjóra höfuð-
borgarsvæðisins byggir á. Hin
nýja skipan löggæslu á höfuðborg-
arsvæðinu, undir stjórn Stefáns
Eiríkssonar lögreglustjóra, tekur
gildi 1. janúar 2007.
Frá og með morgundeginum
verða þrjú lögregluembætti, Reykja-
vík, Kópavogur og Hafnarfjörður,
sameinuð í eitt. Átta sveitarfélög,
nær 200 þúsund íbúar verða undir
embætti lögreglustjóra höfuðborg-
arsvæðisins. Lögreglumenn verða
340-350, en heildarfjöldi starfs-
manna um 450 manns.
„Unnið hefur verið að undirbún-
ingi þessarar breytingar á síðari
helmingi þessa árs, enda að fjöl-
mörgu að hyggja,“ segir Stefán. „Þar
má nefna flutning allra starfsmanna
frá embættunum þrem yfir til hins
nýja. Þá var farið yfir húsnæðismál-
in og ýmis tæknileg atriði, til að
mynda varðandi tölvukerfi, síma-
mál og heimasíður. Skipulagning nýs
vaktakerfis, nýrra rannsóknar-
deilda, nýrrar umferðadeildar og
fleiri þátta hefur krafist mikillar
vinnu starfsfólks embættanna.“
Stefán segir að hið nýja embætti
muni þróast í takt við þarfir íbúa
höfuðborgarsvæðisins. Fyrst og
fremst sé verið að þjóna þeirra þörf-
um.
„Við stefnum að því sem grund-
vallarmarkmiði að auka öryggi og
öryggistilfinningu þeirra sem búa,
dvelja og starfa á höfuðborgar-
svæðinu. Þessu stefnum við að með
því að auka sýnilega löggæslu,
þannig að almenningur verði þess
var að lögreglan er á ferðinni og
skiptir sér af málum sem upp koma
í þjóðfélaginu. Við leggjum einnig
áherslu á hverfa- og grenndarlög-
gæslu, sem hefur gefist afar vel hér
á landi. Forvarnarstarfið er einnig
mikilvægt. Þar má nefna umferðar-
löggæsluna. Varðandi hana sjáum
við fyrir okkur gott samstarf við
sveitarfélög, skóla, stofnanir, fyrir-
tæki á borð við tryggingafélög og
fleiri. Loks leggjum við áherslu á að
gera rannsóknir sakamála betri og
skilvirkari þannig að málin gangi
hraðar fyrir sig og gæðin aukist.
Stærra embætti býður upp á aukna
sérhæfingu, meðal annars með því
að setja upp sérstaka deild sem
mun annast rannsóknir kynferðis-
brota. Þá má auka sérhæfingu í
öðrum rannsóknardeildum með því
að skipta rannsóknarlögreglumönn-
unum upp í hópa þar sem hver
hópur einbeitir sér að ákveðinni
tegund afbrota.“
Stefán segir að tegundir afbrota
verði greindar niður eftir hverfum
og svæðum. Þessum upplýsingum
verði miðlað til viðkomandi íbúa,
ekki síst í þeim tilgangi að fólk geti
áttað sig á hvað það geti gert til að
vinna gegn óheppilegri þróun í sam-
starfi við lögreglu.
Aukin samvinna við íbúa
Markmið nýs embættis lögreglustjóra höfuðborgarsvæðisins er að auka öryggi og öryggistilfinningu þeirra
sem búa, dvelja og starfa á svæðinu. Stefán Eiríksson lögreglustjóri boðar margvíslegar nýjungar í starfi
lögreglunnar. Þrjú lögregluembætti sameinast í eitt frá og með morgundeginum.
Sýslumaðurinn í Reykja-
vík hefur fallist á kröfu aðstand-
enda Matthildar V. Harðardóttur
og Friðriks Á. Hermannssonar,
sem létust er skemmtibáturinn
Harpa steytti á Skarfaskeri í sept-
ember í fyrra, um að eignir Jónas-
ar Garðarssonar verði teknar í
löggeymslu á grundvelli niður-
stöðu Héraðsdóms Reykjavíkur
frá 6. júní 2006.
Sýslumaðurinn féllst á ábend-
ingu lögmanns aðstandenda um
að skemmtibátur Jónasar, sá hinn
sami og steytti á Skarfaskeri, yrði
í löggeymslu þar til dómur Hæsta-
réttar liggur fyrir í málinu.
Jónas var dæmdur í þriggja ára
fangelsi fyrir manndráp af gáleysi
og fyrir að hafa stýrt bátnum er
slysið varð undir áhrifum áfengis.
Dómur Jónasar er þyngsti dómur
sem fallið hefur hér á landi fyrir
brot af þessu tagi.
Óljóst er enn hvenær málið
verður tekið fyrir í Hæstarétti
en Jónas áfrýjaði niðurstöðu
héraðsdóms. Samkvæmt upplýs-
ingum frá skrifstofu Hæstarétt-
ar er líklegast að málið verði
tekið fyrir í mars eða apríl en
málið er ekki komið á dagskrá
Hæstaréttar.
Jónas neitaði því fyrir dómi
að hafa stýrt bátnum er hann
steytti á skerinu en fjölskipaður
dómur komst að þeirri niður-
stöðu að Jónas hefði verið við
stýrið.“
Fallist á kröfu aðstandenda
Á Þorláksmessu barst
Ferðamálastofu pakki frá konu í
Kanada sem í voru tveir litlir
hraunmolar. Konan hafði tekið
hraunmolana með sér til Kanada
frá Íslandi eftir að hafa ferðast
um landið í sumar.
Í bréfi sem fylgdi pakkanum
sagði konan ógæfuna hafa elt sig
eftir að hún kom heim úr ferð
sinni um Ísland. Konan tengdi
ólán sitt við hraunmolana, því á
Havaíeyjum væru ferðamenn
varaðir við að taka hraun úr
náttúrunni þar sem það ylli reiði
guðanna að hrófla við henni. Hún
sagði að hugsanlega ætti þetta
einnig við um hraunmola úr
náttúru Íslands og þess vegna
vildi hún láta skila hraunmolun-
um aftur til síns heima í náttúr-
unni.
Kona óttaðist
reiði guðanna
Tæplega fimmtugur
maður var á fimmtudag dæmdur í
eins mánaðar skilorðsbundið
fangelsi í Héraðsdómi Reykjaness
fyrir að hafa haft í vörslu sinni
tvær hreyfimyndir sem sýndu börn
á klámfenginn hátt.
Myndskeiðin fundust á tölvu
ákærða sem lögreglan lagði hald
á í Hafnarfirði síðastliðið sumar. Í
dómnum segir að um mjög gróft
klám sé að ræða. Maðurinn játaði
brot sitt skýlaust og sagði dómnum
að hann vildi leita úrræða til að
vinna bug á óeðlilegum kenndum
sínum. Hann hefur áður orðið
uppvís að því að hafa verið með
magn barnakláms á tölvu sinni.
Með mjög gróft
barnaklám
F
í
t
o
n
/
S
Í
A
Hvað heitir nýr dómari við
Héraðsdóm Reykjavíkur?
Hver leiðir lista vinstri
grænna í Suðvesturkjördæmi?
Hver mun gera kvikmynd um
ævi tónlistarmannsins James
Brown?