Morgunblaðið - 13.12.2011, Blaðsíða 17

FRÉTTIR 17Erlent
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 13. DESEMBER 2011
FRÉTTASKÝRING
Kristján Jónsson
kjon@mbl.is
Fyrstu umferð þingkosninganna í
Egyptalandi er lokið og ljóst að tveir
flokkar íslamista, annars vegar
Flokkur frelsis og réttlætis, FJP,
sem nýtur stuðnings Bræðralags
múslíma og hins vegar al-Nour,
flokkur hinna ofstækisfullu salafista
[Ljósið], hafa sópað til sín fylgi, eru
með samanlagt yfir 60% þingsæta.
Niðurstaðan er mikil vonbrigði fyrir
marga sem voru í fremstu víglínu í
baráttunni gegn Hosni Mubarak for-
seta og valdaklíku hans.
En lokinu hefur verið lyft, hinn
þögli meirihluti Egyptalands hefur
talað. Hann vill hverfa til gamalla
hefða og gilda íslams. Kjörsóknin var
minni en fyrst var gefið upp, reyndist
aðeins um 52%, salafistarnir eru með
um 24% fylgi.
Leiðtogar salafista hylla nú op-
inberlega lýðræðið og fullyrða t.d. að
sögur um að þeir vilji afnema réttindi
kvenna og banna alla nekt séu óhróð-
ur. En margt vekur ugg. Salafistar
hafa tekið þátt í mannskæðum árás-
um á kristna Egypta og sum ummæli
þeirra eru ógnvekjandi.
Ofstækisáróður fær
hljómgrunn í fátækrahverfum
Wagdi Ghoneim er að sögn L.A.
Times harðlínuklerkur og vinsæll
predikari sem flúði heimalandið fyrir
mörgum árum, hann býr ýmist í
Bandaríkjunum eða Flóaríkjunum.
Þaðan sendir hann frá sér myndbönd
og hljóðupptökur með hatursáróðri
sem fær góðan hljómgrunn í fá-
tækrahverfum Kaíró. Ghoneim segir
lýðræði vera hugarburð. „Lýðræði
byggist á vantrú,“ segir hann.
„Kristnu krossfararnir [koptarnir]
eru minnihluti og við getum aldrei
lagt rétt minnihlutans að jöfnu við
rétt meirihlutans … Hvernig geta
þeir beðið um sama rétt og við?“
Bræðralag múslíma er mun hóf-
samara í orðum en al-Nour og nýtur
einnig álits vegna margvíslegrar fé-
lagslegrar aðstoðar sem samtökin
standa fyrir. Og þau eru talin laus við
spillingu. En munu flokkar íslamista
standa saman á þingi, mynda rík-
isstjórn? Ekki bendir margt til þess
og þegar eru miklar ýfingar milli
flokkanna. Þessar deilur eru að sögn
fréttaskýrenda BBC vonarglæta lýð-
ræðissinnaðra Egypta.
Vorið að breytast í frostavetur
 Uppgangur flokka ofstækisfullra
íslamista í Egyptalandi veldur ugg
Reuters
Áróðursspjöld Þingkosningunum lýkur í janúar og samtök tengd Bræðra-
lagi múslíma, Flokkur frelsis og réttlætis, gætu þá bætt enn við sig fylgi.
Rússneski milljarðamæringurinn
Mikhaíl Prokhorov tilkynnti í gær
að hann myndi bjóða sig fram gegn
forsætisráðherranum Vladimír
Pútín í forsetakosningunum í mars.
Prokhorov mun eiga um 18 millj-
arða dollara.
Rétttrúnaðarkirkjan, sem þykir
almennt höll undir ráðamenn í
Kreml, hefur nú lagt sitt lóð á vog-
arskálarnar en hún hefur mikil
áhrif meðal almennings. Háttsettir
klerkar gagnrýna framkvæmd
þingkosninganna nýverið með
harkalegu orðalagi á fésbókar-
síðum. Dímítri Medvedev forseti
heitir nú að láta rannsaka hvort
ásakanir um svindl eigi við rök að
styðjast. En talsmaður Pútíns sagði
í gær að niðurstöðunum yrði ekki
haggað. kjon@mbl.is
Reuters
Áskorun Prokhorov kynnti framboð
sitt á blaðamannafundi í Moskvu í gær.
Auðkýfingur fram
gegn Pútín í forseta-
kosningunum í mars
RÚSSLAND
Pakistanskir drengir fylgjast með tankbílum
sem lagður var eldur að í héraðinu Balúkistan en
þar berjast uppreisnarmenn gegn hermönnum
stjórnvalda í Islamabad. Meiri athygli hefur þó
beinst að mannskæðum bardögum stjórnarher-
manna við talíbana í norðvesturhéruðunum sem
einnig liggja að Afganistan. Yusuf Raza Gilani
forsætisráðherra og innanríkisráðherrann,
Rehman Malik, vísuðu í gær á bug fullyrðingum
talíbana um að friðarviðræður færu nú fram við
ríkisstjórnina sem í september sagðist vilja
semja við innlenda uppreisnarmenn. „Við erum
reiðubúnir að eiga samskipti við alla sem gefast
upp og fordæma ofbeldi,“ sagði Gilani og má
deila um það hvort sáttatónn er í ummælunum.
Reuters
Brennandi bílar í Balúkistan
Kristján Jónsson
kjon@mbl.is
David Cameron, forsætisráðherra
Bretlands, varði í gær á þingi
frammistöðu sína á leiðtogafundi
Evrópusambandsins á föstudag af
hörku og sagðist ekki hafa átt annars
úrkosta en beita neitunarvaldi gegn
breytingum á Lissabon-sáttmálan-
um. Hagsmunir Breta hefðu verið í
húfi, þeir hefðu misst of mikið vald
úr landi til Brussel. „Ég fór til
Brussel með eitt markmið í huga –
að vernda þjóðarhagsmuni Breta.
Og það gerði ég,“ sagði ráðherrann.
Íhaldsmenn hans hylltu hann en
þingmenn Verkamannaflokksins
gerðu hróp að ráðherranum og varð
þingforseti margsinnis að biðja menn
að gæta stillingar. Kannanir gefa til
kynna að mikill meirihluti Breta
styðji afstöðu forsætisráðherrans.
Cameron segir að áætlun sem 26
leiðtogar af 27 samþykktu, um hert
eftirlit embættismanna í Brussel
með fjárlögum og fleiri aðgerðir sem
eiga að leysa skuldavanda ríkja
evrusvæðisins myndu ógna stöðu
Lundúna sem einnar helstu fjár-
málamiðstöðvar heims. Bretar gætu
því ekki tekið þátt í þessum aðgerð-
um. Andstæðingar ráðherrans saka
hann um að hafa gert reginskyssu og
útilokað Breta frá öllum áhrifum í
ESB, einangrað þá. Hann ýki auk
þess mjög þau áhrif sem þátttaka
myndi hafa á stöðu Lundúna.
Nick Clegg, aðstoðarforsætisráð-
herra og leiðtogi Frjálslyndra demó-
krata, gagnrýndi mjög afstöðu
Camerons í Brussel. En hann taldi
jafnframt að Frakkar og Þjóðverjar
hefðu stillt honum upp við vegg, ekki
sýnt neinn sveigjanleika.
Cameron verst af hörku og
segist gæta þjóðarhagsmuna
 Mikill meirihluti Breta virðist styðja ákvörðun um að beita neitunarvaldi
Fyrirvarar um samþykkt
» Bretar voru einir um að
greiða atkvæði gegn aðgerð-
unum um meiri samruna.
» Nokkrir leiðtogar höfðu þó
fyrirvara á samþykki sínu,
sögðust þurfa að fá meirihluta-
samþykkt á þingi.
» Forsetaefni sósíalista í
Frakklandi, Francois Hollande,
segist ekki munu samþykkja
tillögurnar óbreyttar.
Nick Clegg David Cameron
Svo getur farið að Bretar komi í
veg fyrir að aðilar nýs samnings 26
af 27 ESB-ríkjum um nánara sam-
starf í efnahags- og fjármálum noti
húsakynni á vegum sambandsins í
Brussel. Þeir gætu bent á að hús-
næðið tilheyri öllu sambandinu,
ekki bara hluta þess.
Einnig gætu þeir andmælt því að
dómstóll og framkvæmdastjórn
ESB fylgist með því hvort staðið
verði við ákvæði samningsins. Kom-
ið gæti upp sú staða að eftir ESB-
fundi verði ávallt að aka fjölmennu
liði fulltrúa og aðstoðarmanna á
nýjan stað, þetta yrði „martröð fyr-
ir öryggisgæsluna“, að sögn dansks
Evrópufræðings. kjon@mbl.is
EVRÓPUSAMBANDIÐ
„En hvar eigum
við þá að hittast?“
Kristnir menn í Egyptalandi,
sem langflestir tilheyra hinum
forna söfnuði kopta, óttast
margir uppgang róttækra ísl-
amista. Nái þeir völdum verði
ekki bara öll réttindi kvenna af-
numin heldur líka kopta sem
eru um 10% þjóðarinnar.
Nasri er atvinnulaus lyfja-
fræðingur, hann er með krossa
tattóveraða á hendur og hand-
leggi en segist ekki áður hafa
velt mikið fyrir sér muninum á
kristnum og múslímum. „Ég
óttast að jafnvel hófsamir ísl-
amistar muni láta þessa salaf-
ista hafa áhrif á sig,“ segir
hann.
Koptar eru
óttaslegnir
MINNIHLUTAR OG ÍSLAM