Morgunblaðið - 21.07.2016, Side 29

MINNINGAR 29
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 21. JÚLÍ 2016
„Vinnan er lífið –
iðjuleysi dauði“ var
kjarninn í þeirri
lífsspeki sem hann
afi reyndi að boða
manni allt frá því ég man fyrst
eftir mér. Hversu oft var hann
ekki búinn að láta þessi orð falla
við hin ýmsu tækifæri, líklega
vegna þess að þetta hefur verið
hans veganesti út í lífið líka á
sínum tíma. Það hafði verið að
duga eða drepast að alast upp á
þeim krepputíma og hernáms-
árum sem einkenndu fyrri hluta
síðustu aldar. Hann bar mikla
virðingu fyrir minningu forfeðra
sinna og þeirra lífsbaráttu, og
vildi miðla því áfram til sinna
afkomenda að lífið er eitthvað
sem þarf að hafa fyrir. Hann
hafði frá upphafi gert sér grein
fyrir því að lífsbjörgin synti í
sjónum og þangað þurfti að
sækja hana og draga á land.
Það varð hans ævistarf.
Sjómennskan og fiskveiðar
var þó fyrir afa ekki bara vinn-
an hans heldur líka aðaláhuga-
mál og þó mann rámi í bíltúra í
hendingskasti um Þingvalla-
hringinn með afa og ömmu, þá
voru þeir ansi mikið fleiri og
lengri bíltúrarnir á bryggjurnar
með tilheyrandi spjalli við hina
ýmsu sjóara. Löngum stundum
var líka búið að verja á Kleifum
við að hagræða bátnum, lagfæra
veiðarfæri; bæta net; hnýta
slóða og svo snúast í að gera að
fiskinum sem dreginn var á land
og verka hann á ýmsan hátt.
Svo miklum tíma og natni var
oft varið í þessi verk að nóg
þótti um, og ýmislegt annað
sem fékk að sitja á hakanum í
staðinn.
Minnisstæðar eru fjölmargar
sjóferðir á árabátnum út á
Ólafsfjörð, með færi eða til að
vitja um net þegar afi var í fríi
á Kleifum og svo seinna eftir að
hann hætti á sjónum. Þá skipti
engu máli hvaða tími sólar-
hringsins var, því ef aðstæður á
firðinum voru fiskilegar að sjá,
þá var ekki nokkur leið fyrir
Edda fisk að sitja kyrr í landi.
Til dæmis ef fuglinn hegðaði sér
á þennan veginn en ekki hinn,
þá vissi það á fisk, og um netin
skyldi vitjað þegar stóð rétt á
sjávarföllum en ekki klukkan
þetta eða hitt. Strákurinn,
svona kannski rétt um tíu ára
aldur, hafði bara gott af að
dinglast þetta með þó hann
hefði kannski stundum frekar
viljað sofa heima.
Hitt áhugamál afa tengdist
mikið aðaláhugamálinu, en það
var að gefa afkomendum sínum
að borða, barnabörnunum og
seinna barnabarnabörnunum.
Helst auðvitað fisk, en svo bara
allan annan mat líka, því þau
áttu að borða allan mat og helst
vel af honum.
Ýmsu sinnti afi öðru sem
hann hafði minni áhuga á og
innan fjölskyldunnar eru þekkt
tilþrif hans við viðhaldsvinnu
eins og smíðar, málningarvinnu
og garðslátt svo nokkuð sé
nefnt. Þetta voru verk sem hon-
um þótti rétt að eyða sem allra
minnstum tíma í en leysa á sem
einfaldastan hátt. Þarna, eins og
svo víða, birtist þó skipstjórinn í
honum. Hann gaf ekkert mikið
fyrir tilsögn en vildi vinna svona
verk á sinn hátt og allra helst á
einhvern hátt öðruvísi en al-
mennt var gert. Teipviðgerðir
með einangrunarlímbandi og
reddingar með grænu snæri eru
eitthvað sem barnabörnin kann-
ast öll við og líklega einhverjir
fleiri.
Eftir lifir minning um indæl-
Eggert Gíslason
✝ Eggert Gísla-son fæddist 12.
maí 1927. Hann lést
12. júlí 2016.
Útför Eggerts
var gerð 20. júlí
2016.
an karl sem þótti
svo ósköp vænt um
allt fólkið sitt.
Guð geymi þig,
afi minn.
Ólafur Ármann.
Eddi afi er látinn
og mig langar að
minnast hans í
nokkrum orðum.
Afi var afburða
skipstjóri og aflakló. Reyndar
svo mikil að mig grunar að
flestar greinar um hann fjalli
mikið til um þann hluta af lífi
hans sem gerði hann að ein-
hvers konar rokkstjörnu á sín-
um tíma. Ég vil hins vegar
minnast hans sem afa. Hann var
afi sem kenndi okkur margt um
lífið og gaf okkur stóran hluta
af sínu. Hann kenndi okkur að
vera þakklát og framsýn og
gera okkur sem mestan mat úr
þeim tækifærum sem lífið færir
okkur. Hann kenndi okkur líka
að marhnúturinn er ekki góður
matfiskur, þó það megi alltaf
prófa, og að það eru bara afar á
jeppum sem mega keyra hratt á
hæðóttum malarvegum til að
skemmta barnabörnum í sum-
arfríi. Ég hef í það minnsta ekki
tekið þetta upp eftir honum
enn, enda ekki orðinn afi sjálf-
ur.
Afi var af gamla skólanum
varðandi margt, enda fæddur
1927, en hann tók þó umsvifa-
laust forystu í innleiðingu
tækninýjunga sem færðu sjáv-
arútveginn í landinu inn í nú-
tímann. En hann átti líka stóran
þátt í að ala upp fjöldann allan
af barnabörnum og síðar barna-
barnabörnum með Ínu ömmu
sem kvaddi okkur í vor. Það er
lýsandi fyrir þeirra samband að
hann fylgi fast á hæla henni í
þessa ferð líkt og aðrar. Þrátt
fyrir ákveðni Eggerts Gísla-
sonar skipstjóra og sterkar
skoðanir þeirra beggja, hvort
sem var á pólitík eða eldunar-
tíma lambakjöts, voru þau sam-
herjar í lífinu. Hann hélt um
stýrið á sjónum, en hún á heim-
ilinu. Þannig mynduðu þau
sterka heild sem gaf sig aldrei.
Afi var réttsýnn, þoldi ekki
hræsni og mátti ekki vita af
svöngum manni nálægt sér án
þess að reyna að koma í hann
einhverjum bita. Það var stund-
um erfitt fyrir barnabörn sem
vildu passa línurnar að láta sjá
sig í eldhúsinu á Kleppsveginum
þar sem stöðugt voru bornar
fram kræsingar fyrir alla sem
ráku inn nefið. Þannig var afi
bara: vildi allt fyrir alla gera og
best fannst honum að geta
hlaupið undir bagga með þeim
sem sýndu tilburði til þess að
hjálpa sér sjálfir. Þau Ína amma
hafa gefið mér margt í gegnum
tíðina, áþreifanlegt sem og and-
legt, sem ég verð alltaf þakk-
látur fyrir.
Afi minn, takk fyrir öll góðu
árin, fjöruferðirnar á Kleifun-
um, stuðninginn á námsárunum
og allt hitt.
Sigurbjörn Reginn.
Eddi afi hefur kvatt þennan
heim. Hann gerði það sáttur og
var tilbúinn að fara.
Hann kvaddi með reisn og af
æðruleysi, þakklátur fyrir líf
sitt og allt sitt fólk. Hann talaði
oft um það ríkidæmi sem fólst í
börnum hans, tengdabörnum,
barnabörnum og barnabarna-
börnum og hann sagði það oftar
en einu sinni hve þakklátur
hann væri fyrir að eiga allt
þetta fólk. Hann vissi nefnilega
hvað skipti máli í lífinu.
Afi var sannkallaður klettur.
Hann vissi hvar hann stóð og
hann vissi hvaða gildi hann
hafði í heiðri. Hann gerði aldrei
mannamun og allir voru vel-
komnir í kaffi á Kleppsveginn
og í sumarbústaðinn á Kleif-
unum. Dag einn bankaði maður
upp á hjá honum og ömmu á
Kleppsveginum og bauðst til að
vinna í garðinum þeirra fyrir
smáaura. Afi tók það ekki í mál
að hann færi að vinna í garð-
inum hans en í kaffi og með því
skyldi hann koma og var mann-
inum boðið samstundis inn í eld-
hús. Þessi maður kom eftir það
oft í kaffi til þeirra og lagði sig
stundum í sófanum í stofunni
hjá þeim. Svona var afi, mátti
ekkert aumt sjá.
Afi gaf sér tíma til að spjalla
í eldhúsinu, segja frá gömlu
tímunum og gefa manni heil-
ræði. Ég hef oftar en einu sinni
lent í aðstöðu þar sem ráð hans
hafa komið upp í huga mér og
ég hef farið eftir þeim. Hann
skipti sér af manni og sagði sína
skoðun. Hann gaf af sér í anda
og efni og var gjafmildi hans
með eindæmum.
Ég er þakklát afa fyrir margt
en það sem stendur upp úr er
hve góður hann var stelpunum
mínum. Hlýjan sem hann sýndi
þeim og velviljinn, stundirnar á
Kleifunum, bakhurðin alltaf op-
in alla nóttina svo þær gætu
komið inn og fengið sér morg-
unmat og vakið hann og ömmu.
Alltaf heilsað og kvatt með
kossi og hlýju faðmlagi og síðan
staðið við gluggann og vinkað
þar til horfið var úr augsýn.
Þannig kveð ég afa minn með
hlýju faðmlagi og kossi. Hvíldu í
friði, elsku afi. Þín
Þórunn Inga.
Það eru margar góðar minn-
ingar sem leita á hugann þegar
ætlunin er að skrifa stutta grein
um þig, elsku afi. Flestar eru
þær úr barnæsku og tengjast
samverunni við ykkur ömmu á
Kleifunum í Ólafsfirði. Þar nut-
um við barnabörnin þeirrar
gæfu að dvelja hjá ykkur dög-
um og vikum saman á sumrin.
Þú kenndir mér margt sem ég
hef búið að alla ævi.
Flesta daga var farið á
bryggjuna, veitt á stöng eða
vitjað um netin á árabátnum
Litla Rauð. Gert að aflanum í
gamla sjóhúsinu sem sjórinn
hafði brotið stórt skarð í. Oft
þurfti að hafa aðeins fyrir hlut-
unum, t.d. þegar draga þurfti
bátinn á land eða bera fisk heim
í bústað. Aldrei datt manni þó í
hug að kvarta og reyndi alltaf
sitt besta til að standast vænt-
ingar. Þú varst óspar á hrósið
og skammaðir aldrei, heldur
veittir tilsögn. Við fórum fram á
dal til að stinga upp mó, sem við
þurrkuðum í sólinni og þú not-
aðir til að reykja fisk og kjöt.
Oft var Sigurfinnur mágur þinn
og vinur með í þessum verkum.
Þú varst mikill áhugamaður
um knattspyrnu og við fórum á
marga leiki saman, bæði í Ólafs-
firði og í Reykjavík. Þín lið voru
Leiftur í Ólafsfirði og Þróttur í
Reykjavík. Þú fylgdist vel með
úrslitum og vissir mjög margt
bæði um íslenska og enska
knattspyrnu. Þú stundaðir borð-
tennis lengi vel og það var mjög
gaman að fara með þér í Þrótt-
arheimilið og fá kennslu í þess-
um skemmtilega leik.
Þetta eru aðeins nokkrar af
þeim góðu minningum sem þú
skildir eftir þig, afi minn, og ég
vil þakka þér fyrir þær allar og
hafðu það sem allra best á nýj-
um slóðum með Ínu ömmu.
Eggert Þór Óskarsson.
Elsku Eddi afi.
Okkar uppáhaldsminningar
um þig eru af Kleifunum. Þú
tókst á móti okkur í Árbænum
þegar við komum hlaupandi yfir
veginn á morgnana, glorhungr-
aðar, og sast svo með okkur á
meðan við borðuðum skál eftir
skál af kókópöffs. Það var alltaf
til og alltaf jafn gómsætt. Þú
sagðir við okkur að þó þið
amma væruð sofandi þá kæm-
umst við inn að aftan svo aldrei
þyrftum við að verða svangar.
Þér fannst það það mikilvæg-
asta í heiminum – við yrðum að
fá kókópöffs.
Þú þvertókst alltaf fyrir að
þiggja gjafir en heimili þitt og
hlutir voru opnir öllum þeim
sem bönkuðu upp á. Gestir
fengu úrval af kræsingum og
stigu aldrei svangir frá borðum,
ekki einu sinni aumingja hund-
arnir sem fengu ekki að sitja til
borðs með fólkinu. „Guð grætur
ef einn er skilinn útundan,“
sagðir þú og hentir í þá afgöng-
um og kjötbitum þegar þú hélst
að enginn sæi til.
Takk fyrir öll árin, kókópöffs-
ið og óþrjótandi gjafmildi þína.
Þú kenndir okkur að skilja eng-
an útundan, hvorki loðdýr né
aðra einstaklinga.
Þínar langafadætur,
María og Ingibjörg (Imba).
Mig langar til að minnast í
örfáum orðum þessa magnaða
aflamanns sem að öðrum ólöst-
uðum er eftirminnilegasti skip-
stjórinn sem ég sigldi með á
mínum sjómannsferli. Þessi
þrjú sumur í Norðursjónum og
tvær loðnuvertíðir sem ég starf-
aði undir hans stjórn á Gísla
Árna RE 375 voru einstaklega
eftirminnileg og lærdómsrík. Að
upplifa karlinn í veiðiham var
ógleymanlegt. Einbeitingin og
stemningin var eitthvað sem
maður hafði ekki upplifað áður.
Eggert hafði yfirnáttúrulega
sjón sem án efa gaf honum ein
og sér forskot á aðra, ekki síst
framan af einstökum ferli, með-
an lítið var um fiskleitartæki.
Ég mun aldrei botna í hvern-
ig hann sá vaðandi síld eða
fuglager löngu á undan öllum
öðrum úr þvílíkri fjarlægð að
það hálfa væri nóg og morg-
unljóst í mínum huga að mörk
sjóndeildarhrings hans voru á
allt öðrum stað en hjá öðrum.
Margs er að minnast frá ár-
unum með Eggerti sem ekki
rúmast í stuttri minningargrein.
Ég vil þó rifja upp sumarið 1974
en það ár fór fram í Vestur-
Þýskalandi HM í knattspyrnu. Í
þá daga var ekki burðugur bún-
aður í skipum til að ná svart-
hvítum þeirra tíma sjónvarps-
útsendingum, en grilla mátti í
mynd á stöku stað á Shetlands-
eyjamiðum. Eggert hafði gríð-
arlegan áhuga á knattspyrnu,
mér eru í fersku minni þeir dag-
ar sem stærstu leikir keppn-
innar fóru fram. Þá fór dag-
urinn í að leita að geisla,
einhverjum bletti þar sem örlaði
fyrir mynd og enginn var glað-
ari en „kallinn“ þegar það tókst.
Síldin fékk frið á meðan, en það
kom ekki að sök því minn mað-
ur var yfirleitt fljótur að finna
hana að leik loknum.
Mér er efst í huga þakklæti
fyrir að hafa verið svo heppinn
að hafa átt þessi stórkostlegu ár
með Eggerti og frábærri áhöfn
hans. Hans verður um alla
framtíð minnst sem mesta afla-
skipstjóra síldaráranna og
framlag hans til þjóðfélagsins er
einfaldlega ómetanlegt.
Gísla Árna, Ólafi, Soffíu,
Hrefnu og fjölskyldum þeirra
votta ég mína innlegustu samúð.
Árni Bjarnason.
Ég sendi þér kæra kveðju
nú komin er lífsins nótt,
þig umvefji blessun og bænir
ég bið að þú sofir rótt.
Þó svíði sorg mitt hjarta
þá sælt er að vita af því,
þú laus ert úr veikinda viðjum
þín veröld er björt á ný.
Ég þakka þau ár sem ég átti
þá auðnu að hafa þig hér,
og það er svo margs að minnast
svo margt sem um hug minn fer,
þó þú sért horfinn úr heimi
ég hitti þig ekki um hríð,
þín minning er ljós sem lifir
og lýsir um ókomna tíð.
(Þórunn Sigurðardóttir)
Eggert Gíslason var gull af
manni og reyndist hann okkur
hjónum vel alla tíð og við þökk-
um honum samstarfið og sam-
fylgdina í gegnum árin.
Við vottum fjölskyldu Egg-
erts samúð okkar og hlýhug.
Kveðja,
Hjörtur og Ester.
Eggert Gíslason skipstjóri úr
Garðinum er fallinn í valinn 89
ára gamall. Hann var einn mesti
aflakóngur þessarar þjóðar,
jafnvígur á vetrarvertíðum og
síldveiðum. Skip hans voru
lengst af Víðir II og Gísli Árni.
Á vetrarvertíðum reri hann frá
Sandgerði á Víði II og þar
kynntist ég honum fyrst, er ég
var háseti á bát með Atla föður
mínum, sem einnig var skip-
stjóri úr Garðinum og góður
vinur Eggerts.
Ekki hafði ég grun um þá, að
hann væri mjög íþróttasinnaður
maður, en það átti eftir að
breytast þegar við Þorbergur
bróðir urðum úrvalsdeildarleik-
menn með knattspyrnuliði
Fram. Gerðist Eggert þá mikill
Framáhangandi og sótti leiki
með Fram grimmt og jafnvel
elti liðið til Akureyrar og Vest-
mannaeyja. Ekki minnkaði
áhuginn þegar við bræður vor-
um valdir til að leika fyrir Ís-
lands hönd. Sótti hann alla leiki
og kallaði okkur fyrstu lands-
liðsmenn Garðsins, þrátt fyrir
að við værum aðeins ættaðir úr
Garðinum. Þegar ferli okkar
bræðra lauk vildi svo vel til að
knattspyrnufélagið Víðir Garði
byrjaði sitt gullaldartímabil.
Gerðist hann þá heitur aðdáandi
þeirra Garðbúa, sem var vel við
hæfi.
Nokkrar sögur sagði karl fað-
ir minn mér af veiðiklókindum
Eggerts. Ein var af línuvertíð í
Sandgerði. Mokfiskirí hafði ver-
ið í fjóra daga og var mikil
kappsigling á hverjum morgni
til að ná þessum veiðibletti. Á
fimmta degi slökkti Eggert sigl-
ingaljósin og tók aðra stefnu og
var hann sá eini sem kom með
fullfermi þann daginn. Hann
hafði greinilega eitthvað sem
aðrir höfðu ekki.
Einnig var karlinn berdreym-
inn, það reyndi ég af eigin raun.
Við Framarar vorum að fara í
deildarleik gegn Val. Ég hitti
Eggert rétt fyrir leik og var
ekkert sérlega upprifinn eftir
frekar erfiða byrjun móts.
Markamaskína okkar, Kiddi
Jör, hafði ekki skorað mark í
fyrstu þremur leikjum okkar og
við ekki unnið leik. Eggert
hnippti í mig og sagðist hafa
dreymt skrýtinn draum þá um
nóttina: „Við Kiddi vorum í lax-
veiði saman og hann nældi í tvo
laxa.“ Að sjálfsögðu skoraði
Kiddi tvö mörk og við unnum
leikinn og áttum frábært tíma-
bil.
Ég heimsótti Eggert nokkr-
um sinnum, sérstaklega til að
tala um gamla tíma og hæfileika
hans í aflabrögðum. Þar var lít-
ið að hafa enda karlinn hógvær
mjög og vildi miklu frekar ræða
um knattspyrnu.
Ég vil þakka Eggert fyrir
áhuga og tryggð við okkur
bræður. Við erum ávallt stoltir
yfir því að vera ættaðir úr
Garðinum. Blessuð sé minning
hans.
Jóhannes Atlason.
Að vera samferða góðu fólki á
lífsleiðinni er nokkuð sem mað-
ur fær ekki fullþakkað.
Ég átti því láni að fagna að
kynnast þeim sómahjónum Reg-
ínu Ólafsdóttur og Eggerti
Gíslasyni um leið og ég kynntist
syni þeirra, honum Óla, og varð
heimagangur á fallegu heimili
þeirra í mörg ár. Regína sá um
heimilið á meðan Eggert var á
sjónum, hún var blíð og góð
kona og var alltaf með eitthvað
gott með kaffinu fyrir okkur
strákana. Ég sá minna til Egg-
erts enda var hann oftast úti á
sjó.
Þegar ég var 16 ára var ég að
koma labbandi eftir Norður-
brúninni úr vinnu á Hrafnistu
og heyrði þá kallað á mig en
áttaði mig ekki í fyrstu hvaðan
kallið kom en sá svo þá feðga
úti í glugga. Þeir báðu mig að
tala aðeins við sig og Eggert
bauð mér, þarna út um
gluggann, pláss á Gísla Árna
RE 375 sem var að fara á loðnu-
veiðar þetta sama kvöld. Ég
taldi mig ekki geta þegið boðið
þar sem ég var í annarri vinnu,
en þegar ég sagði pabba frá
þessu við kvöldverðarborðið þá
sagði hann mér að fara og
þiggja boðið og þannig var það
að ég var kominn út á miðjan
Faxaflóa þá um kvöldið á leið
norður fyrir land á sumarloðnu-
veiðar. Ég var ekki að hugsa
um það þá en þarna var ég
kominn um borð í frægasta afla-
skip Íslands með aflahæsta
skipstjóra landsins við stjórn-
völinn.
Maður varð vitni að því af
hverju Eggert var svona feng-
sæll, hann var útsjónarsamur og
var ekki með neitt hálfkák, það
var ekki hætt fyrr en búið var
að fylla bátinn. Þetta sumar,
1976, var loðnan yfirleitt dreifð
og stóð djúpt og fékkst lítið í
hverju kasti og t.d. í einum
túrnum var kastað nánast
stanslaust í 36 tíma þar til skip-
ið var fullt og hægt að halda til
lands.
Það var eins og Eggert væri
með tvær stillingar, eina þegar
hann var á sjónum þar sem
þurfti auðvitað að sýna ákveðni,
árvekni og útsjónarsemi og svo
var önnur stilling þegar hann
var í landi og gat slappað af og
þá var sérstaklega gaman að sjá
hversu mikil barnagæla hann
var þegar hann hitti barnabörn-
in sín.
Ég hitti Eggert síðastliðinn
sjómannadag á Hrafnistu og
það var heldur farið að draga af
skipstjóranum og núna rúmum
mánuði síðar er hann kominn í
örugga höfn hjá Regínu sinni
sem lést fyrir þremur mánuð-
um.
Ég bið góðan guð að blessa
minningu Eggerts og Regínu og
sendi Óla, Sigrúnu og fjölskyldu
innilegar samúðarkveðjur.
Oddur Kr. Finnbjarnarson.
Innilegar þakkir fyrir auðsýnda samúð og
hlýhug vegna andláts og útfarar ástkærrar
eiginkonu minnar, móður, tengdamóður,
dóttur og ömmu,
KRISTÍNAR ÞORBJARGAR
ÓLAFSDÓTTUR,
Ferjunesi.
Sérstakar þakkir til starfsfólks Fossheima
fyrir góða umönnun.
.
Ingjaldur Ásmundsson,
Margrét Ósk Ingjaldsdóttir, Guðjón Birgir Þórisson,
Ólafur Ingjaldsson,
Oddný Ása Ingjaldsdóttir, Jakob Nielsen,
Ásmundur Ingjaldsson,
Ólafur Halldór Torfason
og barnabörn.