Fréttablaðið - 30.06.2016, Qupperneq 24

Frá degi til dags
Útgáfufélag: 365 miðlar ehf. Stjórnarformaður: Ingibjörg Stefanía Pálmadóttir forStjóri: Sævar Freyr Þráinsson Útgefandi og aðalritStjóri: Kristín Þorsteinsdóttir kristin@frettabladid.is
aðStoðarritStjórar: Fanney Birna Jónsdóttir fanney@frettabladid.is, Hrund Þórsdóttir hrund@stod2.is, Kolbeinn Tumi Daðason kolbeinntumi@365.is. Fréttablaðið kemur út í 90.000 eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri.
Einnig er hægt að fá blaðið í völdum verslun um á landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í stafrænu formi og í gagnabönkum án endurgjalds. ISSn 1670-3871 fréttaBlaðið Skaftahlíð 24, 105 reykjavík Sími: 512 5000,
ritstjorn@frettabladid.is ÞróunarStjóri: Tinni Sveinsson tinni@365.is helgarBlað: Ólöf Skaftadóttir olof@frettabladid.is og Viktoría Hermannsdóttir viktoria@frettabladid.is menning: Magnús Guðmundsson magnus@frettabladid.is
lífið: Gyða Lóa Ólafsdóttir gydaloa@frettabladid.is ljóSmyndir: Pjetur Sigurðsson pjetur@frettabladid.is framleiðSluStjóri: Sæmundur Freyr Árnason sfa@frettabladid.is ÚtlitShönnun: Silja Ástþórsdóttir siljaa@frettabladid.is
Halldór
Fanney Birna
Jónsdóttir
fanney@frettabladid.is
Friðrik Rafnsson
þýðandi
Það er óttalega dapurlegt að Bretar skuli ætla að segja skilið við Evrópusambandið, einkum þeirra vegna, en kemur kannski ekki mjög á óvart. Ég
hef fylgst nokkuð vel með umræðunni um Evrópusam-
bandið allt frá árunum 1981 til 1988 þegar ég stundaði
nám í Frakklandi og sá merki maður, Mitterand, var
forseti Frakklands.
Mitterand Frakklandsforseti og Kohl, kanslari
Þýskalands, voru ákafir talsmenn samvinnu og friðar
í Evrópu. Þeir mundu báðir hörmungar síðari heims-
styrjaldarinnar og töldu að besta leiðin til þess væri að
efla samstarf Evrópuþjóðanna sem mest, byggja á sam-
eiginlegu gildismati lýðræðis, réttlætis, menningar og
sögu, og mynda með sér öflugt, yfirþjóðlegt bandalag
sem myndi bæta hag allra, Evrópusambandið. Til er
fræg, afar hugljúf mynd af þeim félögum þar sem þeir
haldast í hendur þessu til staðfestingar sem þýðir:
aldrei aftur stríð milli þessara þjóða. Maður á víst aldrei
að segja aldrei, en nú eru rúm sjötíu ár liðin sem er
lengra friðar- og velmegunarskeið en verið hefur lengi.
Bretar hafa hins vegar alla tíð verið sér á parti í þessu
samstarfi og verið með allskyns sérkröfur sem sam-
starfsríkin á meginlandinu hafa reynt að mæta eftir
föngum og þau hafa stundum sýnt Bretum virðingar-
vert langlundargeð. Samband Breta og meginlands-
þjóðanna hefur verið svona haltu-mér-slepptu-mér
samband. Það er á vissan hátt sjarmerandi eins og
Bretar eru flestir, en líka oft þreytandi.
Sýn ýmissa fjölmiðla, stjórnmálaskýrenda og stjórn-
málamanna hérlendis hefur einatt litast af engil-
saxneskri heimssýn og þar af leiðandi umræðunni í
Bretlandi. Því væri óskandi að útganga Breta úr þessu
sambandi sjálfstæðra Evrópuríkja verði til þess að við
hér heima förum að ræða um Evrópusambandið eins
og það er, en ekki út frá þeirri heldur þröngu heimssýn
(nánast rörsýn) sem við höfum fengið á það í gegnum
umræðuna í Bretlandi. Við, eins og þeir í þessu tilfelli,
höfum stundum verið sjálfum okkur verst. Nú er ef til
vill tímabært að við hættum að vera sjálfum okkur verst,
hættum að skattyrðast hvort við annað og þær þjóðir
sem vilja okkur vel. Þar með yrðum við kannski ekki
sjálfum okkur best, en í það minnsta mun skárri en nú.
Að vera sjálfum sér bestur
Sýn ýmissa
fjölmiðla,
stjórnmála-
skýrenda og
stjórnmála-
manna
hérlendis
hefur einatt
litast af
engilsax-
neskri
heimssýn og
þar af leið-
andi um-
ræðunni í
Bretlandi.
ht.is
AFSLÁTTUR
25-30%
VIFTUR Í ÚRVALI
VERÐ FRÁ
2.495
fámenn áhöfn
Píratar kláruðu nýverið að kjósa
á framboðslista í Norðaustur-
kjördæmi fyrir næstu kosningar.
Styr er um listann nú þegar en
Björn Þorláksson fjölmiðlamaður,
sem hafnaði í sjöunda sæti, segir
prófkjörið lýðræðislegt stór-
slys. Í prófkjörinu kusu 78 um 14
frambjóðendur. Margir hafa spáð
að Pírötum muni illa ganga að
halda því fylgi sem þeir hafa mælst
með þegar loks kemur að því
að velja á lista. Margt bendir að
minnsta kosti til að innra starfið
hafi klikkað í uppganginum því
heldur er hún fámenn áhöfn
Pírata sem kýs skipstjórann fyrir
næstu kosningar.
afreks íslendingar
Illugi Gunnarsson, mennta- og
menningarmálaráðherra, segist
í Fréttablaðinu í gær vilja auka
fjárstuðning við afrekssjóð ÍSÍ.
Ummælin koma í kjölfar góðs
gengis íslenska landsliðsins á EM
en máli sínu til stuðnings nefnir
hann einnig árangur frjálsíþrótta-
fólks, fimleikafólks, sundfólks,
handknattleiks- og körfuknatt-
leiksmanna. Gott er að styðja við
íslenskt íþróttafólk svo það geti
haldið áfram að skipa sér í fremstu
röð. Íslenskir listamenn eru líka í
fremstu röð m.a. í tónlist og kvik-
myndagerð. Gaman væri að sjá
ríkisstjórnina stórauka stuðning
við skapandi greinar. Með þeim
tútnar ríkissjóður mun meira út
en við áburðarverksmiðjur og
álver. snaeros@frettabladid.is
Ísland er neðst Norðurlandanna í vísitölu fyrir velferð samfélaga, svokallaðri SPI-vísitölu. Við föllum niður um sex sæti frá því í fyrra, vorum í fjórða sæti en erum nú í því tíunda. Vísitölu þessari er ætlað að horfa til annarra þátta en landsframleiðslu til að mæla velferð í
þjóðfélögum, til dæmis er horft til gæða menntunar,
heilbrigðisþjónustu, umburðarlyndis og tækifæra í
samfélögum.
Í Fréttablaðinu í gær segir Michael Green, fram-
kvæmdastjóri The Social Progress Imperative sem
mælir vísitölubreytingarnar, niðurstöðuna sýna að
Ísland standi sig þó ekki verr en áður heldur séu aðrir
að bæta sig og færast upp fyrir okkur.
Helst er það offita, hátt húsnæðisverð, skortur á
trúfrelsi og brottfall úr skólum sem dregur landið
niður. En aðrir þættir hífa landið upp og við stöndum
vel að vígi þegar kemur að grunnþörfum. Til dæmis
lág tíðni vannæringar, lítill ungbarnadauði, fá dauðs-
föll vegna smitsjúkdóma, lítið ofbeldi og gott aðgengi
að rafmagni, farsímaþjónustu og drykkjarvatni.
Green segir að með vísitölunni geti stjórnvöld um
allan heim horft til þeirra sem standa sig vel þegar
þeir reyna að bæta líf þegna sinna.
Þegar við erum með höfuðið í skýjunum eins og nú
vegna velgengni íslenska knattspyrnulandsliðsins, er
dægurþras hversdagsins okkur víðsfjarri. Fáir eru að
spá mikið í gjaldeyrishöftin, almannatryggingakerfið
eða kjaramálin nákvæmlega um þessar mundir, enda
stærstu vandamálin víða hvar eigi að nálgast lands-
liðstreyjur eða góðar eftirlíkingar. Allir vona það heitt
að ævintýrið haldi áfram sem lengst svo að raunveru-
leikinn haldi sig áfram fjarri.
Því hér má ýmislegt betur fara. Margir hafa gagn-
rýnt fjölmiðla fyrir að segja of mikið frá því sem
aflaga fer í samfélögum og gleyma því góða. En það er
eitt aðalhlutverk fjölmiðlanna; að benda á brestina
– svo hægt sé að berja í þá. Við verðum sem þjóð að
standa okkur betur á ýmsum sviðum sem vísitalan
mælir og fleirum. Það er óþolandi að sá sem hefur öll
tækifæri til að skara fram úr geri það ekki. Það þekkir
enska knattspyrnuliðið manna best, öfugt við hið
íslenska.
Niðurstaða velferðarvísitölunnar segir okkur, svart
á hvítu, að á Íslandi er gott að búa. Grunnstoðirnar
eru sterkar og þó við megum bæta okkur á ýmsum
sviðum, þá eru vandamálin sem við erum að glíma
við minniháttar í alþjóðlegum samanburði. Það er
lúxus að þurfa ekki að hafa áhyggjur af smitsjúk-
dómum, vannæringu og skorti á hreinu vatni.
Bent hefur verið á að gengi íslenska landsliðsins sé
fyrst og fremst uppskera. Uppskera góðrar sáningar
þegar kemur að yngri flokka starfi knattspyrnu-
hreyfingarinnar, uppbyggingu knattspyrnuhalla og
leikvanga og öflugri þjálfun.
Velferðarvísitalan sýnir okkur samtímis að við
megum þakka verulega fyrir þá gæfu að fá að vera
Íslendingar og einnig hvar við eigum að sá til að upp-
skera enn betur til að færast ofar og stefna á gullið.
Barið í brestina
Grunn-
stoðirnar eru
sterkar og þó
við megum
bæta okkur
á ýmsum
sviðum, þá
eru vanda-
málin sem
við erum að
glíma við
minniháttar í
alþjóðlegum
samanburði.
3 0 . j ú n í 2 0 1 6 F I M M T U D A G U R24 s k o ð U n ∙ F R É T T A B L A ð I ð
SKOÐUN
3
0
-0
6
-2
0
1
6

0
4
:3
5
F
B
0
9
6
s
_
P
0
7
3
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
9
6
s
_
P
0
7
2
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
9
6
s
_
P
0
2
4
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
9
6
s
_
P
0
2
5
K
.p
1
.p
d
f
A
u
to
m
a
ti
o
n
P
la
te
r
e
m
a
k
e
:
1
9
D
E
-5
4
8
C
1
9
D
E
-5
3
5
0
1
9
D
E
-5
2
1
4
1
9
D
E
-5
0
D
8
2
7
5
X
4
0
0
.0
0
1
8
B

F
B
0
9
6
s
_
2
9
_
6
_
2
0
1
6
C
M
Y
K