Fréttablaðið - 15.07.2017, Blaðsíða 16

Oft fer ég til baka í huganum til fyrstu a u g n a b l i k a n n a þegar ég kom til Kabúl rétt fyrir jól. Það var svo ofboðs-
lega súrrealísk upplifun að koma
inn í þessar aðstæður í fyrsta skipti.
Ég held ég muni aldrei gleyma því,“
segir Una Sighvatsdóttir, upplýs-
ingafulltrúi Atlantshafsbandalags-
ins í Afganistan.
„Ég lenti á flugvellinum og var
sótt af Black Hawk-þyrlu. Það var
myrkur yfir Kabúl þannig að ég sá
ekki neitt. Svo lentum við á stórum
fótboltavelli sem er líka þyrlulend-
ingarpallur við höfuðstöðvar NATO
í Kabúl. Ég lenti þar í þyrlu í kol-
niðamyrkri og gerði mér enga grein
fyrir umhverfi mínu. Þar var einhver
hermaður í fullum herklæðum sem
stóð með blys til að sýna mér hvert
ég átti að hlaupa. Ég þurfti að grípa
töskuna mína, þyrlan enn í gangi, og
fara í átt að blysinu. Þetta var bara
svo ógleymanleg sena,“ heldur Una
áfram.
Hún segir atburðarásina hafa
verið magnaða en síðan þá kveðst
hún orðin vön hasarnum. Una hafði
oft áður verið í framandi aðstæðum
en hún segir að þetta hafi slegið öllu
við. „Ég var fegin að það var myrkur
því ég var hlæjandi, ekki af því mér
fannst þetta fyndið heldur voru
það mín viðbrögð við hvað þetta
stuðaði mig. Mér fannst þetta svo
súrrealískt.“
Þurfti manneskju með
sjónvarpsreynslu
„Ég var búin að vera að óska eftir því
við utanríkisráðuneytið að komast
að hjá friðargæslunni. Ekki endi-
lega með Afganistan eða þannig
aðstæður í huga en ég var samt til í
framandi aðstæður,“ segir Una.
Svo kom að því að ráðuneytið
spurði hana hvort hún vildi fara til
Afganistans. Þörf væri á manneskju
með sjónvarpsreynslu og reynslu
af framandi aðstæðum og hentaði
Una því vel, hefur enda ferðast um
heiminn og gegnt starfi fréttamanns
á Stöð 2. „Ég vissi það um leið að
þetta væri lífsreynsla sem ég gæti
ekki sagt nei við.“
Daglegt starf Unu felst að miklu
leyti í því að framleiða myndefni
fyrir NATO. „Ég er að filma fyrst
og fremst. Það er svolítið nýtt fyrir
mér. Þótt ég hafi verið að vinna með
sjónvarpsefni þá þurfti ég svolítið að
tileinka mér að vera sjálf á bak við
myndavélina og að klippa og gera
allt sem eins manns teymi.“
Herstöðin suðupottur
Höfuðstöðvar Atlantshafsbanda-
lagsins í Kabúl eru afar fjölmennar
þótt svæðið sé ekki stórt. Þar starfar
fólk frá 39 ríkjum og eru höfuð-
stöðvarnar einnig bandarísk her-
stöð. Því getur stemningin á vinnu-
staðnum orðið skrautleg.
„Þetta er bókstaflega tvíklofið því
Bandaríkjamenn eru fjölmennastir
þarna. Þeir eru þarna bæði sem hluti
af NATO og líka sem hluti af Banda-
ríkjaher og eru því með tvö aðskilin
verkefni í gangi. Maður sér mikinn
mun á milli Evrópuþjóðanna og
Bandaríkjamanna í nálgun og sýn
á verkefnið. Það verða stundum
árekstrar sem eru aðallega á milli
Bandaríkjanna og Evrópulandanna
sem heildar. Þar er bara ákveðinn
áherslumunur,“ segir Una.
Una segir að aðrir fulltrúar
Norður landaþjóðanna hafi boðið
hana hjartanlega velkomna og tekið
vel á móti henni. Norðurlandaþjóð-
irnar reki félagsmiðstöð sem er
meðal annars nýtt í að baka vöfflur
alla föstudaga og bjóða öðrum
þjóðum í veislu.
„Það er skemmtilegt svona á
alþjóðavettvangi hvernig þetta
gerist sjálfkrafa. Ég var nýkomin út
og þekkti engan og Norðurlandabú-
arnir koma að mér með opinn
faðminn og segja: „Auðvitað ert
þú með okkur um jólin. Þú ert ein
af okkur.“ Það er voða notalegt að
finna það,“ segir Una.
Hún umgengst þó ekki einungis
aðra Norðurlandabúa. „Ég fer alltaf
reglulega á kaffifundi með nokkrum
hermönnum þarna sem eru frá Alb-
aníu, Tyrklandi, Rúmeníu og Spáni.
Það er nokkuð tilviljanakennt
hvernig þetta velst saman. Það er
þannig að það eru helst Bandaríkja-
mennirnir sem halda sig dálítið út
af fyrir sig og svo eru Evrópubúarnir
allir í einum hrærigraut.“
Hvekktari eftir árás
Afganistan er stríðshrjáð svæði og
kljást þar hermenn ríkisstjórnarinn-
ar og Bandaríkjamenn við hryðju-
verkasamtök, einkum talíbana. Í
maí síðastliðnum var gerð sprengju-
árás nærri vinnustað Unu þar sem
rúmlega 150 fórust.
Að sögn Unu voru almennir borg-
arar líklega ekki skotmarkið. „Við,
alþjóðaliðið, vorum skotmarkið.
Tilhugsunin um að svona geti gerst,
að þau gætu náð markmiði sínu, er
mjög slæm en það er mjög ólíklegt
að þetta gerist aftur. Þessi tilraun
misheppnaðist. Hún var náttúru-
lega hörmuleg, það var rosalegt
mannfall þarna, en það var líklega
ekki markmiðið hjá þeim að drepa
almenna borgara og vegna þess
Eins og í
völundarhúsi
í Kabúl
„Ég vissi það um leið að þetta væri lífsreynsla sem ég gæti ekki sagt nei við,“ segir Una Sighvatsdóttir um starf sitt sem upplýsingafulltrúi NATO í Afganistan. FrÉTTAblAðið/ANTON briNk
„Ég ákvað að klæða mig í sparifötin á aðfangadagskvöld þótt norrænu her-
mennirnir sem ég hélt jólin með væru allir í herklæðum. Þarna er ég að deila
út möndlugraut í eftirrétt ásamt danska hershöfðingjanum Torben Möller,“
segir Una um þessa sjálfsmynd. MyNd/UNA
Una Sighvatsdóttir er upplýsingafulltrúi Atlantshafsbandalagsins
í Afganistan. Hún upplifir sig örugga þrátt fyrir að starfa á stríðs-
hrjáðu svæði. Vinnustaðurinn er suðupottur þar sem fólk frá 39
ríkjum starfar saman og er öryggisgæsla þar afar ströng. Hún efast
um að fullnaðarsigur vinnist með hernaði gegn talíbönum.
Þórgnýr Einar
Albertsson
thorgnyr@frettabladid.is
↣
1 5 . j ú l í 2 0 1 7 l A U G A R D A G U R16 H e l G i n ∙ F R É T T A B l A ð i ð
1
5
-0
7
-2
0
1
7

0
4
:1
2
F
B
1
0
4
s
_
P
1
0
4
K
.p
1
.p
d
f
F
B
1
0
4
s
_
P
0
8
9
K
.p
1
.p
d
f
F
B
1
0
4
s
_
P
0
0
1
K
.p
1
.p
d
f
F
B
1
0
4
s
_
P
0
1
6
K
.p
1
.p
d
f
A
u
to
m
a
ti
o
n
P
la
te
r
e
m
a
k
e
:
1
D
5
2
-A
B
1
8
1
D
5
2
-A
9
D
C
1
D
5
2
-A
8
A
0
1
D
5
2
-A
7
6
4
2
7
5
X
4
0
0
.0
0
1
1
A

F
B
1
0
4
s
_
1
4
_
7
_
2
0
1
7
C
M
Y
K