Íslenskt mál og almenn málfræði - 01.01.2017, Side 174

hanna óladóttir
Svör við andmælum Þórunnar Blöndal
Spurning 1a
Ég set fram andstæðuna forskriftarmálfræði og lýsandi málfræði sem undir-
liggjandi nálgun í málfræðikennslunni og held því fram í inngangi ritgerðarinnar
að útgangspunkturinn í málfræðikennslunni hafi í gegnum tíðina verið forskrift-
armálfræði frekar en lýsandi málfræði. Ég viðurkenni að í upphafi rannsóknar
hafi sú staðhæfing byggst á minni eigin tilfinningu. Þessi tilfinning er þó ekki
alveg úr lausu lofti gripin því að ég tel mig sýna það í kafla 3 að sú hafi verið raun-
in og hefði því mátt með réttu undirstrika það betur í inngangi. Það er að segja að
lítið fari fyrir því að nemendum sé sagt frá tilbrigðum í máli en fjölmörg dæmi sé
um að nemendur fái forskrift þar sem eitt er talið betra en annað eða aðeins
minnst á forskriftartilbrigðið og látið eins og annað sé ekki hluti af málinu. Þetta
kemur að einhverju leyti fram í kafla 3.1 þar sem ég fjalla um umræðuna í gegnum
tíðina meðal skólamanna um markmið málfræðikennslu og í kafla 3.2 um þátt
málfræði í aðalnámskrám frá 1960. Sterkast kemur þetta þó fram í kafla 3.3 um
framsetningu málfræðispurninga í samræmdum prófum á síðari árum og í kafla
3.4 þar sem fjallað er um málfræði í námsefni fyrir 10. bekk nokkuð aftur í tím-
ann með áherslu á námsefni sem nú stendur skólum til boða. Það skal tekið fram
að sú ákvörðun að fara allt aftur til ársins 1960 í umfjöllun um aðalnámskrár var
ekki síst tekin vegna þess að það námsefni sem fjallað er um og flest er enn í
kennslu er misgamalt og á rætur að rekja til ólíkra aðalnámskráa.
Spurning 1b
Ég treysti mér ekki til að svara þeirri spurningu hvert hlutfallið á milli forskriftar -
málfræði og lýsandi málfræði ætti að vera og hvort að til sé einhver gullin blanda
í þeim efnum. Til að svara henni þyrfti að útbúa kennsluefni og prufukeyra það
síðan í skólum og meta árangurinn og vera þannig í nánu samstarfi við grunn-
skólakennara. Ég sé samt fyrir mér að forskriftin tengdist mest ritunarkennslu og
hin lýsandi málfræði væri efnið sem fjallað væri um í málfræðitímum og vísa ég
til svars við spurningu 4a til nánari skýringar.
Spurning 1c
Það er hægt að segja að eitt sé réttara en annað í tilteknu samhengi. Um það snýst
mismunandi málsnið að einhverju leyti, þó að fræðilega sé frekar talað um gott