Morgunblaðið - 02.09.2021, Qupperneq 38
38 UMRÆÐAN
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 2. SEPTEMBER 2021
Grandagarði 13 Glæsibæ, 5. hæð Sími 510 0110
eyesland.is
Heimurinn er
fallegri í fókus
Eftir að í ljós kom að
Covid-bóluefnin hindr-
uðu ekki smit og „hjarð-
ónæmi Þórólfs í júní“
var bara „allt í plati“ er
sem örvænting hafi
gripið heilbrigðisyfir-
völd.
Fyrst komu blekk-
ingarnar: Sagt var að innlagnartíðni
væri orðin lægri en í síðustu bylgju
án þess að nefna að há tíðni síðasta
haust var vegna Landakotssmits
sjúklinga sem smituðust inni á spít-
alanum. Næst var því haldið fram að
fleiri óbólusettir en bólusettir væru
að smitast en ekki var minnst á að
raunveruleg ástæða fjölda smita hjá
óbólusettum væri að um 2⁄3 smitanna
voru meðal yngri aldurshóps sem er
minna bólusettur en þeir eldri
(https://bit.ly/xy-h1). Frásagnir af inn-
lögnum fóru svo í nýjar orwellskar
hæðir þegar Landspítalinn breytti
tungumálinu og endurskilgreindi ný-
bólusett fólk sem óbólusett (https://
bit.ly/xy-h2).
Þrátt fyrir að útbreidd smit meðal
bólusettra hafi sýnt gagnsleysi til-
raunalyfjanna voru skyndilega allar
barnshafandi konur á Íslandi boð-
aðar í bólusetningu. Í umfjöllun
(https://bit.ly/xy-h3) um rannsóknir á
fósturlátum í kjölfar Covid-
bólusetninga kemur fram að af 127
konum sem tóku þátt í rannsókninni
og voru komnar 20 vikur eða skemur
á leið urðu 104 þeirra fyrir fóst-
urmissi eða 82%, sem er áttföld
aukning. Þar sem þungaðar konur á
Íslandi voru nær allar bólusettar á
sama degi ætti að vera einfalt að
meta hvort slíkt stórslys hafi líka átt
sér stað hér á landi. Ekkert slíkt mat
hefur farið fram.
Örvunarbólusetning þeirra sem
fengu Janssen með mRNA-efnunum
er annað dæmi um óðagot. Hún hófst
fyrsta virka dag eftir að yfirvöld ósk-
uðu eftir tölfræðiaðstoð til að meta
hvort bóluefnið væri að virka verr
enn önnur (https://bit.ly/
xy-h4). Vegna skorts á
rannsóknum á slíkri
blöndun telur CDC í
BNA þetta alls ekki
ráðlegt (https://bit.ly/xy-
h9).
Athygli vekur að
þessar skyndibólusetn-
ingar fóru af stað eftir
að landlæknir ákvað að
hefja rannsókn á skaða
bóluefnanna á æxl-
unarfæri kvenna. Hátt í
2.000 konur sem hafa
orðið fyrir slíkum skaða
og mynda hóp um málefnið sem sýnir
að málið er mun stærra en skrán-
ingar Lyfjastofnunar gefa til kynna.
Tilkynntar aukaverkanir af Covid-
bóluefnunum eru rúmlega 3.000.
Nánast 200 alvarlegar, þar af 30 and-
lát. Þar sem aðeins lítið brot af auka-
verkunum er tilkynnt gæti raunveru-
legur fjöldi verið margfalt meiri.
Þetta er fíllinn í stofunni sem enginn
þorir að nefna og þögn
heilbrigðisyfirvalda og læknastétt-
arinnar yfir aukaverkunum er orðin
ærandi.
Þrátt fyrir að hættan á hjarta-
vöðvabólgu hafi legið fyrir frá því í
febrúar (https://bit.ly/xy-h5) komu eng-
ar aðvaranir frá íslenskum yfirvöld-
um um hættuna fyrr en um miðjan
júlí, eftir að bólusetningarátakinu
var lokið. Lyfjastofnun tilkynnti
fyrst að engin slík tilfelli hefðu komið
upp hér á landi (https://bit.ly/xy-h6).
Þetta þurfti landlæknir að leiðrétta
tveimur dögum síðar (https://bit.ly/xy-
h7). Nú hafa níu tilfelli gollurshúss-
bólgu og sjö tilfelli hjartavöðvabólgu
verið tilkynnt, þar af voru a.m.k. tvö
hjá börnum.
Tveimur dögum áður en 57% ís-
lenskra barna, 12-15 ára, voru bólu-
sett sendu loks tveir hjartalæknar
frá sér blaðagrein þar sem þeir
mæltu gegn tilraunabólusetningu
barna. Í greininni kom fram að þótt
hjartavöðvabólga gæti virst mild í
fyrstu tekur mörg ár fyrir áhrif
skemmda að koma fram sem oft
reynast lífshættulegar. Hvað skyldi
hafa valdið því að þessir læknar stigu
fyrst fram núna? Það skyldi þó aldrei
vera vegna þess að eitt af börnunum
sem greinst hafa með þennan alvar-
lega kvilla hafi verið barn hjarta-
sérfræðings sem þekkti einkennin.
Ef svo væri, lægi í raun siðferðisleg
skylda á öllum sem vissu af að stíga
fram og vara fólk við. Aðeins örfá
börn eiga foreldra með þekkingu í að
greina slíkan sjúkdóm og því gæti
slík uppljóstrun gefið ástæðu til að
ætla að þessi jafnvel banvæna og
langvinna aukaverkun væri mun al-
gengari en nokkurn hefði órað fyrir.
Hundruð barna gætu því hafa skað-
ast án þess að vitað sé af því, en skað-
inn mun ekki koma fram fyrr en eftir
einhver ár. Enn er tími fyrir fleiri til
að stíga fram sem vilja vernda börn-
in, því seinni bólusetningin sem enn
er eftir er áhættumeiri hvað þetta
varðar.
Ástandið á ekki eftir að batna því
nýleg rannsókn (https://bit.ly/xy-h8)
sýndi að ADE-áhrif (Antibody De-
pendent Enhancement) gera ný
veiruafbrigði hættulegri bólusettum
en óbólusettum.
Finnst mönnum virkilega í lagi að
óðagot ráði för við slíkar aðstæður?
Er það virkilega í lagi að bólusetn-
ingaherferð með lyfjum sé keyrð
áfram á meðan yfirvöld eru enn að
rannsaka hvort þau geti valdið ófrjó-
semi? Er það virkilega í lagi að heilsu
og lífi hundraða barna sé stefnt í
hættu með lífshættulegum hjarta-
sjúkdómum? Er það virkilega í lagi
að enginn beri ábyrgð ef illa fer
nema barnið sjálft?
Skaðinn af stærstu lyfjatilraun á
Íslendingum er þegar orðinn of mik-
ill. Það er kominn tími til að fólk sem
veit betur stigi fram og gagnrýni
þessa óheillavegferð. Þeir sem vita
betur og þegja geta vart firrt sig
ábyrgð mikið lengur.
Eina stjórnmálaaflið sem stendur í
lappirnar og þorir að hafa stefnu
gegn þessum öfgum er Ábyrg fram-
tíð. Með ábyrgð skal land byggja.
Ærandi þögn
Eftir Jóhannes
Loftsson, Helga Örn
Viggósson, Mörthu
Ernstsdóttur og
Þórdísi B. Sig-
urþórsdóttur
»Ef barn hjartalæknis
var eitt þeirra sem
fengu hjartavöðvabólgu
gæti þessi lífshættulegi
sjúkdómur verið mun
algengari en nokkurt
foreldri órar fyrir.
Jóhannes
Loftsson
Höfundar eru meðlimir í Ábyrgri
framtíð.
abyrgframtid@gmail.com
Helgi Örn
Viggósson
Martha
Ernstsdóttir
Þórdís B.
Sigurþórsdóttir
Matur
SMARTLAND
MÖRTUMARÍU