Morgunblaðið - 19.11.2022, Page 26
FRÉTTIR
Erlent26
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 19. NÓVEMBER 2022
Skutu eldflaug
í Japanshaf
lTalinmeð drægi til Bandaríkjanna
Norður-Kóreumenn skutu í gær
langdrægri eldflaug í tilraunaskyni,
annan daginn í röð. Flaug eldflaugin
um 1.000 kílómetra í um 6.100 kíló-
metra hæð, og er það næstlengsta
vegalengd sem norðurkóresk eld-
flaug hefur náð í tilraunum þeirra.
Yasukazu Hamada, varnarmálaráð-
herra Japans, sagði að samkvæmt
útreikningum Japana væri talið
að eldflaugin hefði allt að 15.000
kílómetra drægi og hefði hún því
jafnvel geta náð til meginlands
Bandaríkjanna.
Fumio Kishida, forsætisráðherra
Japans, sagði í gær að talið væri að
flaugin hefði lent innan efnahags-
lögsögu Japans. Fordæmdi hann
tilraunina og sagði hana algjörlega
óásættanlega.
Bandaríkjamenn og Japanar
svöruðu tilrauninni síðar um daginn
með því að efna til heræfinga í loft-
helgi Japans yfir Japanshafi. Átti
æfingin að sýna vilja og getu beggja
ríkja til að svara hvaða aðstæðum
sem komið gætu upp.
Kamala Harris, varaforseti
Bandaríkjanna, sem nú situr
leiðtogafund APEC, efnahagssam-
vinnu Asíu- og Kyrrahafsríkja, sagði
að Bandaríkjastjórn fordæmdi
tilraunina harðlega og hvatti hún
Norður-Kóreu til að láta af frekari
tilraunum, en þær brjóta í bága við
samþykktir öryggisráðs Sameinuðu
þjóðanna.
Norður-Kóreumenn hafa gert
fleiri tilraunir með eldflaugar á
þessu ári en nokkurn tímann áður,
og hafa tilraunir þeirra upp á
síðkastið þótt sífellt meira ögr-
andi. Þannig var eldflaug skotið
yfir japanskt landsvæði í síðasta
mánuði, sem leiddi til þess að
loftvarnaflautur í Japan gullu við.
Þá skutu þeir 2. nóvember 23 eld-
flaugum á loft og lenti ein þeirra við
landhelgi Suður-Kóreu.
AFP/Anthony Wallace
Tilraun Íbúar Seoul fylgjast með
fréttum af tilrauninni á lestarstöð
ið sönnunargögn um að skemmdar-
verk hefði verið að ræða. Sagði
Ljungqvist að greining á nokkrum
ókunnum hlutum sem fundust í ná-
grenni leiðslunnar hefði leitt í ljós
leifar sprengiefnis.
Ljungqvist sagði að tæknileg greining
væri enn í gangi í þeirri von að hægt
yrði að fá traustari niðurstöðu um
skemmdarverkin. Sagði í tilkynningu
frá saksóknaraembætti Svíþjóðar að
rannsóknin myndi leiða í ljós hvort
hægt yrði að saka einhvern formlega
um glæp.
Fjórar sprengingar urðu við
leiðslurnar tvær í lok september, og
voru tvær þeirra innan efnahagslög-
sögu Dana og tvær innan efnahags-
lögsögu Svía. Grunur vestrænna ríkja
hefur einkum beinst að Rússum, en
gasleiðslurnar hafa verið bitbein
í deilum vesturveldanna og Rúss-
lands um sölu á jarðgasi til Evrópu
í skugga refsiaðgerða. Rússar hafa
á móti neitað allri sök, og þess í stað
sakað vesturveldin um að hafa staðið
að skemmdarverkunum.
Orbán leggst gegn aðstoð
Viktor Orbán, forsætisráðherra
Ungverjalands, lýsti því yfir í gær
að hann væri mótfallinn því að að-
ildarríki Evrópusambandsins tækju
lán til þess að fjármagna aðstoð við
Úkraínu, en stefnt er að því að senda
stjórnvöldum þar 18 milljarða evra,
eða sem nemur um 2.680milljörðum
íslenskra króna, til að halda ríkinu
gangandi vegna innrásarinnar. Sagði
Orbán að hann vildi frekar senda um
fjóra og hálfan milljarð evra, sem
deilt yrði á milli aðildarríkjanna 27,
þannig að Ungverjar þyrftu einungis
að greiða um 170 milljónir evra.
Johannes Hahn, framkvæmdastjóri
fjármálaáætlunar Evrópusambands-
ins, sagði að tillaga Orbáns væri ekk-
ert annað en „pólitísk fjárkúgun,“ en
hún kemur á sama tíma og stjórn-
völd í Ungverjalandi eiga í deilum við
sambandið um styrki vegna kórónu-
veirufaraldursins, en það fjármagn
hefur verið skilyrt því að Ungverj-
ar geri umbætur á stjórnkerfi sínu.
Hahn hefur verið falið að meta þær
umbætur, og sagði hann í gær að yf-
irlýsing Orbánsmyndi ekki hafa áhrif
á þaðmat, því að þetta væri „fáránleg
hegðun“.
Rússar ekki til ÖSE
Pólska utanríkisráðuneytið lýsti því
yfir í gær að Pólverjar ætluðu ekki
að leyfa sendinefnd frá Rússlandi að
sækja fund Öryggis- og samvinnu-
stofnunar Evrópu, ÖSE, í næsta
mánuði. Pólverjar fara nú með for-
mennsku í ÖSE, og verður árlegur
fundur utanríkisráðherra ÖSE-ríkj-
anna haldinn í Lodz dagana 1.-2. des-
ember næstkomandi.
Lukasz Jasina, talsmaður ráðu-
neytisins, hafði áður sagt við
AFP-fréttastofuna að ekki væri gert
ráð fyrir að Sergei Lavrov, utanrík-
isráðherra Rússlands, myndi sækja
fundinn, en staðfesti nú að Pólverjar
hygðust ekki veita sendinefndinni
leyfi. Pólverjar hafa sett tímabundið
bann á komu rússneskra ríkisborgara
til landsins vegna innrásarinnar.
Sergei Aksjonov, leppstjóri Rússa á
Krím, sagði í gær að Rússar væru
nú byrjaðir að reisa víggirðingar á
skaganum til þess að tryggja öryggi
allra íbúa skagans. Tilkynningin kom
á sama tíma og gagnsókn Úkraínu-
manna hélt áfram í Kerson-héraði,
sem liggur að skaganum.
Serhí Klan, héraðsstjóri Úkraínu-
manna í Kerson, sagði að lestarsam-
göngur á milli borgarinnar og Úkra-
ínu myndu hefjast aftur í gær, en ein
lest fór frá borginni norður á braut
um eftirmiðdaginn. Sagði talskona
lestarkerfis Úkraínu að það yrði að sjá
til hvort hægt væri að fjölga lestum á
leiðinni síðar.
Stjórnvöld í Úkraínu sögðu að
þau væru að gera allt sem í þeirra
valdi stæði til að komamat og öðrum
nauðsynjavörum til Kerson-borgar,
en herlið Rússa eyðilagði flestalla
innviði hennar áður en það hvarf á
braut í síðustu viku, með þeim af-
leiðingum að bæði vatn og rafmagn
skortir. „Fólkið okkar þar þarf mikla
hjálp. Rússarnir myrtu ekki bara og
lögðu jarðsprengjur, heldur rændu
þeir líka bæi og borgir. Það er ekkert
eftir þarna,“ sagði Kíríló Tímósjenkó,
aðstoðarskrifstofustjóri Úkraínufor-
seta, í gær.
Ígor Konanshenkov, talsmaður
rússneska varnarmálaráðuneytisins,
lýsti því yfir í gær að eldflaugaárásir
Rússa fyrr í vikunni hefðu allar hitt
skotmörk sín nákvæmlega og að
Rússar hefðu beitt hárnákvæmum
eldflaugum á hernaðarskotmörk, sér í
lagi eldsneytisbirgðir og orkuinnviði.
Saksóknaraembætti Úkraínu sagði
hins vegar í gær að vitað væri um tíu
dauðsföll meðal óbreyttra borgara í
borginni Vilníansk í Saporísja-héraði
eftir árásir þar fyrr í vikunni, en þar
af voru tvö börn. Þá féllu sex óbreyttir
borgarar í loftárásum fimmtudagsins.
Staðfesta skemmdarverk
Mats Ljungqvist, saksóknar-
inn sem leiðir frumrannsókn Svía
á sprengingunum við Nord Str-
eam-gasleiðslurnar í Barentshafi,
lýsti því yfir í gær að Svíar hefðu fund-
Rússar víggirðaKrímskagann
lLestarsamgöngur hefjast aftur í Kerson-borglSvíar hafa fundið sprengiefni við Nord Stream-jarð-
gasleiðslurnarlOrbán sakaður um „pólitíska fjárkúgun“lPólverjar vilja ekki fá Lavrov til ÖSE-fundar
Stefán Gunnar Sveinsson
sgs@mbl.is
AFP/Bulent Kilic
Gagnsókn í Kerson Tveir úkraínskir skriðdrekar sjást hér halda í átt til vígstöðvanna í Kerson-héraði í gær.
MCDONALD’S FER FRÁ HVÍTA-RÚSSLANDI
Lúkasjenkó segist feginn
Alexander Lúka-
sjenkó, forseti
Hvíta-Rúss-
lands, sagði í
gær að hann
væri feginn
því að ham-
borgarakeðjan
McDonald’s
hefði ákveðið að
yfirgefa landið.
„Guði sé lof að það er að fara,“
sagði Lúkasjenkó, en hann var þá
á fundi með fulltrúum úr land-
búnaðariðnaði Hvíta-Rússlands.
„Nú þurfum við að gera sjálfir það
sem McDonald’s gerði eitt sinn,
og aðeins betur ef það er það sem
þarf!“ sagði Lúkasjenkó.
Sagði hann að Hvít-Rússar
kynnu líka að skera brauð í tvennt
og setja kjöt, salat og franskar á
milli.
Hamborgarastaðurinn lokaði
dyrum sínum í Rússlandi eftir
innrásina og hyggst rekstraraðil-
inn í Hvíta-Rússlandi nú taka upp
sama nafn og þeir sem tóku við
staðnum í Rússlandi gerðu, en
hann heitir nú Vkúsnó-í Totsjka,
sem á íslensku gæti þýtt „Bragð-
gott – og hana nú!“
Alexander
Lúkasjenkó
Breiðbraut 670a, Ásbrú Reykjanesbæ
Nánari upplýsingar á skrifstofu s. 420 6070 eða eignasala@eignasala.is
Töluvert endurnýjuð 3ja herbergja íbúð á annarri hæð í fjölbýli.
Jóhannes Ellertsson
Löggiltur fasteignasali
s. 864 9677
Júlíus M Steinþórsson
Löggiltur fasteignasali
s. 899 0555
Bjarni Fannar Bjarnason
Aðstoðamaður fasteignasala
s. 773 0397
Verð 38.000.000 Birt stærð 98,2 m2
Skannaðu mig