Forvitin rauð - 01.06.1981, Blaðsíða 13

Forvitin rauð - 01.06.1981, Blaðsíða 13
13 íf Kynlíf Kynlíf Kynlíf Kynlíf Kynlíf Kynlíf Kynlíf Kynl Alltaf ráðist á okkar skrokk Viðtal við rúmlega þrítuga konu. 3 hörn. F.rauð: Hvaó er kynlíf? Hún: Fyrir mer aru það all- ar þær athafnir sem ná yfir þaó að fullnægja þeirri eðl- ishvöt sem kynhvötin er, alv— eg sana hvort það er í ein- rumi, með einum eða með mörgum. F.rauð: Hvert er viðhorf þitt til getnaðarvarna? Hdn: Það verður að kynna þær mjög vel, sérstaklega ungu fólki. Fóstureyðing er ju ekki getnaðarvörn, þannig að ef við ætlum að gera ráð fyrir þvi aö konan verði að einhverju leyti frjáls þá verður hún að hafa getnaðarvörn, annars verður hún bundin sinu kyni að öllu leyti. Ég tel þó að hver maður verói aó ráða því sjálfur hvort hann noti getnaðarvarnix þótt samfél- agið spili náttúrulega mik- iö þarna inn í vegna þess aö það segir sig sjálft aö barneignir eru hápólitiskt rnál. F.rauð: Hvaó finnst þér um þessar getnaðarvarnir sem við höfum möguleika á að nota? Hun: Ég hef reynt þessa pillu sem mér fannst and- styggileg i einu oröi sagt. Mér fannst hún breyta mér i skapi og gera mér allt' til miska. Þar að auki veit ég um mýmörg dami þar sem barnungar konur hafa fengió blóðtappa sem má rekja beint til pillunnar. Siðan veit maður um allt þetta lykkju- vesen, hún hafi leitt til utanlegsfósturs sem er and- styggilegt. Annað kann ég ekki aó nefna þvi ég hef ekki notað nema þetta tvennt. Það væri þrælgott að athuga hvort ekki er möguleiki á getnaðarvörnum fyrir karlmenn vegna þess að okkar líkamar gegna miklu meira hlutverki i barneignúm. Af hverju allt- af að ráðast á okkar skrokk? Sennilega eru þessir smokk- ar eða verjur hættuminnstar fyrir báða aðila. Miklu minna er vitað um áhrif hins á fólk. Mér finnst mikið ábyrgðarleysi hjá læknum aó láta ungar stúlk- ur fá pilluna. F.rauð: Er betra að þær verði ófrískar? Hún: Nei, þaó verður bara að reka meiri áróóur fyrir verjum. F.rauó: Hvar heldur þú að folk fai helst hugmyndir um kynlif? Hun: Ég held að yfirleitt fáum við hugmyndfr okkar um kynlíf á vitlausum stöðum. Við gerum alltof míkið af þvi að láta eldri krakkana gapa einhverja vitleysuna upp í yngri krakkana. Þetta held ég sé mjög slaant þvi þau fá neikvæðar og rangar upplýsingar. Lika tel ég rangt að gera for- eldrum að uppfræða börnin um kynlif þvi það er svo margt fólk sem er ekki fært um það vegna þess aö það er sjálft óánægt með sitt kyn- líf, fyrir utan þaó að margir eru fullir af for- dónum og hræóslu gagnvart kyniífi. Auðvitað væri það æskilegast ef foreldrar gætu kanið inn jákvæðum hug- myndun hjá börnunum sinum. En ef við göngum út frá þvi að foreldrar séu ekki allir til þess fallnir þá verður kynfræðslan aó kana inn í skólana og jafnvel inn i heilsugæsluna. F.rauð: Hvenær er æskilegt að hefja kynlif? Hdn: Kynlif hefjum við strax i frumbernsku, er það ekki? Ef við tölum um san- farir þá verður fólk fyrst og fremst að verða orðið kynferðislega þroskað og þá ekki siður þroskaó til geta bæði gefið og þegið þvi kynlif s getur maður ekki notið nema kunna hvort tveggja. Efns held ég aó fólk hljóti aö njóta fyrst kynlifs þegar það er tiltölulegá sátt við sjálft sig. F.rauó: Hvað með hin ýmsu sambdðarform? Hun: Ég er hlynnt öllum tegundum sambúðar. Þó held ég að samfélagió skapi okkur mjög strangar hefóir i sámfdó. Viö eigum ekki um margt að velja. Aðeins hefur þetta þó skánað eftir að farið var að viðurkenna fólk í óvigðri sambúð og bæta réttindi þess. Hér áöur fyrr var fóik san bjó saman ógift illa sett laga- lega og er það jafnvel enn, einkum ef börn eru til stað ar og ef fólk á eignir sam- an. Önnur sambúóarform, eins og til dæmis kanmúnur finnst mér vera mjög já- kvæð ef menn gera sér grein fyrir sambúðinni og hvaða áhrif hún hefur. Þaó þarf alltof mikið að hafa fyrir þvi að slita löglegri sam- bdð og það er alveg frá- leitt aó halda aó fólk um tvitugt sé fært um að velja sér maka til lifstiðar. Þó þaó passi ágætlega sam- an i dag, bæði félagslega og kynferðislega, þá er ekki þar með sagt að það passi vel sanan á morgun. F.rauð: Talar þd um kynlíf vxðaðra? Hún: Mjög takmarkað, nema við minn maka. Ég get ver- ið meó munninn opinn yf ir öllum mögulegum hlutum án þess aó ég segi nokkurn H venær kemur karlpillan? Viðtal við rúmlega fertuga konu. 2 börn Frh. bls. 20 FR: Hvaó er kynlíf og hyar hafa kynlifshugmyndir mótast? Hún: Það er erfitt að skil— greina kynlif. Það er svo miklu meira en samfarir karls og konu - eða tveggja einstaklinga af sama kyni eins cg lika getur verið - hugsanir okkar snúast um kynlif og atferli mótast af kynlifshugsunum miklu oftar og meira en aðeins i rúminu, Annars hafa margir sálfræó- ingar spreytt sig á aó skil- greina kynlíf og þær skil- greiningar eru býsna óiíkar Seinni liðurfnn er öllu nær okkur, þar er ekki hægt að leita neins staðar nema i eigin hugskoti. Ég býst vió þvi, að flest börn byrji snemma aó hugsa um kynlíf en fólk á minum aldrj (kanió yfir fertugt) hefur alist upp vió sterka bann- helgi á kynlífi. í bernsku man ég aldrei eftir að hafa heyrt fólk tala opinskátt um kynlif, ákveðnar bækur voru bannvara og það var vegna berorðra frásagna af kynlífi fólks. Maður heyrði út undan sér að hleg- ið var að einhverjum brönd- urum sem maður skildi ekki sjálfur og þaó voru þá tví- ræðir og grófir brandarar sem passað var t.d. að láta ekki móður mfna heyra og i minu umhverfi var mjög sterk fyrirlitning á öllu sem talist gat gróft, dóna- legt og ósmekklegt cg allt sem heitið gat klám var auð- vitað forkastanlegt. Kyn- lifið var svo sterklega prívat, aó börn höfóu mjög óljósa tilfinningu Eyrir t.d. kynferðislífi foreldra sinna. Ekki átti ég því láni að fagna eins og mörg börn, að fylgjast með endumýjun lífsins i gegnum dýrin, þau voru fá i minu umhverfi og ekki i næsta nágrenni. Mað- ur reyndi auðvitaó að ná sér í þessar bönnuðu bækur og spenningurinn fyrir þessU leynda sviði mannlifsins fór vaxandi með hverju ári. Ég man eftir þvi, að þegar eg var orðin ca. 13 ára fóru allt i einu að sjást á glam- bekk bækur eins og „Kynlíf" og „Hjónalif". Auðvitað las ég þær spjaldanna á milli. Ég geri ráð fyrir aí þetta myrka svið hafi orðið ennþá' meira spennandi vegna þess hve mikil leynd hvíldi yfir því. Hitt veit ég auðvitaó ekki, hvort aðr- ir krakkar á minurn aldri hafa tekið petta svona al- varlega. Það eru sjálfsagt til krakkar sem taka kynferð islifi sem sjálfsögðum hlut, reikna með þvi frá unga aldri og finna ekki til þeirrar tilfinningar að bannhelgi hvíli yfir því og eru ekki neitt afskap- lega feimin. Ég held þó, að margir krakkar af minni kynslóð hafi þurft að berjast vió afar mikla feimni i sambandi við kyn- líf. Ég var dálitið hrifin af orði sem ég rakst á í einni ,af endurminningabók- um Halldórs Laxness, það er orðið kynfælinn. Það fannst mér eiga vel við um mig og mina kynslóð, við vorum afskaplega spennt fyrir kynlífi en hræddumst það, bæði vegna sterkra siöferðisboða, bannhelg- innar og þegar fram i sótti - þegar aldurfnn var orðinn 16 - 17 ár og þaðan af seinna - afleiðinganna ægilegu. Ég held að ó- léttuhræðslan hafi verió sterkasti þátturinn i kyn- lifsafstöðunni a.m.k. hjá mér - ég veit auðvitað ekki um aðra - i mörg ár. Ég hugsaði aldrei um það á unglingsárum minum hvort strákar væru haldnir ó- léttuhræðslunni, manni fannst allt ganga út á að verjast þeim.nógu lævis- lega á réttum augnablfkum, en á seinni árum þegar ég lit til baka, sé ég það, að auðvitað hafa þeir lika verió skjálfandi af ólétt- uhræðslu - vió getum kall- að það börnunarhræðslu í þeirra tilfelli - en ég man ekki til að talað væri um það nema undir rós. Það hefur eflaust verið til opinskárra fólk en ég en samt held ég að það hafi verið algengast aó fólk þegði um slikar leyn> hugsanir. FR: Hvemig stofnar þú til sambanda? Hún: Ég veit ekki hvort þetta er rétta spurningin til að leggja fyrir frá- skildar konur á finmtugs- aldri. Væri ekki nær að spyrja: "Hvernig farið þið að ná ykkur i gæja? Er það ekki erfitt?" En að öllu gamni slepptu þá held ég að það gerist á miklu hreinskilnislegri hátt en ég man eftir í minni æsku. Fóik talar meira saman, finnur út hvort það á eitthvað sam- eiginlegt. Að visu er þar talsverður munur á eftir því hvort fólk er að hugsa um rekkjunaut eina nótt eöa um félaga sem vekur og endurgeldur tilfinningar. Fólk er orðið samilega þroskað, ætti að vita nokk- um veginn hver ju það sæk- ist eftir, hitt er annaó mál hvort tekst að hafa upp á þvi. Ég geri ráð fyrir að fulloróið fólk sæki sér mikið félaga á danshus og vinveitingahús. Ég hef sjálf ekki sótt slika staói undanfarið, er líklega búin að fá nóg af þvi, en ég hef á tilfinn- ingunni að fólk á minum aldri og eldra geri mikið af því að stofna til kynnaj langra eða stuttra eftir atvfkum, á svoleiðis stöð- um. FR: Hvert er viðhorf þitt til hjonabands/sambuðar? Hún: Ég geri ráð fyrir, að hverjum manni sé mikil- vægt að eiga félaga, helst í einni og sömu manneskju sálufélaga og ástvin. Hins vegar virðast hjóna- bönd vera afar erfið fyrir fólk, þau hefta og binda fólk niður i stað þess að byggja báða aðila upp eins og auðvitað er æskilegast. Hins vegar finnst mér ekk- ert veita af því fyrir böm aó hafa báða foreldra sér við hlið i uppvextln- um. Aamingjusamir og vansælir foreldrar eru náttúrulega vondir for- eldrar og hjónabandsóham- ingja gengur út yfir böm- in. Ég er sem sagt dálit- ið ráðvillt i hjónabands- málum, i aðra röndina hef ég enga trú á þeim en á hinn boginn finnst mér þau vera óhjákvæmileg i sam- bandi við krakka en þá á ég bara við góð hjónabönd og þau virðast vera sára- fá. Ætli hjónabandið í sinni gömlu mynd sé ekki orðið úrelt, skyldi fólk. ekki á einn. eða annan hátt geta komið sér saman um að ala upp sina krákka á farsælan hátt án þess að pina hvort annað um árabil. Kannski á framtiðin eftir að leiða i ljós einhverjar leiðir til þess. FR: Hvert er viðhorf þitt til framhjáhalds? Hun: Þvr er erfitt að svara. 1 frjálsræðis* bylgjunni sem gekk yfir í kjölfar stúdentaóeirðanna eftir '65 þótti það sjálf- sagt að allir svæfu hjá öllum eftir því sem hugur- inn og holdió gimtust hverju sinni. Ég held að fólk hafi rekið sig á það Frh. á bls. 20

x

Forvitin rauð

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Forvitin rauð
https://timarit.is/publication/56

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.