Morgunblaðið - 03.10.1971, Blaðsíða 6

Morgunblaðið - 03.10.1971, Blaðsíða 6
6 MÖRGTJÍNBLAÖIÐ, SUNNÚDAGUR 3. OKTÖBER 1971 BIRGDAVARZLA, bokfænsla, afgreiðski. Kaup- kraifa og aðrar uppfýsingar, merktar BÍ-11-11, sendist af- greiðslu Morgurablaðsins. ATVINNA Bifvéfavirki eða maður van- ur btfreiðaviðgerðuim 6skast. Bifreiðastbð Steindórs sf. sími 11588. ÍBÖÐ ÓSKAST Öskum eftir 2ja—3ja herb. íbúð, strax, í Reykjavík, Kópavogi eða Hafnarfirði. Upplýsingar í síma 13316. KONA ÖSKAST Flugfrey/a óskar eftir konu íil að hafa 5 ára dreng 2—3 daga f vMcu í stuttan tíma. Hefzt í Vesturbænum. Uppl. í sfma 16117 frá mónudegi. RÝMINGARSALA Rýfmngarsate ! þrjá daga, befst á mánudag. Góðar vör- ur. S.Ó.-búðin, Njálsgötu 23. KLÍNIKDAMA óskast á tannlæknirvgastof- una Kleifacvegi 6. Hálfan dag inn fyrir hadegi. Uppl. á staðnum mánudag 4. okt. kl. 6—7 e. h. Hallur Hallsson. BARMAGÆZLA Vil taka að mér barrvagæzlu í Hafnarfirði. Sími 52160. 3JA HERB. IBÚO óskast á leigu sem allra fyrst, Keflavík-Njarðvfk. Upp(. um KefravíkurflugvöH, Sími 24324, samband 5114. Robert Bess. TM. SÖLU ©r Taunus 17 M, station, árg. 1962. Uppl. í síma 92-2793 eftir kl. 7 á kvöldin. KÓPAVOGUB Ung hjón með tvö börn óska eftir 2ja—3ia herbergja íbúð strax í eitt ár. Fyrirframgr. ef óskað er. Uppl. í síma 25291. KONA ÓSKAST sern næst Klappanstíg, til að sækja 4ra ára telpu á Laufás- borg kl. 5, gæta hennar tiJ 7 laugard. 12—1. Sími 14762. KEFLAVÍK _ SUÐURNES Kjóíaefni — gJugigatjaldaefni. Nýjar sendimgar. Verzkm Sigríðar Skúladóttur sími 2061. ATVINNA Stúíka vön tBM götun og alrnennum skrifstofustörfum óskar eftir starfi. Tilboð send 'rst afgr. Mbl., merkt 4367, fyrir 8. þ. m. ÞJÓNUSTA Tökum að ofckur toliútreikn- 'mg, verðútreikm'ng, launaút- reikning o. fl. FCjót og góð þjónusta. Upplýsíngar í síma 12801 eftir kl. 17.00. KEFLAVfK — NÁGRENNI Vorurn að taka upp glæsilegt úrvaí af samkvæm'is'kjólaefn- um.: Verzlunin Steina. BASENDAFLÓÐIÐ Aðfararnótt 9. janúar 1799 gekk fárviðri af suðvestri yifir Suðvesturland og fylgdi því hið mesta sjávarflóð er sögur fara af. Varð af þessu stórkostlegt tjón alla leið frá Þjórsárósum og vestur á Snæfellsnes. Þá fuku kirkjúrnar á Hvalsnesi og á Nesi við Seltjörn, en kirkj- urnar í Kirkjuvogi og Kálfa- tjörn stórskemandust Á Eyrar- bakka braut flóðið vöru- geymsluhús og fJutu viðir og vörur úr því upp að Flóagafli og upp um alla Breiðamýri. Verzhmarhús fauk í Ólafsvik og verzlunarhúsin á Búðum við Hraunhöfn brotnuðu. Flóðið gekk yfir lægðina mffli Reykja- vikur og Seltjarnarness og var Valhúsahæð að sjá sem eyja úti i hafi. Mest varð þó tjónið á Básendum, tók alveg af þann stað og hefir hann ekki byggzt síðan. Þess vegna er flóð ' þetta jafnan nefnt Básendaflóðið. A Básenduim var góð höfn, langt og djúpt lón, þar sem skip gátu legið svínbundin. Þarna var Iengi verzlun, Englending- ar verzluðu þar fyrst og síðan Þjóðverjar fram að einokun. Það er til marks um að staðurinn hafi þótt heppiilegur, að áxið 1640 fluttu Danir einokunar- verzlunina í Grindavik þangað. Og samkvæmt leigumála á höfn um hér á skaganum 1706, er leiga af Básendum % hærri heldur en leiga á Hafnarfirði. Þarna hefir og lengi verið út- ræði þótt ekki fari sögur af því. Þegar kóngsverzlunin á Bás- endum var seld, keypti hana Hinrik Hansen, sem áður hafði verið verzlunarmaður í Örfiris- ey, og hefir skilið þar eftir nafn sitt klappað i stein. Hann fékk gott gjaforð, Sigríði yngri dótt- ur merkisbóndans Sigurðar Er- lendssonar í Gðtuhúsum. Þau eignuðust 9 börn og 5 þeirra náðu fullorðins aldri. A Básendum var talsverð bygging. Þar var sölubúð, íbúðar hús, stórt vörugeymsluhús, ann- að mlmia, f jós, hlaða, skernma og ennfremur íslenzkur torfbær, fimm hús saiman. Fyrir ofan þessi hús og umhverfis þau var hlaðinn voldugur grjótgarður i hálfhring. Innan hans munu og bátar kaupmainns hafa verið geymdir, en þeir voru sex: tein æringur, sexæringur, fimm manna far og þrír minni bátar. Hansen lýsti því svo sjálfur hvernig ósköpin dundu á: — Eftir að við öll, ég, kona, 4 böm, og vinnukona vorum háttuð, varð ég þess var um nóttina (um kl. 2) hversu veðr- ið af suðri til vesturs magnað- ist svo iðulega tók að braka í húsunum. Þar að auki fóru að heyrast skellir, hver eftir ann- an, eins og veggbrjótur væri að vinna á hlið hússins og undir- stöðu. Af þessu fór ég á fætur til þess að líta eftir veðrinu og vita hvað gengi á úti. Lauk ég upp dyrum eldhúsmegin, og þá þegar brauzt sjórinn inn á mig, með svo miklu afli að fyllti öll herbergin á svipstundu. Flýðum við þá í skyndi upp á krftið, hálfnakin upp úr rúmunum, því við óttuðumst að við myiidum drukkna niðri. Og í myrkrinu þorðum við ekki út úr hústou vegna æðandi brimaJdanna og rjúkandi ofviðris. Þarna stóðum við nú langan ttma á loftlnu í sifelldum dauðans ótta, að veður og sjór mundi þá og þegar mola húsið að grunni, þa8 var farið að brotna, mótstoouafl þess rýrnaði og sjórinn streymdi út oginn. Um kl. 7 þorðum við ekki að vera lengur á loftinu. Braut ég þá glugga á norðurhliðmni og þar smuigum við út hálfnakin. Bg óð með yngsta barnið á handleggnum þar sem sjórinn íllæddi yfir og skolaði með sér pHönkum, fjármunum og búshlut um. Náðum þó f jósinu með mestu erfiðismunum og Hfshættu. Fjós ið stendur svolítið hærra og f jær sjónum en íbúðarhúsið. En tæp- lega höfðum við verið þar fjórð ung stundar, er mæniásinn brast í f jósinu. Við urðum því að flýja aftur og nú til hlöðunnar. Ann ar gaflinn var brotinn úr henni, en í staðinn var þar kominn hlaði af trjáviðardóti, er við urðum að skriða yfir með mik- illi hættu til að komast inn. Þarna stóðum við skjálfandi með nokkuð af þakinu, en hinn hlutinn blakti fram og aftur eins og blaðsnepill. Nú gerðum við seinustu til- raun að bjarga lífinu, yfirgáf- um eyðilagða kaupstaðinn, héld um til byggða og leiddumst öll. Óðum við svo og skriðum í rok inu, unz við eftir miklar þraut- ir náðum næstu hjáleigu, sem nefnist Lodda, rétt hjá Stafnesi. Fátæki bóndinn þar, Jón Björns son og kona hans, tóku á móti okkur, — sem voruim nærri ör- magna af kulda, áreynslu og hugsýki, — með mestu alúð og hjartagæzku. 1 baðstofu þessa ráðvanda manns höfðum við að setur og aðbúnað í 14 daga. Voru þar alls 19 marans, þar af 10 börn og þó er baðstofan ekki meira en 3 stafgólf. Fólkið, sem var í bænum, bjargaði sér upp um þekjuna, og tókst því þann veg um nóttina að bjarga lifi sínu með guðs hjálp, nema aldraðri konu, sem veðrið lamdi niður svo að hún drukknaði 5 flóðinu. (Hún hét Rannveig Þorgilsdóttir, 79 ára niðursetningur, mjög lasburða). Þannig var frásögn Hansens af þessari óveðursnótt. Þegar farið var að athuga þau hermd- arverk er flóðið hafði gert, voru öll húsin meira eða minna brotin og ful af sandi og möl. Bærinn var alveg horfinn og var þar eftir grjóthrúga, og tvö hús höfðu alveg sópazt burt, lýsisbúðin og skemman. Bátarn- iir voru allir mölbrotnir, og garð urinn mikli umhverfis staðinn að miMu leyti hruninn. Allt svæðið var þakið mol og grjóti. Nú mótar aðeins fyrir nokkr- um rústum þar sem staðurinn var. DAGBOK Og menn munu koma frá austri og vestri og frá norðri og suðri og sitja tU borðs í Guðsríki. (Lúk 13. 29). í dag er sunnudagurinn 3. október. Er það 276. dagur ársins 1971. 17. s.e. trinitatis. Árdegisháflæði er í Reykjavík kl. 05.11. Eítir lifa 89 dagar. Næturlæknir í Keflavík 1., 2. og 3.10. Arnbjörn Ólafsson. 4.10. Guðjón Klemenzson. Asgrímssafn, Bergstaðastræti 74 er opið suranudaga, þriðjudaga og fimmtudaga frá kl. 1.30. Að- ganigur ókeypis. Listasafn Einars Jónssonar (gengið inn frá Eiríksgötu) er opið frá kl. 13.30—16. Á sunnu- dögum frá 15.9.—15.12. A virk- um dögum ef tir samkomulagi. Náttúrugripasafnið Hverfisgötu 116, Opið þriðjud., íimmtud., iaugard. og sunnud. kl. 13.30—16.00. Ráðgrjafarþjónusta Geðverndarfélags- ins er opin þriðjudaga kl. 4.30—6.30 síðdegis að Veltusundi 3, slmi 12139. Þjónusta er ókeypis og öllum heimil. Sýiiinsc Handritastofunar Islanda 1971, Konungsbók eddukvæða osr Flateyjarbók, er opin á sunnudögum O. 1.30—1 e.h. I Arnagarði vlO SuOur götu. Aðgangur og aýninirarskrá ókeypis. VINDÁSHLIÐARKAFFI 1 dag verður kaffisala til ágóða fyrir starfið í Vindáshlíð í húsi KFUM og K að Amt- mannsstíg. 1 tilefni af því átti dagbókin stutt spjall við Helgu Magnúsdóttur kennara við Æfingaskóla Kennaraskóla Islands. — Ég á að heita formaður í stjórn sumarstarfsins í Vindás- hlið, þar erum við sjö konur. Á sunnudaginn (í dag) hellum við upp á könnuna frá klukkan 3— 6, og svo aftur í kvöld til ágóða fyrir fjárfrekar framkvæmdir í Vindáshlíð og heitum við nú á alla vini og velunnara starfsins og leggja okkur lið. — Sumarstarfið hefur verið starfrækt síðan 1950. Stúlkna- skálinn okkar tekur tæpar sjö- tíu stúlkur, sem dvelja í flokk- um hjá okkur, viku hver flokk- ur, frá júníbyrjun til ágústloka. — Til dvalar koma stúlkur alls staðar að af landinu af Suð urnesjum, frá Vestfjörðum, Vest mannaeyjum og svo má lengi GíU og Úlfur ^/RT^ Hansen fluttíst til Keflavikur og dó þar 1802, talinn 53 ána. Ekkjan og synir hennar flutt- ust til Reykjavíkur. Synirnir voru aMtaf kallaðir Básenda- bræður og voru merkir borgar- air hér. Frá horfnum tíma Guðmundur A. Finnbogason kom hér að máli við dagbókina um daginn og sagði okkur eftir f arandi: Sunnudaginn 26. september sem var fagur haustdagur, mátti sjá á lofti þrjár sólir, er líða tók á daginn. Voru tvær sól ir sín hvorum megin sólarinnar sjálfrar. Gíll var á undan og úlf ur á eftir. Var úlfurinn að þessu sinni mjög stór og bjart- ur og man ég ekki eftir að hafa áður séð hann jafn skæran. Samkvæmt gamalli kenningu um þess konar sólarfar á slikt að vita á gott (góða tíð). Gíllinn einn á undan sól er ekki talinn nægja til hins betra með veðráttuna jafnvel vita á hið verra. (Það forna segir: Sjaldan er gíll fyrir góðu nema úlfur áeftir renni). telja. Við skiptum niður í aldurs flokka, 9—12 ára, 12—14 ára og 14—17 ára, og eru allir flokk- ar vel sóttir. — Um verzlunarmannahelgina heimsækjum við herrana upp í Vatnaskóg, og er það mikill við burður. Allt sumarið höfum við kvöldvökur og andaktir (é. morgnana). Starfsemin er eng- inn sértrúarflokkur, heldur að- eins kristilegt starf, algerlega innan ramma kirkjunnar. 1 Vindáshlíð eigum við kirkju, Hallgrímskirkju frá Hvalfjarð- arströnd sem flutt var til okk- ar og biskupinn visiteraði á yfir reiðinni. Var það mjög ánægju legt, þótt ég sjálf hefði ekki tækifæri til að vera þar við- stödd. 1 lok sumarstarfsins okkar koma ungar stúlkur og konur til dvalar til að tína ber og borða góðan mat og njótá hvíldar. Er það gert á sama hátt og orlofin eru framkvæmd þótt það sé ekki i neinum tengslum við þau. Hefur þessi haustdvðl verið afar vinsæl hjá konum okkar og stúlkum. Mig langar svo að lokum til að óska eftir því, að við fáum á Amtmanns- stígnum að sjá eins margar af sumarstúlkunum okkar og kon- unum eins og komið geta. Við þurfum á fjárstyrknum að halda. Starf okkar er algert sjálfboðaliðsstarf, og nýtur ekki opinbers styrks. Þriggja mínútna samtal úr hversdagslífinu Þessi áhrifamikla mynd birtist í stórblaðinu International Herald Tribune.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.