Morgunblaðið - 24.05.1981, Blaðsíða 36
36
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 24. MAÍ1981
Heilbrigt efnahagslíf
bezta vömin gegn
ásælni Sovétmanna
Sú var tíftin. að Gaafar Num-
eiri, sem hefur verið víð völd í
Súdan síðustu 12 ár, setti traust
sitt fyrst ok fremst á Sovét-
stjórnina. Nú hafa samskipti
Súdans við Vesturlönd aukizt
mjöK, ekki sízt eftir að Numeiri
hannaði kommúnistaflokkinn í
landi sínu ok rak þaðan um
hundrað sovézka hernaðar-
ráðKjafa árið 1977. Numeiri
hafði sovézku gestina sterklexa
Krunaða um aðild að hinum
ýmsu byltinKartilraunum. en
frá þvi að hann komst til valda
hefur sex sinnum verið reynt að
steypa honum af stóli.
Þótt Numeiri hafi átt í vök að
verjast á valdatíma sinum, eru
ýmsir þeirrar skoðunar, að fáum
öðrum hefði tekizt jafn vel að
viðhalda friði í landinu. Þegar
hann settist á valdastól, hafði
borgarastyrjöld geisað í landinu
og þar höfðu tíu ríkisstjórnir
setið á þrettán árum.
Numeiri er 51 árs að aldri.
— segir Numeiri
Súdansforseti
Hann kveðst eiga sér þrjá
drauma: Að gera Sudan, land
margra þjóðflokka með margvís-
lega menningu, að nútímaríki
með traustan efnahag; að
stemma stigu við ásælni Sovét-
ríkjanna á Afríkuhorninu og að
gera þjóð sína að tengilið milli
Araba- og Afríkuríkjanna.
Fyrirmynd Numeiris var lengi
vel Nasser Egyptalandsforseti,
og líkt og Nasser, taldi hann, að
framtíð þjóðarinnar hlyti að
grundvallast á sósíalisma, þjóð-
nýtingu og nánu vináttusam-
bandi við Sovétríkin. Framan af
stjórnaði hann tandinu í sam-
ræmi við þessa stefnu, en árið
1979 birtist hann skyndilega í
sjónvarpinu til að skýra þjóðinni
frá því, að hann hefði hingað til
fylgt rangri stefnu og þjóðnýting
væri til óþurftar. Síðan hefur
hann leitazt við að koma á auknu
frelsi í efnahagsmálum og sækj-
ast eftir fjárfestingu erlendra
aðila í landinu. Hann trúir því,
að lausnin á fátækt landsmanna
sé í því fólgin að græða upp
landið, en til þess þarf gífurlegt
fjármagn. Eitt sinn hélt Num-
eiri, að það fjármagn kæmi frá
Sovétríkjunum, en nú hefur
hann skipt um skoðun: „Sovét-
stjórnin gefur sig að fátækling-
unum af því að hún heldur að
þeir séu móttækilegastir fyrir
þeim boðskap, að kommúnism-
inn og kenningar Marx séu
lausnarorðið. Bezta vörn fátæku
þjóðanna gegn þessari ásælni
Sovétríkjanna er heilbrigt efna-
hagslíf," segir Numeiri.
Einn liðurinn í viðleitni Num-
eiris til að standa gegn Sovét-
ríkjunum er tilboð til Bandaríkj-
anna um hernaðaraðstöðu í Súd-
an. Súdan er eitt þriggja Ar-
abaríkja sem styðja sáttatil-
Numeiri
forseti Súdans.
raunir Bandaríkjanna í Mið-
austurlöndum og Numeiri hefur
verið ein helzta stoð Sadats
Egyptalandsforseta í raunum
hans vegna Camp David-
samkomulagsins.
Eitt helzta vandamál þjóð-
anna sem byggja Afríkuhornið,
er djúpstæður ágreiningur milli
hinna ýmsu þjóðflokka og er
hann jöfnum höndum trúarlegs
og menningarlegs eðlis. Án efa
er það helzta afrek Numeiris að
hafa bundið endi á sífelldar
erjur milli múhameðstrúar-
manna, sem búa í norðurhluta
Súdans, og kristinna manna,
sem byggja landið sunnanvert,
en þegar hann tók við völdum
höfðu þessar erjur staðið í sautj-
án ár. Átökin höfðu kostað eina
og hálfa milljón manna lífið og
helzti atvinnuvegur lands-
manna, landbúnaður, var í rúst.
Þegar friði var komið á, var
ákveðið að veita suðurhlutanum
takmarkaða sjálfstjórn og nú er
leitazt við að koma á slíkri
skipan í öðrum landshlutum.
Nýlega lýsti Numeiri því yfir, að
svo stóru og dreifbýlu landi sem
Súdan væri ekki hægt að stjórna
frá einum stað — svæðisstjórnir
væru eina skynsamlega fyrir-
komulagið.
Numeiri er vinsæll með þjóð
sinni, þrátt fyrir 50% verðbólgu
og óánægju með hægar framfar-
ir. Fábrotið líferni þessa þjóð-
höfðingja á þátt í vinsældum
hans. Hann býr í látlausu húsi
og heldur sig ekki ríkmannlegar
en hver annar venjulegur her-
foringi. Hann var í æsku fyrir-
liði fótboltaliðs, og enn á hann
það til að bregða á leik á
vellinum með hermönnum sín-
um.
Pottarím
Umsjón: SIGRÚN
DAVÍÐSDÓTTIR
Ostapönnukökur
með gúrkufyllingu
(Ilanda fjórum)
Fyrst eru bakaðar venju-
legar pönnukökur og útbúnar
gúrkur í ostasósu. Fyllingin er
svo sett í pönnukökurnar og
þær bakaðar í ofni. Pönnukök-
urnar getið þið bakað daginn
áður, og sömuleiðis búið til
gúrkulausa ostasósuna þá og
geymt í kæliskáp. En bezt er að
setja ekki fyllinguna í pönnu-
kökurnar fyrr en rétt áður en
þær eru borðaðar, svo þær
blotni ekki um of í sósunni.
Auk þess sem þessar pönnu-
kökur sóma sér vel sem aðal-
réttur, eru þær fyrirtaks forrétt-
ur. Þá ætti að vera óhætt að
reikna með 1—2 á mann, eftir
því hvað kemur á eftir. Auk
þess eru pönnukökurnar ljóm-
andi náttverður eða sem osta-
réttur á kaffiborð.
Ef þið viljið bæta og breyta
til, getið þið sett bita af reykt-
um laxi í fyllinguna, eða skinku-
bita eða rækjur. En þá notið þið
auðvitað ekkert slíkt í aðra
rétti, sem eru bornir fram með
pönnukökunum.
Pönnukökur (15—20 stk.):
3 egg
l'/i dl hveiti, gjarnan óhvíttað
5—6 dl mjólk
nýrifið múskat
2 msk hrætt smjör eða olia
um 50 gr rifinn ostur, gjarn-
an óðalsostur
1. Blandið deigið, en án
ostsins. Byrjið á því að setja
aðeins um 4 dl af mjólk í það.
Síðan er gott að láta deigið
standa í a.m.k. 1 klst. Á þeim
tíma blotnar hveitið vel og
bólgnar út. Þá er hægt að hella
meiri mjólk í það en ella og
deigið verður drýgra. Þið getið
notað hvort sem þið viljið smjör
eða olíu. Ágæt kona stakk þessu
með olíuna að mér og fannst
pönnukökubaksturinn ganga
liprar með olíu en smjöri. Ef þið
eigið rafmagnskvörn, þá hrærir
hún deigið fljótt og vel.
2. Þegar að bakstrinum kem-
ur, athugið þið þykktina á
deiginu og blandið meiri mjólk i
það, ef ykkur sýnist svo. Bakið
nú pönnukökurnar. Þegar þið
eruð búin að snúa kökunum við
á pönnunni, setjið þið um msk af
að gista, þar til osturinn er
bráðinn og gullinn og pönnu-
kökurnar stökkar að ofan. Berið
strax fram.
Ath. Ef þið af einhverjum
ástæðum viljið ekki nota mjólk
í pönnukökur er ekki úr vegi að
nota pilsner. Slíkt er gjarnan
gert meðal annarra pönnu-
kökuþjóða, t.d. Frakka og Þjóð-
verja. Fyrir þá, sem þola ekki
mjólk og mjólkurvörur, er
pilsner góður kostur, en þeir
Vormáltíð II
rifnum osti á þær og látið hann
bráðna á kökunum.
Fylling (á um 12 pönnukökur):
1 væn gúrka
2 dl rjómi
150 gr ostahitar eða grófrif-
inn ostur
nýrifið múskat og nýmalaður
pipar
1. Afhýðið gúrkuna, skerið
hana i um 5 cm bita, hvern bita
í tvennt og að endilöngu og síðan
í stöngla eða stafi. Hitið vatn,
látið gúrkustönglana út í sjóð-
andi vatnið og látið suðuna
koma upp. Nú á gúrkan að sjóða
um 3 mín. Hellið stönglunum í
sigti og látið vatnið renna vel
af þeim.
2. Hitið rjómann og látið
hann sjóða um stund á lægsta
straumi, ásamt múskati og pip-
ar, þar til hann þykknar svolít-
ið. Setjið ostinn út í og látið
hann bráðna í sósunni. Ostur-
inn á það til að verða svolítið
kekkjótturí sósunni, en það ger-
ir ekkert til. Þegar sósan er
orðin sæmilega þykk og jöfn,
setjið þá gúrkurnar út í.
3. Setjið ofninn á háan hita,
gjarnan á grill.
4. Setjið nú um 2 msk af
fyllingu á miðja hverja pönnu-
köku og brjótið hana saman eins
og pakka. Setjið þessa pakka á
smurt fat og látið samskeytin
snúa niður. Stráið um 50 gr af
rifnum osti yfir og setjið inn í
ofn. Þar eiga nú pönnukökurnar
þola þá auðvitað heldur ekki
fyllingu eins og stungið er upp á
hér. í staðinn er hægt að sjóða
gúrkurnar eins og lýst er hér,
og nota þær þannig í pönnukök-
urnar, gjarnan kryddaðar með
múskati, kryddjurtum, og e.t.v.
með nokkrum matarolíudrop-
um á. Annað grænmeti kemur
einnig vel til greina.
Með pilsner, en einnig sóda-
vatni, er hægt að búa til
pönnukökur til að nota sem
sætar kökur.
Nú fást lífrænt ræktaðar
gúrkur í Kornmarkaðnum. Þeir
sem sækjast eftir slíku, geta því
fengið þær þar. Það væri
óskandi að slíkt grænmeti væri
til sem víðast og það kemur
áreiðanlega meira af því, ekki
sízt ef grænmetisbændur verða
varir við eftirspurn.
Jógúrtsítrónuís
(Ilanda f jórum)
Þá er loksins komið á mark-
aðinn hrein jógúrt, sem við
getum sjálft spreytt okkur á að
bragðbæta, eins og okkur sýn-
ist, auk þess sem auðvitað
liggur beint við að nota hana
eins og hún kemur fyrir úr
dollunni. Rétturinn hér á eftir
er eiginlega nokkurs konar
kæld jógúrt, fremur en venju-
legur ís. í stað sítrónusafa er
tilvalið að nota appelsínusafa,
eða annan þann ávaxtasafa,
sem ykkur sýnist. í stað hun-
angs getið þið notað púðursykur
eða venjulegan sykur, en hun-
angið gefur býsna gott og
sérstakt bragð.
4 jógúrtdollur
2 egg
4 msk fljótandi hunang eða
brætt hunang
safi úr 1 sítrónu. og börkur-
inn, ef ykkur sýnist svo
1. Þeytið eggin og hunangið,
þar til eggin freyða. Blandið
þessu þá saman við jógúrtina
ásamt sítrónusafanum. Setjið
skálina í frysti. Eftir um klst.
takið þið skálina út og hrærið í.
Þá er jógúrtin liklega farin að
frjósa við jaðrana og frosnu
bitunum hrærið þið þá saman
við afganginn. Látið þetta nú
enn standa í kælinum í klst.
Berið þá fram eftir að hafa
hrært vel í. Þessi ís á að vera
mjúkur og þykkur, en ekki
frosinn og stífur.
í stað þess að búa til ís, getið
þið einnig búið til jógúrtbúðing,
með því að leggja um 5 matar-
límsblöð í bleyti í köldu vatni í
10 mín., kreysta vatnið úr og
leysa þau síðan upp með því að
hræra þeim saman við hitaðan
sítrónusafann. Eftir að hafa
þeytt eggin, eins og áður er
lýst, og blandað saman við
jógúrtina, þeytið þið sítrónusaf-
ann, sem blöðin voru leyst upp í,
saman við. Síðan þarf ekkert
annað en að steypa blöndunni í
form eða skál, láta stífna í
kælinum í 2—3 klst, og bera
fram. Það er auk þess alveg
óhætt að búa búðinginn til
daginn áður en þið ætlið að bera
hann fram.
Ábætir
Mér sýnist að nú megi fá
sænskt óhvíttað hveiti, Juvel-
krona, í KRON-búðunum og ef
til vill víðar. Samkvæmt prent-
máli á pakkanum er hægt að fá
ýmsar aðrar korntegundir frá
þessu fyrirtæki. Þær koma von-
andi í kjölfar hveitisins. Á
pakkanum eru auk þess leið-
beiningar um gerbakstur og
býsna girnilegar
geruppskriftir. r(Q'*
V