Morgunblaðið - 14.04.1983, Blaðsíða 26

26
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 14. APRÍL 1983
íslensk fyndni
á einmánuði
— eftir Gunnar
Björnsson fríkirkju-
prest
VERULEIKINN er stundum
ótrúlegri en skröksagan. Og ekki
vonum seinna, að við fáum að
lesa í blöðunum ósvikna, ís-
lenska fyndni á einmánuði.
Nú berst sú frétt sunnan af
Rosmhvalanesi, að kona ein hafi
stefnt sóknarprestinum til fóge.a
fyrir þær sakir að útdeila altar-
issakramentinu. Það fylgir sög-
unni, að þessi kirkjugestur hafi
talið slíkt athæfi stríða gegn lög-
um um brennivínsdrykkju á ls-
landi. Fyrst héldum við þetta
væri aprílgabb. Það verður gam-
an að fregna af meðferð réttra
yfirvalda á þessari nýstárlegu
kæru. Ætli þjónusta náðarmeð-
alsins verði skilgreind sem vín-
veitingar? Eða verður bráðum
bannað að lesa faðirvorið?
Lævirkjarnir frá Bad Ems
syngja í Garðakirkju
Föstudaginn 15. aprfl næstkom-
andi fá skólakórar og Bel Canto-kór-
inn í Garðabæ góóa heimsókn. Mjög
frægur barna- og unglingakór frá
Þýskalandi, „Bad Emser Lerchen“
gistir í Garðabæ einn sólarhring á
leið sinni frá Bandaríkjunum. Bad
Emser Lerchen var stofnaður árið
1959 og hefur starfað síðan við góð-
an orðstír, ferðast víða um lönd og
unnið til verðlauna á alþjóðlegum
söngstefnum. Þau koma nú úr þriðju
Ameríkuferð sinni.
Lævirkjarnir munu halda tón-
leika í Garðakirkju, föstudags-
kvöldið 15. apríl kl. 20. Á efnis-
skránni verða bæði kirkjuleg og
veraldleg tónverk.
Stjórnandi kórsins er Hermann
Zimmermann.
Spékoppur
Akureyringa
kominn út
KOMIÐ er út á Akureyri gamanritið
„Spékoppurinn“. í Spékoppnum er á
annað hundrað teikninga eftir Ragnar
Lár, en hann er einnig höfundur
óbundins máls. Höfundur bundins
máls er Kögnvaldur Rögnvaldsson og
útgefandi Gróa sf.
I inngangi segir meðal annars á
þessa leið: „Þessi bók er í eins konar
annálsformi og fjallar að langmestu
leyti um atburði ársins 1982. Lítið
sem ekkert er af pólitísku þrasi í
bókinni, enda treystum við okkur
ekki til að keppa við fjölmiðlana í
pólitískum skemmtilegheitum.
Ef þessi bók fær þær móttökur,
sem við erum að vonast til, þá hót-
um við því að gefa aðra út að ári, en
þið getið huggað ykkur við, að það
verður ekki fyrr.
Mál, sem kunna að rísa vegna út-
komu þessarar bókar, skal reka
fyrir bæjarþingi Kolbeinseyjar.
Að endingu viljum við biðja þá
afsökunar, sem við höfum gleymt að
móðga."
Úr barnaóperunni „Búum til óperu“.
I leikför með óperu
HÓPUR á vegum íslensku óperunn-
ar er að leggja up í leikför/söngför
út um land með barnaóperuna Búum
til óperu, öðru nafni Litla sótarann,
eftir Benjamin Britten. íslenska þýð-
ingu gerði Tómas Guðmundsson.
Þetta er í fyrsta sinn sem lagt er í
slíka ferð á vegum íslensku óper-
unnar og jafnframt i fyrsta sinn sem
farið er með heila óperu í ferð um
landið.
Ætlunin er að halda fyrst upp í
Borgarfjörð fimmtudaginn 14.
apríl og verður sýningin að
Varmalandi. Síðan er gert ráð
fvrir að heimsækja uppsveitir
Árnessýslu og að lokum er ráðgerð
viku ferð norður í land í Skaga-
fjörð, til Akureyrar og í Þingeyj-
arsýslu.
Litli sótarinn hefur verið sýnd-
ur í vetur við prýðilegar undir-
tektir og hafa á milli 13 og 14 þús-
und börn og fullorðnir séð óperuna
og sýningunum almennt mjög vel
tekið.
Alls eru í hópnum 20 manns,
söngvarar, leikarar, hljómsveit og
aðstoðarfólk. Leikstjóri er Þór-
hildur Þorleifsdóttir, en hún
endursamdi og staðfærði hluta
verksins en stjórnandi er Jón Stef-
ánsson.
(Fréttatilkynning.)
Atkvæðum frá
Los Angeles
verður bjargað
„SENDIRÁÐIÐ í Washington hefur
lagt til að það reyni að bjarga þess-
um atkvæðum með því að þau verði
send að kvöldi 19. aprfl með flugvél
til New York og komið þar á Flug-
leiðavél til íslands þann 20. Og það
er ekki um aðra leið að velja,“ sagði
Pétur Gunnar Thorsteinsson í utan-
ríkisráðuneytinu í samtali við Mbl. í
gær.
Samkvæmt upplýsingum blaðs-
ins þykir tvísýnt að fslendingar,
sem búsettir eru í og við Los Ang-
eles, geti neytt kosningaréttar
síns, þar sem þeim hafi verið til-
kynnt að ræðismaðurinn, Halla
Linker, væri í fríi og ekki hægt að
kjósa hjá henni fyrr en 19. apríl.
Næsti ræðismaður er í San Franc-
isco, í 800 kílómetra fjarlægð.
Utankjörstaðaatkvæði þurfa að
berast áður en kjörfundi lýkur 23.
apríl, og þar sem venja er að at-
kvæði þessi séu send 1 pósti var
útlit fyrir að þau myndu ekki nýt-
ast, þar sem póstur er það lengi að
berast frá Bandaríkjunum.
Að sögn Péturs Gunnars teldi
sendiráð íslands í Washington
framangreinda leið færa og það
mundi gera ráðstafanir til að
koma atkvæðunum til landsins i
tæka tíð. Hins vegar væri ekki
hægt að þvinga ræðismanninn í
borgina eða senda annan.
Sæmundur fróði
og Sorbonne
— eftir Garðar
Gíslason
Hr. ritstjóri.
í Morgunblaðinu er í dag í mið-
opnu frétt frá blaðamanni blaðs-
ins, sem staddur er í París, og
sendir þaðan fregn af heimsókn
forseta íslands til Frakklands.
Þess er getið, að forsetinn hafi í
þakkarávarpi í Sorbonne-háskóla
minnst þess að Sæmundur fróði í
Odda hafi komið þangað fyrstur
íslendinga 850. Við fyrstu sýn tel-
ur lesandi þarna um augljósa rit-
villu að ræða, en síðar í frásögn-
inni er villan endurtekin, þegar
sagt er að forsetinn hafi í veislu
hjá utanríkisráðherra rifjað upp
skólagöngu Sæmundar á 9. öld. Er
því nauðsynlegt að gera hér at-
hugasemd.
Sæmundur, einkasonur Sigfúsar
í Odda, fæddist árið 1056. Faðir
hans sendi hann ungan að aldri
utan til náms, en heim kom hann
frá námi einhvern tímann á árun-
um 1076 til 1078, og segir Ari fróði
í íslendingabók, að Sæmundur
hafi komið frá Frakklandi. Sæm-
undur, sem síðar fékk viðurnefnið
hinn fróði, lést 22. maí árið 1133.
Áður fyrr gátu menn sér til að
hann hafi numið í París, og segir
t.d. í Oddaverjaannál að hann hafi
árið 1077 komið úr skóla í París.
Ekki hefur mönnum tekist að
staðreyna slíkt, og hafa aðrar
uppástungur komið fram. Eiríkur
Magnússon benti t.d. á (í Dagskrá
I, 1896, bls. 135), að Sæmundur
gæti hafa numið í skólanum við
klaustrið Bec í Normandí, sem
einmitt á þessum tíma hafði sér-
stakt orð á sér sem lærdómssetur
og dró til sín námfúsa menn úr
nærliggjandi löndum, eins og ger-
ist á öllum tímum.
En því er athugasemd þessi
nauðsynleg, að í París var á þeim
dögum einnig skóli, á vegum
dómkirkju Vorrar Frúar. Þar var
þó enginn háskóli, þar sem háskól-
inn í París var stofnaður árið
1200. Þeim mun síður var þar
garður sá (collegium) sem Robert
de Sorbon stofnsetti árið 1257, og
kenndur var við upphafsmann
sinn og velgjörðarmann.
Sérlega Ijúft og fallegt verk
— segir Elísabet F. Eiríksdóttir sópran-
söngkona, sem syngur í fyrsta skipti með
Sinfóníuhljómsveit Islands í kvöld
í KVÖLD flytja söngsveitin Ffl-
harmonía og Sinfóníuhljómsveit
íslands Requiem eftir franska tón-
skáldió Gabriel Fauré. Einsöngv-
arar eru tveir á þessum tónleikum,
og er þetta frumraun annars þeirra
með Sinfóníuhljómsveitinni, Elísa-
betar F. Eiríksdóttur, sóprans.
Elísabet hefur vakið mikla at-
hygli að undanfömu, ekki síst fyrir
söng sinn á óperutónleikum
Söngskólans í Reykjavík fyrr í vet-
ur. Morgunblaðið átti stutt spjall
við Elísabetu í gærdag um hlut-
verk hennar í kvöld og ýmislegt
fleira.
„Já, það er rétt, þetta er í
fyrsta skipti sem ég syng með
Sinfóníuhljómsveit íslands.
Þetta verður því ný og spennandi
reynsla. En ég er ekki alveg óvön
að syngja á sinfóníutónleikum,
því fyrr í vetur söng ég með ís-
lensku hljómsveitinni í forföll-
um. Um verkið er það að segja að
það er afskaplega ljúft og fal-
legt. Það lætur lítið yfir sér, en
er í rauninni talsvert vandmeð-
farið. Ég syng aðeins í einum
þætti, Pie Jesu heitir hann, eða
Ljúfi Jesú. Þetta er Jesúbæn."
Þú gast þér gott orð fyrir söng
þinn á óperutónleikum Söngskól-
ans fyrr í vetur.
„Þú segir það. Þessir óperu-
tónleikar voru haldnir í tilefni af
10 ára afmæli skólans og ég söng
þar tvær aríur, aðra úr Grímu-
dansleiknum eftir Verdi sem
heitir Morro, ma prima in
grazia, og hina úr Mefistofele
eftir Boito, en hún er kölluð
Elísabet F. Eiríksdóttir, sópran-
söngkona.
L’altra notte in fondo al mare.
Þetta eru nokkuð snúnar aríur
báðar tvær. Á þessum tónleikum
sungu bæði núverandi og fyrr-
verandi nemendur skólans, en ég
telst til útskrifaðra nemenda,
hef verið í söngskólanum frá
stofnun hans og aðalkennari
minn hefur alltaf verið Þuríður
Pálsdóttir."
Eitthvað fleira hefurðu sungið í
vetur, er það ekki?
„Jú, jú. Ég syng núna um þess-
ar mundir í Míkadó. Þá söng ég í
Töfraflautunni undir lokin, en ég
tók við hlutverki fyrstu dömu,
sem svo er kallað. Og svo hef ég
sungið á smærri konsertum og
kennt í söngskólanum."
Næstu verkefni, hver eru þau?
„Mér hefur verið boðið að
syngja á Akureyri með Passíu-
kórnum í mressu eftir Bruckner,
sem stendur til að færa upp í
byrjun júní. Ég hlakka virkilega
til að takast á við það verkefni,
en eins og er hugsa ég aðeins um
tónleikana sem framundan eru.“
Aths. ritstj.:
f ræðu í Sorbonne-háskóla 12.
apríl 1983 sagði Vigdís Finnboga-
dóttir, forseti íslands:
„Það munu vera liðin 850 ár síð-
an sá fyrsti þeirra, Sæmundur
fróði, andaðist á íslandi. Við vilj-
um trúa að Sæmundur hafi verið
fyrsti Norðurlandabúinn til að
sækja skóla í París. Samkvæmt
fjölda munnmælasagna, sem al-
menningur hefur eignað honum á
hann að hafa haft heim með sér
eftir skólavistina í Svartaskóla,
þekkingu og andlega auðlegð, sem
gerðu honum kleift við ýmis tæki-
færi að sigrast á öflum hins illa,
holdteknum af kölska."
Frásögn af þessum kafla í ræðu
forseta Islands brenglaðist í með-
förum blaðamanna Morgunblaðs-
ins og biðst blaðið afsökunar
vegna þess.
JNNLEN-T