Morgunblaðið - 25.08.1998, Page 43
MORGUNBLAÐIÐ
ÞRIÐJUDAGUR 25. ÁGÚST 1998 43 v
Ég er að velta því fyx-ir mér Hann er 150 fetum
hvers vegna hinn leikmaðurinn yngri.
slær kúluna lengi-a en þú.
BREF
TIL BLAÐSINS
Kringlan 1 103 Reykjavík • Sími 569 1100 • Símbréf 569 1329
Forystuþjóð
í erfðafræði
Frá Guðmundi Rafni Geirdal:
VIÐ Islendingar getum státað af því
að vera á háu tæknistigi með gott
heilbrigðiskerfi og ágætt menntun-
arstig. Á síðustu mánuðum hefur
mikið verið rætt um hvemig við
gætum nýtt okkur það að erfðafræð-
in er komin á það stig að það vantar
upplýsingar um þjóð sem er einsleit,
hefur góðar ættfræðiupplýsingar,
hefur gott heilbrigðiskerfi og þar
sem auðvelt er að afla lífsýna. Þetta
allt höfum við Islendingar.
Á nýlegri ráðstefnu sem Samband
ungra sjálfstæðismanna hélt í Val-
höll útskýrðu dr. Kári Stefánsson og
fleiri ágætir menn hvernig staðan er
og að einmitt nú beinist athygli
manna að Islendingum. Mikilvægt
sé að vera fljót að ákveða okkur
hvort við viljum fara út í miðlægan
gagnagrunn eða ekki, sem gengur
út á að safnað sé heilsufarsupplýs-
ingum um sem flesta Islendinga á
einn stað. Ef við séum ekki nógu
snögg að ákveða okkur sé líklegt að
erfðafræðin leiti annað.
Þessir ágætu menn segja að
erfðafræðin þróist hratt og líklegt sé
að hún sé farin að leita á önnur mið
eftir 5-15 ár. Því sé þetta spurning
um nokkurra ára stór verkefni ef út
í það færi.
Ég legg til að við leggjum þessu
lið á þann hátt að fylgjast vel með
umræðunni og að sem flestir fag-
menn komi að þessu máli til að auka
líkur á að þetta sé vel unnið og af
samhentum hópi. Með því aukast
líkur á að við gætum tekið skynsam-
lega ákvörðun í þessu máli, hvort
sem svarið væri já, nei eða einhvers
staðar þar á milli.
Ef svarið er já gæti þetta verið
stórkostlegt tækifæri til að afla
tekna á sviði hátækni þar sem fjöldi
íslendinga með góða menntun gæti
starfað og vonandi kæmu þarna vís-
indaniðurstöður sem gætu orðið öllu
mannkyni til gagns. Eg vona að svo
verði.
GUÐMUNDUR RAFN GEIRDAL,
skólastjóri og félagsfræðingur.
Hvers virði
er lækning?
Frá Olafi Reyni Guðmundssyni:
ALLUR samanburður er í eðli sínu
vandmeðfarinn. Sérstaklega vandast
málið, þegar tölur eru annars vegar,
virðist meðferð þeirra ekki vera
okkar sterkasta hlið. Samt sem áður
viljum við yfirleitt snúa öllu upp í
krónur þegai' hugmyndir eru á lofti.
Ymsum góðum hugmyndum höf-
um við kastað á glæ í tímans rás, oft
vegna þess, að hagsmunahópar hafa
ekki sætt sig við sinn hag. Ékki síð-
ur berjumst við gegn hugmyndum,
jafnvel þótt heildin njóti - ef spónn
úr aski okkar er tekinn.
Önnur ástæða þess, að hugmyndir
fá mótbyr, er sú að nútíma þjóðfélagi
er skipt upp í hópa: lögfræðinga,
lækna, hjúkrunarfólk, opinbera
starfsmenn o.s.frv. Menn finna til
sín, þegar hugmyndir tengjast
þeirra eigin hópi, þeirra eigin stétt,
þá þurfa allii- að tjá sig opinberlega
(eins og undirritaður), helst vera á
móti og blása sem móður maður í
viðtali á sjónvarpsstöð yfir alvarleika
málsins. Ög þannig blása ýmsir lög-
fræðingar og læknar sem aldrei fyrr
um hina ógurlegu gagnagrunnshug-
mynd - já, þeir segja að misnotkun
geti átt sér stað. Þar með er þó verið
að finna upp hjólið í annað sinn.
Hvað skyldi það vera, sem yfir
annað er hafið, í sambandi við fyrir-
hugaðan gagnagi-unn? Fleiri störf
fyrir menntað fólk? Hvað fáum við
fyrir okkar snúð, spyrja menn?
Hvað verða krónurnar margar? Það
verður aldrei of oft minnt á þá stað-
reynd, með hliðsjón af hinni miklu
ki'ónutöluumræðu, að fyrirliggjandi
hugmyndir um gagnagi'unn gera
okkur að frekari þátttakendum í því
stórkostlega ferli - að finna lækn-
ingu við sjúkdómum.
ÓLAFUR REYNIR
GUÐMUNDSSON,
laganemi, Lálandi 6,108 Reykjavík.
Fjárglæfrar
Frá Böðvari Böðvarssyni og Bjarn-
eyju Sólveigu Gunnarsdóttur:
OKKUR hættir stundum til að hæða
réttarkerfi Afríku- og Asíu-landa, en
verðum nánast hjáróma í saman-
burði við þessi lönd, vegna þess að
þau taka flest mjög hart á hvers
konar glæpum og eru þeir yfirleitt
afgreiddir með langri fangelsisvist,
hýðingum eða aftökum.
Um er að ræða fjái-glæframann
sem virðist hafa gott aðgengi að
bankakerfinu þrátt fyrir mikla
óráðsíu í fjármálum til margra ára.
Viðkomandi hefur kúgað móður sína
til að veðsetja eign sína fyrir á ann-
an tug milljóna króna, þó er hann
sjálfur hátekjumaður með 6-8 millj-
ónir í árstekjur, er stýrimaður á
frystitogara hjá virtu útgerðarfyrir-
tæki í Reykjavík, ættuðu að vestan.
Fjárglæfraferill hans spannar
12-15 og er sambýliskona hans þátt-
takandi í þessu með honum. Er nú
svo komið að það á að fara að bjóða
upp íbúð okkar vegna þess að hann
er að láta falla á okkur lán upp á 3
milljónir og neitar að greiða af þeim.
Og þannig er ástatt hjá fleirum sem
hafa komið nálægt hans málum. Er
það furðulegt að nú á tuttugustu öld-
inni skuli málum vera svona háttað,
að menn komist upp með þessa iðju í
okkar landi, í okkar réttarkerfi.
BÖÐVAR BÖÐVARSSON,
BJARNEY SÓLVEIG
GUNNARSDÓTTIR,
Suðui-vangi 14, Hafnarfirði.
Allt efni sem birtist í Morgunblaðinu og Lesbók er varðveitt í upplýsinga-
safni þess. Morgunblaðið áskilur sér rétt til að ráðstafa efninu þaðan, hvort
sem er með endurbirtingu eða á annan hátt. Þeir sem afhenda blaðinu efni _
til birtingar teljast samþykkja þetta, ef ekki fylgir fyrirvari hér að lútandi.