Dagblaðið Vísir - DV - 15.11.1984, Blaðsíða 4

Dagblaðið Vísir - DV - 15.11.1984, Blaðsíða 4
DV. FIMMTUDAGUR15. NOVEMBER1984. Stef nuræðan tefst vegna gengisfellingar —á móti kemur lækkun tolla og vörugjalds, vaxtalækkun, skatta- lækkun og aukið f é til húsnæðismála Talið er að Steingrímur Her- mannsson forsætisráðherra muní boða 12 til 14% gengisfellingu í stefnuræðu sinni sem samkvæmt þingsköpum átti að útvarpa tveimur vikum eftir þingsetningu, en enginn veit nú lengur hvenær verður f lutt. 1 fyrstu var borið við að ræöunni væri ekki hægt að útvarpa vegna verkfalls BSRB. Því lauk 30. október eða þremur vikum eftir þingsetn- ingu. Þá stóð til að flytja ræðuna 15. nóvember, eöa nánar tiltekið í dag, en nú hefur því verið frestað um óákveðinn tima með afbrígðum frá þingsköpum. RikLsstjórnin er enn að reikna nýjar forsendur fyrir efna- hagsstefnu sinni sem hrundi með nýgerðum kjarasamningum. Sumir telja að þar sem í stefnuræðunni verði boðuð gengisfelling, sem hirði aftur kaupmátt nýgerðra kjara- samninga, muni stefnuræðunni verða frestað þar til flest aðildar- félög ASI hafa samþykkt samning- ana, en það verður væntanlega fyrir 26. þessa mánaöar. Það er vegna þess ákvæöis í samningi ASl og VSI aö hann taki ekki gildi frá og með undirskriftardegi nema félögin hafi samþykkt hann fyrir 26., ella taki hann gildi frá og með samþykktar- degi viðkomandi stéttarfélags. RíkLsst jórnin er nú að leita leiða til að milda áhrif gengisfellingarinnar á kaupmáttinn. Fjármálaráðherra gaf þá yf irlýsingu á Alþingi í fyrradag að hann myndi ekki mæta 600 milljón króna tekjuskattslækkun með því að leggja á nýja neysluskatta, eins og gert var ráð fyrir í fjárlagafrumvarpL Þannig ætti þessi skattalækkun að geta jafngilt um 4% kauphækkun. Fjármálaráðherra er einnig með í bigerö að leggja fram nýja tollskrá. Þar á að minnka kaupmáttarskerð- inguna sem hlýst af gengisfelling- unni með iækkun á tollum og vöru- gjaldi á helstu nauðsynjavörur. Einnig eru i undirbúningi verulegar aðgerðir i húsnæðismálum og rætt hefur verið um að Húsnæðisstofnun hafi yfirumsjón með lánum lífeyris- sjóöanna og bankakerfisins til hús- næðismála. Setja á lög um ráðstöfun fjármagns lífeyrissjóðanna. Þá er gert ráð fyrir að vextir muni lækka á árinu. Staingrímur Hermannsson forsætisráðherra ætiaði að fíytia stefnuræðu sina i dag en henni hefur verið frestað um óákveðinn tima. Steingrímur mun væntanlega kynna í stefnuræðu sinni að vextir séu nú orðnir hærri en ríkisstjórnin gerði ráð fyrir og að Seðlabankinn hafi fengið tilmæli um að beita sér fyrir lækkun vaxta á verðtryggðum útlánum bankanna. Hann mun einn- ig vekja athygli á að innleysanleg rikisskuldabréf á þessu og næsta ári verði yfir 4 milljaroar króna og ríkis- sjóði sé nauðsyn að fá hluta af þessu fjármagni að láni aö nýju. En þaö gæti leitt til stighækkandi vaxta og mikils vanda ef rikissjóður þyrfti að keppa við þessa háu vexti og í þær ógöngur má ekki stefna að mati Steingríms. Alvariegasta meinið í islenskum þjóðarbúskap er hins vegar lítill sparnaður og eyðsla um efni fram, sem veldur viðskiptahalla. Stein- grímur mun segja i stefnuræðunni að viðskiptahallinn verði um 5% á þessu árí í stað 1 til 2% eins og ætlað var í ársbyrjun. Steingrímur mun einnig segja i stefnuræðu sinni að rikisstjórnin muni kappkosta að viðhalda þeim kaupmætti sem raunhæfur getur tal- ist iniðað við þjóðartekjur. En hann mun jafnframt benda á að þrátt f yrir þær aðgerðir sem að framan eru taldar og aörar sem snúa að atvinnu- vegunum sé Ijóst að gífurleg kostnaðarhækkun verði í fiskvinnsl- unni. Þær hækkanir verði óbærilegar þar sem ekki er unnt að gera ráð fyrir neinni aflaaukningu á næsta ári né bata á mörkuðum. Auk þess stefni í stóraukinn viðskiptahalla og þvi hækkun erlendra skulda ef ekki veröi gripið án tafar i taumana. „Aö grípa í taumana" þýðir hér gengisfellingu. Ólaf ur E. Friðriksson Steingrímur gerir samt ráð fyrir því í stefnuræðunni að verðbólgu- hraði verði í árslok 1985 um 10% og frá upphafi til loka ársins um 25% ef ekki verður komið í veg fyrir það með kostnaðarhækkunum sem eru umfram greiðslugetu þjóðarbúsins. Hann áætlar einnig að hagvöxtur geti orðið um 2% árið 1985 eftir þriggja ára samdráttarskeið. Þessu á að ná með ýmissi nýsköp- un í atvinnulífinu. Þar mun Steingrímur leggja til aukna tækni- væðingu í fiskvinnslunni þannig að verðmætasköpun fyrir hverja vinnu- stund aukist verulega. Aðeins þannig telur hann unnt að greiða viðunandi laun í fiskvinnslu án óhóflegs vinnu- tíma. Þetta telur hann vera mikil- vægasta verkefnið í nýsköpun at- vinnulífsins. I annan stað vill hann nú stiga þaö skref til fulls að takmarka fram- leiöslu landbúnaðarafurða við innan- landsneyslu. Það fjármagn sem sparast þannig með minni út- flutningsbótum vill hann nota til að auka fiskeldi og loðdýrarækt. 'Jafnframt er ætlun hans aö leggja niður sexmannanefndina sem nú er óstarfhæf við að ákvarða verö land- búnaðarafurða en scmja um nýja leið við verðlagningu sem bæði bændur og neytendur sætta sig við. Liður í nýsköpun atvinnulífsins verður að setja á fót sérstakt þróunarfélag með þátttöku ríkLsins og þeirra aðila i þjóðfélaginu sem þess óska. Því félagi verður ætlað verulegt fjármagn sem það mun ráð- stafa til rannsóknar- og þróunar- starfsemi, til þátttöku í fyrirtækjum á byrjunarskeiði og til útlána og styrkja til nýrra atvinnugreina. Þetta þróunarfélag yrði arftaki Framkvæmdastofnunar sem þar með yrði lögð niður. Byggðasjóður, sem nú er innan Framkvæmdastofn- unar, yrði gerður að sérstakri stofn- un sem getur á eigin spýtur sinnt mikilvægum byggðaverkefnum til að koma í veg fyrir byggðaröskun, að því er fram mun koma í stefnuræðu forsætisráðherra þegar hún verður flutt. Þá mun Steingrímur kynna endur- skoðun á sjóðakerfi sjávarútvegsins og tengslum þess við hlutaskipti á fiskiskipum. Þá mun hann nefna áð unnið sé að endurskoðun á verölagn- ingu og skattlagningu á olíuvörum til útvegsins til að lækka olíukostnað- inn. Jafnframt mun hann tilkynna að frá næstu áramótum verði upp- safnaður söluskattur í rekstrar- gjöldum fiskveiöa og fiskvinnslu endurgreiddur. Steingrímur mun til- kynna að þetta sé gert til að leiðrétta stöðu sjávarútvegsins í samkeppni við útveg annarra landa og hins vegar undirbúa það að virðisaukaskattur verði tekinn upp hér á landi. Fjár- málaráöherra mun leggja fram frumvarp þess efnis á þessu þingi. Vöxtur iðnaðarins er veigamikil forsenda þess að unnt verði að bæta lífskjör og tryggja fulla atvinnu, að mati Steingrims. Hann mun væntan- lega tilkynna aö stærstu fram- kvæmdir á sviði iðnaðar á næstu árum verði stækkun álversins í Straumsvík, uir. 50%, og fram- kvæmdir við kísilmálmverksmiðj- una á Reyðarfirði. Hann telur að samningar við erlenda aðila um þessi mál séu á það góðum vegi að fastlega megi gera ráð fyrir að byrjunarframkvæmdir hefjist fyrri hluta næsta árs. Þá mun Steingrimur kynna í stefnuræðunni að hann bindi vonir við samninga við Alcan um nýttálver. I þessum dráttum verður stefnu- ræða Steingríms Hermannssonar forsætisráðherra þegar hún verður loksinsfluttáAlþingi. ÖEF í dag mælir Dagfari I dag mælir Dagf ari I dag mælir Dagfari Fjórir metrar af lambakjöti Því var slegið upp í NT í gær, að loksins væri islenska lambakjötið komið i verslanir varnarliðsins á Keflavíkurflugvelli. Blaðlð seglr Sláturfélagið hafa sett upp tveggja metra langa frystikistu og StS var að setja upp hliðstsða kistu. Sam- kvæmt þessu eiga Kanar á Vellinum nú kost é fjórum mctrum af frosnu lambakjöti í matvörumarkaði sinura. Tekið er fram að kjötið sé selt með útflutningsbótum, en sé engu að síður dýrara en svína- og na utak jó'tið sem varnarliðið flytur inn frá Ameríku. En það var gott að heyra um útflutningsbæturnar. Þi veit maður að StS hefur ekki verið hlunn- farið og líður strax betur. Nú ættu allir að vera glaðir og ánægðir, ekki sist framsóknarmenn á NT, i SlS og allír hinir í flokknum. En það lekur fýlan af þeim í NT. Blaðið segir að þessi sala á Völlinn hafi fenglst í gegn með þrýstingi stjórnvalda eftir að Framleiðsluráð landbúnaðarins hafði snuið upp á hendur manna til að pressa kjötsölu til Kanans í gegn. Og blaðið virðist ákaflega vondauft um að Banda- ríkjaineuuiriiir fáist til að kaupa lambakjötið meðan þeir eiga þess kost að kaupa svina- og nautakjöt á lægra verði. Þ6 er haft eftir sölu- stjéra Sláturfélagsins að ef til viil takist með þessu móti að fá eitthvað af herfúlkinu til að smakka á islenska kjötinu. Afleiðingin geti hugsanlega orðið sú, að þegar þetta fólk er svo komið aftur til sins heima fari það að rifja upp minningar frá islandi. Þá rámar það i að hafa bragðað kjöt af einhverju dýri sem þar sé étið i flest mál af innfæddum. Og þá grípur fólkið löngun til að endurnýja kynnin við þetta kjöt. Sem sagt, það fer út í næstu búð og spyr eftir íslensku lambakjöti. Það fer nú bara kaldur hrollur um mann að lesa af þessari lymskulegu ráðagerð. Flestir höfðu haldið að þrýstingur á kindakjötssölu á Völlinn væri kominn fram til að minnka birgðir í landinu. En nú kemur í ljós, að tilgangurinn með þessari Vallar- sölu er sá að venja Kanann á að éta íslenskt kjöt svo hann heimti það áfram eftir að hann kemur vestur. Þetta virðist því eiga að vera pott- þétt aðferð til að viðhalda útflutningi á niðurgreiddu kjöti sem kostar landsmenn hundruð milljóna króna á hverju ári. Ja, svei og aftur svei. I frétt NT kemur ennfremur fram, að Osta- og smjörsalan hefur um nokkurt skeið selt vörur sinar i verslanir á Keflavíkurflugvelli, niðurgreiddar að sjálfsögðu. Þótt þetta f yrirtæki beri á margan hátt af öðrum fyrirtækjum hérlendis sem aimast sölu á landbunaðarafurðum, þé má margt slæmt segja um þau vinnubrögð sem Osta- og smjörsalan viðhcfur. Til dæmis má taka litlu smjörstykkin sem fyrirtækið er með á boðstólum. Þótt þetta séu aðeins smástykki er það mikið i þeim að það nægir ofan á nokkrar brauðsneiðar, nema þá að smurt sé þverhandar- þykkt á hverja. Fyrirtæki sem versla niikið við Osta- og smjörsöluna hafa ítrekað ðskað eftir því að þessi skammtur yrði minnkaður eða önnur enn minni stykki sett á markað. Til dæmis munu Flugleiðir hafa farið þessa á leit því á hverjum degi er hent ógrynni af smjöri úr vélum félagsins sem er afgangur af litlu stykkjunum sem eru of stór fyrir eiiia eða tvær brauðsneiðar. En ónei og aftur nei. Osta- og smjörsalan hefur ákveðið að þetta skuli vera hæfilegur skammtur og skiptir álit viðskiptavina þá engu máll. Fróðlegt væri að vita hvort þessir fjórir metrar af lambakjöti á Vellinum eru sagaðir niður samkvæmt óskum kaupenda eða seljenda. Dagfarí.

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.