Dagblaðið Vísir - DV - 09.03.1991, Side 19
LAUGARDAGUR 9. MARS 1991.
19
Dæmdir morð
ingjar ógna fólld
- ofbeldi fer vaxandi, segir Bjöm Halldórsson, yfirmaðm fíkniefnadeildar
„Viö höfum séð menn sem hafa
verið barðir hrottalega, við vitum
dæmi um að konu hafi verið nauðg-
að í refsingarskyni, menn fingur-
brotnir og beinbrotnir. Þetta er
dæmi um þá auknu hörku sem er
að færast í viðskipti með fíkni-
efni,“ sagði Björn Halldórsson,
yfirmaöur fíkniefnadeildar lögregl-
unnar, í samtali við DV.
Dæmdirmorð-
ingjar ógna fólki
„Þessi afbrot eru sjaldan eða
aldrei kærð. í sumum tilvikum eru
fómarlömbin flækt í fíkniefna-
neyslu en oftast f ylgir misþyrming-
um af þessu tagi hótun um meira
ef viðkomandi kæri. Við vitum
dæmi þess að menn, sem hafa af-
plánað dóma fyrir morð, taka þátt
í slíkum misþyrmingum og það er
auðvelt að sjá að slíkt getur skotið
fólki skelk í bringu og hótun um
aðra heimsókn kemur í veg fyrir
kærur. Það er ótti fyrst og fremst
sem veldur því að fólk kærir ekki.
Viö vitum t.d. um gamalt fólk sem
býr í nágrenni við fíkniefnafólk og
er hætt að þora að fara út nema í
fylgd.
Höndin alsett
brunasárum
Við höfum grun um að ákveðnir
menn taki að sér að berja fólk eða
fingurbijóta, svo dæmi sé tekið,
gegn þóknun.
Oftast er um að ræða að óttast
er að einhver kjafti frá eða hafi
kjaftað frá og þá er gripið til ráða
eins og þessara. Oft eru líka pen-
ingar í spilinu og verið að gera upp
einhver mál. Ég hef séð mann koma
hér í yfirheyrslu sem var með ann-
aö handarbakið alsett brunasárum
eftir sígarettuglóð. Það mál tengd-
ist því að viðkomandi „kjaftaði“,“
segir Björn.
Sámkvæmt nýlegum fréttum hef-
ur kærum vegna ofbeldisverka
íjölgað um 50% á tveimur fyrstu
mánuðum ársins. Fréttir af árásum
á blaðburðarböm, almenna vegfar-
endur og að því er virðist saklaust
fólk. Það fer í vöxt að fólk á götum
úti beri á sér vopn, hnífa eða bar-
efli.
Mjög
lokaður heimur
- Er þetta mjög lokaður heimur,
þ.e. veröld fíkniefnaneytenda?
„Honum hefur stundum verið
líkt við frímúrararegluna hvaö það
varðar," svarar Björn. „Menn geta
verið þátttakendur í þessum heimi
sem neytendur árum saman án
þess að fá neina yfirsýn yfir hann.
Aftur á móti um leið og menn fara
aö fikta við innflutning þá kynnast
þeir fleiri lykilmönnum."
- Hafa menn einhverja hugmynd
um hve þessi heimur er umfangs-
mikill?
„Það er ekki vitað til hlítar. Tala
neytenda hleypur á einhverjum
þúsundum. Það vantar tilfmnan-
lega einhvers konar könnun á
umfangi eða stærð þessa „heims".
Ef bomar væru saman tölur frá
lögreglunni, SÁÁ, Félagsmála-
stofnun og fleirum, sem snerta
Björn Halldórsson, yfirmaður fikniefnalögreglunnar.
hægt að segja eitthvað fyrir um
þróunina hér heima?
„Þessu verður aðeins svarað með
því að benda á að rétt eins og lög-
reglumenn fara á námskeið erlend-
is þá ferðast fíkniefnamenn til út-
landa. Þar sitja þeir í fangelsum
innan um menn sem eru vanir allt
öðrum vinnubrögðum. Þetta er
háskóli þeirra sem em í afbrotum,
þarna læra þeir vinnubrögð og afla
sér sambanda. Þarna læra þeir af
mönnum sem kalla ekki allt ömmu
sína.
Það er því miður hætt við að of-
beldi tengt þessum málum og öðr-
um eigi eftir að aukast. Það fjölgar
stöðugt þeim fíkniefnaneytendum
sem eru mjög skemmdir af lang-
varandi neyslu og verða þar af leið-
andi hættulegir."
Höfum alla burði til
að standa okkur vel
Bjöm hefur tvisvar sinnum farið
á námskeið hjá fíkniefnalögreglu
erlendis. í annað skiptið.í Stokk-
hólmi, hitt skiptið í Washington. í
ljósi þeirra vinnubragða sem hann
kynntist þar, hvernig stendur ís-
lenska fíkniefnalögreglan sig?
„Við höfum í rauninni alla burði
til þess að standa okkur vel. Þetta
er Htill markaður og það hefur sýnt
sig að þegar við gerum mikið magn
upptækt þá hefur það strax mikil
áhrif á markaðnum. Hitt er svo
annað mál að eftirhtsstörf og ýmis-
legt sem heyrir undir fyrirbyggj-
andi aðgerðir hefur setið á hakan-
um. Með því að gera fíkniefnalög-
regluna stjórnunarlega sjálfstæð-
ari og með sjálfstæðum fjárhag
mætti án efa gera hana skiivirkari
án þess að auka mannafla að ráði,“
segir Björn að lokum.
-Pá
þennan vanda á einn eða annan
hátt, þá kæmi þetta í ljós.
Frekari
rannsókna er þörf
Ég tel að þeir sem fást skipulega
við innflutning fíkniefna til dreif-
ingar séu ekki nema 20-30 talsins.
Þar við bætast þeir sem flytja inn
til eigin neyslu og þeir sem fara
kannski aðeins eina ferö.
Annars er rétt að taka fram að
það er í rauninni rangt að tala um
fíkniefnaheiminn sem sérstakt fyr-
irbæri óháð öðrum afbrotum. Þess-
ir tveir heimar skarast en við vit-
um ekki nákvæmlega hve mikið.
Þaö er mál sem þyrfti að rannsaka
vandlega til að varpa ljósi á tengsl
fíkniefnaneyslu við önnur afbrot.
Menn vita að mörg auðgunarbrot
tengjast fíkniefnaneyslu en ekki
hve mikið."
- Vita menn hve mikið mikil aukn-
ing ofbeldisverka tengist fíkniefna-
heiminum?
„Það er ekki nákvæmlega vitað.
Almenna lögreglan verður mjög
vör við aukið ofbeldi í sínu starfi
en það þarf að tengja þetta betur.“
Nokkrir
hópar í gangi
- Nú er vitað að erlendis er mjög
mikil harka í fíkniefnaheiminum,
morð og limlestingar daglegt brauð
og mikið um vel skipulagða glæpa-
starfsemi. Sjást þess einhver merki
hérlendis að um svipaða þróun sé
að ræða?
„Það þekkist aðeins hér að
nokkrar sterkar grúppur starfi á
fíkniefnamarkaðnum. Þetta eru
sjaldan margir saman. Það eru
aldrei mjög margir kringum inn-
flutninginn. Þessar grúppur starfa
helst neðar í sölukeðjunni en þetta
mál eins og fleiri þarf að rannsaka
mun betur.“
Fangelsi erlendis
þeirra háskóli
- Miðað við þróun erlendis, er
oiakk
rtv*
KoUtv/k
sameinast Samvinnubankinn
á Patreksfíröi
Landsbankanum á staðnum.
í framhaldi af kaupum Landsbankans á Samvinnu-
bankanum flytur starfsfólk Samvinnubankans
á Patreksfirði yfir í húsnæði Landsbankans að
Aðalstræti 75 og gengur til liðs við starfsfólkið þar.
Landsbankinn býður alla Patreksfirðinga, nær-
sveitunga og starfsfólk Samvinnubankans hjartan-
lega velkomið.
Afgreiðslutími Landsbankaútibúsins er alla
virka daga fiá kl. 9:15 -16:00. Síminn er 1314.
Landsbanki
íslands
Bankl allra landsmanna