Þjóðviljinn - 02.08.1991, Blaðsíða 11

Þjóðviljinn - 02.08.1991, Blaðsíða 11
Friðrik Þór Friðriksson, Sigrið- ur Hagalín og Glsli Halldórs- son hyllt I lok frumsýningar. Mynd: Jim Smart. að áhorfandinn skilji alltaf hvað gerist - hann eigi mun frekar að skynja atburðina á fallegan hátt. Friðrik skírskotar einnig til kvik- myndasögunnar með því að láta Bruno Ganz endurtaka englahlut- verk sitt úr Himni yfir Berlín. Vinnubrögð sem þessi eru löngu þekkt bæði úr bókmenntum og kvikmyndum, en hafa lítt verið stunduð í íslenskum kvikmyndum. Reyndar gerir Friðrik meira en að vísa í Himin Wenders. Þarna má greina áhrif frá Grikkjanum Þeo Angelopoulos og Pólverjanum Kryzstof Kieslowski. Við skulum leyfa kvikmyndaáhugamönnum að brjóta heilann yfir þessum tilvísun- um. Velta má vöngum yfir hvaða er- indi saga á borð við Börn náttúr- unnar eigi til almennings í dag. I rauninni á hún erindi til allra og þetta er einstaklega hugljúf saga um fólk, sem allir þekkja. Hún er auð- skilin, hlý og hjartnæm, en einnig nokkuð hæg og kannski ekki f þeim flokki kvikmynda sem ná mestum vinsældum. Þeir sem sáu Paradísar- bíóið hafa liklega áhuga, enda söknuður og nostalgia i báðum myndum. Annars geta áhorfendur verið svo óútreiknanlegir og erfitt að rýna í ákveðna markhópa í þessu sambandi. Mestu skiptir vitaskuld að myndin gengur upp og hún mun vafalaust standa af sér tískubylgjur og eldast vel, rétt einsog fólkið sem hún fjallar um. Sjálfur er Friðrik nú á leið til Japans í undirbúningsviðræður varðandi næstu kvikmynd. Hún verður á einhvern hátt flökkusaga og lokar Friðrik þannig þríleik sín- um á því sviði. Myndin mun gerast bæði á íslandi og í Japan og segir ma. frá ógöngum Japana hér á landi þegar hann kemur hingað sem ferðamaður. Eitt aðalhlutverkanna verður væntanlega í höndum sama Japana og lék aðalhlutverkið í „Mystery Train" eftir Jim Jarmu- sch, en hún var sýnd á síðustu Kvikmyndahátíð líkt og títtnefhd Himinn yfir Berlín. Friðrik hefur fleiri járn i eldin- um. Tam. sjónvarpsseriu eftir Eyju- sögum Einars Kárasonar, og svo er spurning hvenær Friðrik klárar myndina um Bubba Morthens, en tökur að henni hafa staðið yfir frá því Bubbi byrjaði í bransanum. En ekki má gleyma Börnum náttúrunn- ar. -þóm Allt eins og blómstriö eina Stjörnubíó Börn náttúrunnar Leikstjóri: Friðrik Þór Friðriks- son Handrit: Friðrik Þór Friðriksson & Einar Már Guðmundsson Framleiðendur: Friðrik Þór Frið- riksson, Wolfgang Pfeiffer, Skule Eriksen. Kvikmyndataka: Ari Kristinsson Tónlist: Hilmar Örn Hilmarsson Hljóð: Kjartan Kjartansson. Aðalleikarar: Gísli Halldórsson, Sigríður Hagalin, Egill Ólafsson, Tinna Gunnlaugsdóttir, Bruno Ganz Friðrik Þór á að baki skrautleg- an feril sem kvikmyndagerðamaður, hann gerði til dæmis heimildar- myndirnar Rokk í Reykjavík og Kú- reka norðursins. Hann gerði líka myndirnar um Hringyeginn og Brennunjálssögu, myndir sem urðu kannski ekki vinsælar meðal al- mennings en eru óneitanlega óvenjulegar kvikmyndir. Siðasta verkefni hans á hvíta tjaldinu var Skytturnar, æsileg mynd um nötur- leg örlög tveggja sjómanna. Nú hef- ur hann heldur betur skipt um gír og gert hæga og kyrrláta mynd um aldrað par sem leggur af stað í lang- ferð til að sjá æskustöðvarnar áður en þau deyja. Gísli Halldórsson og Sigríður Hagalín leika Geira og Stellu, bernskuvini norðan af Hornströnd- um sem hittast á elliheimili í Reykjavík. Stellu hittum við fyrst á elliheimilinu en Gísla höfum við fylgst með alveg frá því að hann sendi ærnar sínar i sláturhúsið, pakkaði gömlu veggklukkunni sinni niður og settist á gamla mjólkurpall- inn til að bíða eftir rútunni í bæinn. Auðvitað er hann ekki beinlínis á leið á elliheimilið, hann er orðinn of gamall til að búa og ætlar að setjast að hjá dóttur sinni og fjölskyldu hennar í bænum, hann gleymdi bara að segja henni frá því. Sambúðin fer eftir því. Dóttirin (Valgerður Dan) býr með manni sínum (Hallmar Sig- urðsson) og dóttur (Sigríður Haga- lín Björnsdóttir) í þriggja herbergja blokkaríbúð. Gamli maðurinn sest að i herbergi heimasætunnar og kemst strax upp á kant við hana þeg- ar hann tekur niður eitt af fjölmörg- um Bubba- plakötum á veggnum og setur upp mynd af konunni sinni sálugu. Fjölskyldan gerir það sem flestir myndu gera i slikri aðstöðu, hún kemur honum þangað sem hann á vísan „selskap við hæfi". Á elliheimilinu hittir hann Stellu, gamla vinkonu sína og þó að hann virðist sætta sig við hlutskipti sitt er annað uppi á teningnum hjá henni. Hana dreymir stöðugt um að fá að sjá æskustöðvarnar i síðasta skipti og vill verða grafin í gamla kirkjugarðinum þar við hlið foreldra sinna. Hún hefur margsinnis reynt að striúka en aldrei komist lengra en niður á Umferðarmiðstöð. Saman ákveða þau að láta hinsta draum hennar rætast, þau stela bíl og leggja af stað vestur í skjóli nætur. Ferðin er ævintýraleg og ýmsir dularfullir atburðir gerast. Smám saman fer mann að gruna að einhver eða eitthvað haldi yfir þeim verndarhendi. Friðrik hefur tekist að gera sér- kennilega og mcrkilega mynd. Handrit hans og Einars Más er fal- legt og látlaust, það er lítið um sam- töl, myndirnar tala sínu máli án orða. Myndin er afar hæg en heldur spennu vegna þess að söguþráður- inn nær manni fullkomlega á sitt vald. Kvikmyndataka Ara Kristins- sonar á líka stóran þátt í þvi hversu vel heppnuð myndin er, ég held ég hafi aldrei séð íslenskt landslag jafn tilkomumikið og talandi í kvik- mynd. Það er i senn framandi, dul- úðugt, kunnuglegt og kært. Þegar skötuhjúin eru komin vestur og minningarnar hellast yfir Stellu klippir Friðrik gamlar filmur eftir Ósvald Knudsen inn í myndina. Áhrifin eru sterk, fortíðin magnar upp tilfinningar sem ekki hefðu náðst ef Friðrik hefði tekið þann kostinn að gera þessi atriði sjálfur. Þó að hann hefði getað náð búning- um og filmuáferð þá hefði hann aldrei fundið þetta fólk, það lítur enginn svona út i dag. Hljóðið i myndinni er gallalaust (í alvöru) og tónlist Hilmars á víxl hrifandi og ógnvekjandi. En Börn náttúrunnar hefði aldrei orðið neitt sérstakt ef lakari leikarar hefðu verið valdir í aðal- hlutverkin. Gísla og Sigriði er full- komlega treystandi. Allar hreyfmg- ar og svipbrigði eru ekta, eitt augna- ráð á milli þeirra segir meira en mörg orð. Það er alveg sérstaklega skemmtilegt að fá að sjá tvo af ást- sælustu leikurum þjóðarinnar takast á við jafh gefandi hlutverk og í þess- arimynd. Það er líka urmull af skemmti- legum aukahlutverkum, Egill Olafs- son er reffilegur (fúlskeggjaður) lögregluþjónn sem leitar hjúin uppi, Tinna Gunnlaugsdóttir er ákveðin hjúkrunarkona á elliheúnilinu, Magnús Ólafsson og Kristinn Frið- finnsson eru furðulíkir fjallabræður sem hjálpa skötuhjúunum á áfanga- stað og Rúrik Haraldsson er kven- samur herbergisfélagi Geira á elli- heimilinu. En sterkasta aukahlut- verkið og það sem kom mest við hjartað i manni er Bruno Ganz sem kemur svifandi eins og engill beint úr myndinni Himinn yfir Berlín eft- ir Wim Wenders. Ég heyrði á fólki sem ekki hafði séð mynd Wenders að það skildi ekki til hlítar hlutverk Bruno og velti þvi jafnvel fyrir sér hvort þessi maður væri í lögregl- unni, en fyrir þá sem þekkja Himin- inn er þetta atriði áhrifamikið og mig langar til a-'\ þakka Friðrik fyrir aðtakapaðmeð. Það er oft sagt að maður verði nú eiginlega að skella sér á íslensk- ar myndir til að styðja islenskan kvikmyndaiðnað og allt það, en nú þarf engar slikar afsakanir. Myndin er einfaldlega góð og þessvegna væri sorglegt að missa af henni. Sif i»i jjuyn .tó luywuieui »i«-i;i_ti mwv-% —— .-v>j'«.» v>

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.