Dagblaðið Vísir - DV - 29.05.1996, Blaðsíða 16

Dagblaðið Vísir - DV - 29.05.1996, Blaðsíða 16
16 veran MIÐVIKUDAGUR 29. MAÍ 1996 Álagskvillar: stig Baráttan gegn álagseinkenn- um verður að vera á mörgum vígstöðvum og hér á eftir verð- ur minnst á fáein atriði sem gott getur verið fyrir fólk að hafa í huga. Segja má að ein- kennunum megi skipta niður í 3 stig. Fyrst koma eymsli í hnakka, handlegg og úlnlið við vinnu. Fólki líður betur í hvfld og þegar það er ekki í Heimsfrægur læknir og prófessor í iðjuþjálfun með námskeið á Islandi: Alagskvillar eru orðnir mikið vandamál - segja iðjuþjálfamir Guðrún Hafsteinsdóttir og Lovísa Úlafsdóttir vmnunm. Á öðru stigi er þreyta»?5rðin mikil, eymsli og verkir í úlnlið, handlegg og öxl. Enginn bati fæst með hvíld. Stöðugir verkir og eymsli fylgja þriðja stiginu allan vinnudaginn og fólk á vanda til svefntruflana vegna verkja. Erfitt verður að vinna vegna verkja og standi þetta í marga mánuði getur vandinn orðið krónískur. „Vaxandi vinna við tölvur hefur leitt af sér aukningu í óþægindum og álagsmeinum og það er alveg ljóst að vandinn á eftir að vaxa enn frekar ef ekkert verður að gert. Þetta er stórt vandamál í Bandaríkj- unum og síst minna hér á landi en annars staðar á Norðurlöndum. Einhæfar endurteknar hreyfingar eru stærsti skaðvaldurinn og við viljum reyna að vekja fólk til um- hugsunar um þessa hluti áður en í óefni er komið. Álagskvillana sérðu ekki á mynd og því er hætt við því að fólk fái ekki rétta greiningu," segja iðjuþjálfarnir Guðrún Haf- steinsdóttir og Lovísa Ólafsdóttir. álagseinkennum í öxlum og hönd- um. Þetta hafi aðallega verið karlar á aldrinum 30-50 ára sem unnið hafi við tölvur. Ástæðan er að stórum hluta slæm vinnuaöstaða og röng líkamsbeiting við tölvurnar," segir Lovísa og Guð rún bætir við að áhættu hóparnir séu marg- ir, auk þeirra sem megi þar til dæmis nefna fólk í fata- og kjötiðnaði og hljóðfæraleikara. „Fólk getur gert margt sjálft til að fyrirbyggja rangt álag. Það eitt að standa upp úr stólnum, koma blóð- inu á hreyfingu og teygja lítfllega á höndum og fingrum getur komið sér vel. Vinnuað- staða skiptir einnig sköp- um. Það t.d. ekki að borð sé of hátt, skjárinn í rangri hæð, músin of langt í burtu og stillingar stólsins ekki nýttar. Vinnuveitendur ættu að sjá sér hag i því að vinnuaðstaða starfsfólks sé þannig að hún valdi því ekki óþæg- indum," segir Guðrún. -sv Hvað er til ráða? Margir þjást Segja má að álagið á stoð- og hreyfikerfið sé vandamál tím- ans. Allt er undir því komið hversu lengi unnið er undir álagi. Mjög mikilvægt er að fólk taki sér reglulega hlé og geri hléæfingar til þess að fá blóð- streymið til þess að flytja úr- gangsefni burtu úr vöðvunum. Eréghokinn? Mikilvægt er að fólk sé með- vitað um líkamsstöðu sína. Ef þú situr hokinn er hætt við að brjóstvöðvarnir styttist. Er skjárinn rétt stilltur fyrir fólk sem notar tvískipt gleraugu? Þarf það kannski að reigja höf- uðið aftur til þess að sjá á hann. Guðrún og Lovísa eru i undirbún- ingshópi sem unnið hefur að því að fá hingað til lands heimsþekktan lækni og prófessor, dr. Emil Pascarelli. Hann mun, ásamt Jane Bear-Lehman, prófessor í iðjuþjálf- un, halda fyrirlestur um álagsein- kenni á liði og stoðkerfi líkamans. Haldið verður námskeið fyrir fag- fólk 31. mai en síðan verða þau með fyrirlestur fyrir almenning daginn eftir. Lovísa og Guðrún segja mjög marga þjást af þessum álagsein- kennum, þrautum í hnakka og öxl- um, verkjum í olnboga og úlnlið og doða, pirringi og náladofa í hóndum og eymslum í beygjusinum vísifmg- urs. Vinnuaðstaðan Danskur iðjuþjálfi segist á und- Lovísa Ólafsdóttir iðjuþálfi segir fólk huga allt of lítið að vinnuaðstöðu sinni, hvort stóllinn sé rétt stilltur, tölvuskjár- anförnum árum hafa orðið var við inn 'réttri næð osfrv- Hér sýnir nun Ásgerði M. Hólmbertsdóttur, ásmáauglýsingadeild DV, hvað betur megi fara. nýjan hóp sem kvartað hafi undan DV-mynd BG spegil til þess að minna sig á að rétta úr sér. Haltu á músinni eins hún sé lítill fugl. Ekki hamra á lykla- borðið. Notarðu fáa fingur tfl þess að slá á lyklaborðið og spennir þá sem þú ekki notar? Líkamlegt form Það er mikilvægt fyrir fólk að vera í góðu líkamlegu formi. Því er síður hætta búin að fá álagseinkenni. Sund og heitir pottar eru gott ráð til þess að mýkja upp stífa vöðva. Of mikið álag í vinnunni hef- ur slæm áhrif og æskilegt er því að ráða afleysingafólk á álagstímum. Starfsfólkið er of dýrmætt og vinnuveitendur ættu því aö huga að áhættunni við að sitja uppi með margt fólk með álagseinkenni. Langar neglur Fólk með of langar neglur notar fingurgómana til ásláttar á lyklaborðið í stað fremsta hluta fingranna. Það veldur miklu álagi á sinar og fingur- liði. Sárþjáð á þriðja ár vegna álagseinkenna: Hélt ég væri orðin öryrki mrrr:r;v.T .'-. ••*.'i~- v^ * - segir Ágústa Hrefna Lárusdóttir Röng \ „Eg vann í Alþingi, var mikið að burðast með þungar möppur og eft- ir að hafa kippt þeim niður úr hill- um í nokkurn tíma var ég farin að finna hefði verið sendur út í göngutúr. Menn vita svo lítiö um þetta. Ég fékk mjög slæmt kast í vetur og þá hélt ég hreinlega að ég væri orðin öryrki." Ágústa er nú með spelkur um Þegar þetta síðan ágerðist leitaði ég til yfirmanna minna en var sagt að fara að æfa lyftingar. Læknirinn minn fann ekkert að mér því svona nokkuð sést ekki á myndum. Eina ráðið sem hann gat gefið mér yar að taka þunglyndislyf," segir Ágústa Hrefha Lárusdóttir. Hún þjáist nú af stanslausum verkjum í handlegg en heldur í þá von að með því að laga vinnustellingar geti þetta lagast af sjálfu sér. „Ég er sprautuð reglulega vegna verkjanna og mér er sagt að ef til vill lagist þetta af sjálfu sér eftir ein- hvern tima. í byrjun var ég send í sjúkraþjálfun og læknir líkti því sið- ar við það að fótbrotinn maður úlnlið og handlegg og segir að með tilkomu spelknanna sé fólk nú fyrst farið að taka tillit til hennar. Fólki finnist ekkert vera að þegar engir áverkar sjáist og engar umbúðir. „Ég skora á fólk að leita sér hjálp- ar um leið og það fer að finna að eitthvað er að. Við verð- í að hlusta á skila- oð frá likamanum. íg nýt leiðsagnar iðjuþálfa og ætla mér að reyna að laga þetta með þeirra aðstoð. Það er eina leið- in. Ef mér tekst að laga allar vinnustelling- ar er hugsan- legt að þetta geti skánað. Þetta er mannskemm- andi og ég Ágústa Hrefna Lárusdóttir þjáist af álagseinkennum eftir að hún þurfti að burðast með þungar möppur. Einu leiðina til þess að fá bata segir hún vera þá að reyna að laga vinnu- stellingarnar. DV-mynd BG verð mig segir Hrefna. að fá góða," Ágústa -sv Ert þú með músar- mein? - á þetta við um þig? Forðastu að nota veiku höndina? Missirðu hluti út út höndunum á þér? Hristirðu höndina af því að hún dofnar? Áttu erfitt með að afhýða eða skera matvöru? Áttu erfitt með að bursta tennurnar eða að opna með lykli? Áttu erfitt með að halda á bók eða dagblaði? Áttu í erfiðleikum með einhverj- ar daglegar athafnir sem þú gerðir án umhugsunar áður?

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.