Morgunblaðið - 05.03.2005, Page 29

MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 5. MARS 2005 29
MENNING Sumar-
skórnir
frá Gabor
eru komnir
Skóverslun - Kringlunni
Sími 553 2888
www.skor.is
Teg. 882
Litur: Beinhvítur
og svartur
St. 36-42
Verð 9.995
Teg. 483
Litur: Svartur og
beinhvítur
St. 36-42
Verð 12.495
Teg. 174
Litir: Svartur og beige
St. 36-42
Verð 11.495
Teg. 230
Litur: Hvítur/bleikur og
hvítur/grár
St. 36-42
Verð 9.995
Teg. 113
Litur: Hvítur, bleikur,
svartur og grænn
Stærðir: 36-42
Verð 10.995
Teg: 252
Litur: Rauður,
blár og beige
Stærðir: 36-42
Verð 12.495
Í TENGSLUM við ársfund Nor-
ræna fjárfestingarbankans (NIB) í
Helsinki, 3. mars 2005, var efnt til
sérstakrar tónlistardagskrár í til-
efni af því að Eistland, Lettland og
Litháen urðu aðilar að bankanum
ásamt Norðurlöndunum fimm um
síðastliðin áramót. Var nýtt tónverk
eftir Atla Heimi Sveinsson frum-
flutt en tónskáldið hafði samið
verkið að beiðni NIB til flutnings
við þetta tækifæri. Tónverkið, sem
er samið fyrir blásarakvintett,
píanó, fiðlu og selló, nefnir tón-
skáldið 5+3=1 Eining. Flytjendur
voru Blásarakvintett Reykjavíkur
og RIX Piano Trio frá Riga í Lett-
landi. Var verkinu afar vel tekið af
áhorfendum.
„Þetta er samið með Norræna
fjárfestingabankann í huga þar sem
verkið hefst með kröftugu samspili
fimm blásara og síðan bætist tríóið
við og saman enda þau í fögrum
samhljómi,“ sagði Atli Heimir í
samtali við Morgunblaðið og segir
fjölda hljóðfæraleikara og verkið
sjálft endurspegla Norðurlanda-
þjóðirnar fimm og nú Eystrasalts-
löndin þrjú sem eru að bætast í hóp
aðildarlanda að bankanum.
„Ég var beðinn um þetta verk að
tilhlutan Jóns Sigurðssonar aðal-
bankastjóra sem nú er að láta af
störfum og til að gleðja hann enn
frekar þá útsetti ég tvo smáþætti
eftir Mozart fyrir hljómsveitina
sem voru fluttir við sama tækifæri í
hinu glæsilega Folkets Hus hér í
Helsinki,“ sagði Atli Heimir.
Tónlist | Nýtt tónverk eftir Atla Heimi Sveinsson frumflutt í Helsinki
Samhljómur Eystra-
salts- og Norðurlanda
Atli Heimir Sveinsson tónskáld ásamt Bryndísi Schram sendiherrafrú og
Laufeyju Þorbjarnardóttur, eiginkonu Jóns Sigurðssonar bankastjóra
NIB, í kvöldverðarboði sem haldið var að loknum tónleikunum.
Teikningar og önnur myndverk ápappír eru í tísku, hafa bandarísk-ir fjölmiðlar verið að segja síðustumisserin. Galleríið Pierogi í Will-
iamsburg í New York hefur haft talsverðu
hlutverki að gegna í kynningu á papp-
írsverkum samtímalistamanna, en í skúffu-
galleríi þess, „Flat files“, má skoða verk um
800 listamanna, fimm til tíu verk eftir hvern.
Eigendur Pierogi, sem heldur upp á tíu
ára afmæli um þessar mundir, eru hjónin
Joe og Susan Amrheim. Hún er rithöfundur
og sér um sýningarskrár gallerísins en hann
er myndlistarmaður, auk þess að vera list-
rænn stjórnandi beggja þátta gallerísins,
teikningaskúffanna og hefðbundins sýning-
arhalds með völdum hópi listamanna.
Fjölþætt vinnubrögð
Amrheim er sýningarstjóri sýningar
Pierogi í Safni. Þar gefur að líta verk eftir
hann sjálfan og sex þeirra listamanna sem
galleríið er með á sínum snærum. Einn
þeirra, Tavares Strachan frá Barbados-
eyjum, kom til landsins og setti upp innsetn-
ingu með brotnum bjórflöskum – verk sem við
fyrstu sýn virðist óhapp en byggist við frekari skoð-
un á talsverðri nákvæmni. Annar listamannanna,
Brian Conley, vinnur út frá hugmyndum um tungu-
mál skordýra, letur eða skrif í jarðveginum sem
hann gerir afsteypur af og ljósmyndar. Kim Jones
er performans-listamaður sem gerir teikningar af
styrjaldarátökum og verk á jakka; dæmi um hvort
tveggja er á sýningunni. Útgangspunktur verka
Johns J. O’Connors eru upplýsingar um líf-
fræðilegar breytingar, svo sem þyngdartap eða
hárlos, sem hann spinnur teikningar út frá. Dawn
Clements teiknar út frá kvikmyndum, eftirmyndir
sviðsmynda, raunverulegra og skáldaðra. Oft eru
þetta gríðarlöng verk, skeytt saman úr mörgum
örkum. Daniel Zeller gerir afar smágerðar myndir
með penna eða blýanti, fínlegan vef lína sem minna
á smásjármyndir. Amrheim sjálfur gerir verk sem
byggjast á fortíð hans í abstrakt málverki en efni-
viðurinn eru orð og setningar úr listumræðunni,
sem hann leggur saman í litrík lög.
„Nýja málverkið“
Þótt það sé ekki algilt vinna flestir þessir lista-
menn verk sín á pappír. Nafn Pierogi-gallerísins
hefur oft borið á góma í listumræðu síðustu miss-
era, þar sem fjallað hefur verið um auknar vinsæld-
ir myndlistar á pappír – teikninga, grafíkur og ljós-
mynda.
Amrheim segir að vissulega hafi teikningar verið
mikið í umræðunni upp á síðkastið og minni það
svolítið á umræðuna um ljósmyndun fyrir nokkrum
árum, það sem hún var sögð vera „nýja málverkið“.
„Upp á síðkastið hafa safnarar keypt mikið af
verkum á pappír og sama má segja um söfnin,“ seg-
ir Amrheim. „Þannig hefur stofnun kennd við
Rothschild keypt gríðarlegan fjölda verka á pappír
upp á síðkastið og mun gefa þær allar til Museum of
Modern Art, þar sem þær verða sýndar á næsta ári.
Þar á meðal eru verk nokkurra listamanna sem ég
sýni nú í Safni.
Það er svo margt áhugavert gert á pappír – og
það er gott að senda þessi verk milli sýningarstaða,
það fer svo lítið fyrir þeim. En fólk tekur verk á
pappír alvarlegar en áður, það er ekki nokkur
spurning. Margir listamenn vinna endanleg verk á
pappír, en áður voru þessi verk frekar vörður á leið-
inni að endanlegu verki í striga eða í þrívídd. Flestir
listamenn hafa oftast unnið á pappír á einhverjum
tímapunkti í sköpunarferlinu, en farið svo í ólíkar
áttir.“
Verk á pappír einlægari
Amrheim segir verk á pappír iðulega vera viðráð-
anlegri fyrir kaupendur en aðra myndlist, en þau
njóti líka sívaxandi virðingar – það endurspeglist í
hækkandi verði. Hann segist selja mikið af teikn-
ingum sem kosti frá 15.000 krónum. „Fólki þykir
verk á pappír oft einlægari, meiri nálægð í þeim en
til dæmis verkum á striga.“ Fólkið sem kemur að
skoða teikningamöppurnar er afar ólíkt. Þetta eru
sýningarstjórar að leita að sýnendum, safnarar að
leita að ákveðnum hlutum, fólk af götunni með mis-
sterkan bakgrunn í listhræringum samtímans og
loks aðrir listamenn sem eru forvitnir að sjá hvað
kollegarnir – þekktir sem óþekktir – eru að fást við.
Pierogi sendir úrval teiknimappanna reglulega á
sýningar í öðrum borgum Bandaríkjanna eða til
annarra landa, og oft koma þær aftur hlaðnar nýj-
um pappírsverkum frá sýningarstöðunum. Galleríið
nýtur velgengni og tveir dagar vinnuviku Amr-
heims fara í að skoða verk listamanna sem vilja
koma sér á framfæri. Hann segir að Williamsburg
sé kjörið svæði fyrir starfsemina, því þar sé mikil
nýsköpun og grasrótarstarfsemi. „Ef ég hugsaði
bara um að selja verk gæti ég allt eins flutt galleríið
til Chelsea – en frekar myndi ég hætta þessu,“ segir
hann.
Samtímis sýningu Pierogi verður opnuð í Safni
sýning á verkum Ingólfs Arnarsonar, myndlist-
armanns og prófessors við Listaháskólann. Ásamt
málverki er teikning helsti miðill Ingólfs og eiga
verk hans það sameiginlegt að vera unnin af mikilli
þolinmæði og nákvæmni.
Sýningarnar í Safni, á Laugavegi 37, verða opn-
aðar klukkan 17.
Teikningar í tísku
Morgunblaðið/Einar Falur
Galleristarnir og sýningarstjórarnir Susan og Joe Amr-
heim við eitt verka hans í Safni.
Sýningar á verkum listamanna frá New York-galleríinu
Pierogi og Ingólfs Arnarsonar verða opnaðar í Safni á Lauga-
vegi 37 í dag og birtist mikill fjölbreytileiki í verkunum.
Á MORGUN kl. 16 flytja 22 ungir söngvarar, sem
allir eru nemendur í óperudeild Söngskólans í
Reykjavík, rómantískar óperuperlur úr La
Bohéme og La Rondine eftir Puccini, og úr
Falstaff og Rigoletto eftir Verdi, í Salnum í Kópa-
vogi. Þetta er 23. verkefni Nemendaóperunnar
frá því að hún var stofnuð árið 1982. Tónlistar-
stjóri og píanóleikari er Iwona Ösp Jagla og
stjórnandi er Robin Stapleton hljómsveitarstjóri.
Þær Hulda Sif Ólafsdóttir sópran og Dóra
Steinunn Ármannsdóttir mezzósópran eru báðar
að ljúka prófum frá Söngskólanum í vor, Hulda
Sif 8. stigi, en Dóra Sif burtfararprófi, og báðar
syngja þær hlutverk í Rigoletto í Nemendaóper-
unni; Hulda Sif er hin saklausa dóttir Rigolettos,
Gilda, en Dóra Steinunn er kráarkvensan
Maddalena. Þær eru sammála um að gaman sé að
syngja þriðja þáttinn úr Rigoletto, ekki síst þar
sem hann bjóði upp á flott samsöngsatriði, – með-
al annars kvartettinn fræga, og mikinn leik.
„Þetta er mjög dramatískt – enda verð ég drepin í
lokin; – slepp þó við að vera sett í poka,“ segir
Hulda Sif og hlær. „Maddalena og Carmen eru
mín hlutverk – svona kvendi!“ segir Dóra Stein-
unn og tekur undir hlátur Huldu Sifjar, „en mér
finnst mjög gaman að syngja svona dramatík.“
Þær stöllur ætla út í vor að námi loknu og
reyna að komast inn í skóla í Þýskalandi og Aust-
urríki. „Mig langar til Austurríkis, Salzburg er
æðisleg borg, en ég hef heyrt að Vín sé ekki
verri,“ segir Dóra Steinunn, en Þýskaland kemur
auðvitað líka vel til greina, en afi Huldu Sifjar,
Erlingur Vigfússon, söng í óperuhúsum þar um
árabil. Dóra Steinunn er líka söngættuð, því afi
hennar var Gunnar, bróðir Guðmundar Jónssonar
óperusöngvara. Hulda Sif ætlar líka að reyna fyr-
ir sér í Bandaríkjunum.
Þær segjast ánægðar með hlutverkin sem þær
fá í Nemendaóperunni. „Það eru margir í deild-
inni og erfitt að koma því þannig fyrir að allir fái
hlutverk,“ segir Dóra Steinunn, sátt við kvendið.
„Það hafa aldrei verið svona margir í Óperudeild-
inni, – frá upphafi,“ bætir Hulda Sif við.
Morgunblaðið/Jim Smart
Egill Árni Pálsson, Davíð Ingi Ragnarsson og
Dóra Steinunn Ármannsdóttir.
Slepp við
að vera
sett í poka