Tíminn - 29.04.1973, Page 15

Tíminn - 29.04.1973, Page 15
Sunnudagur 29. apríl 1973. TÍMINN 15 Jón Pálsson. ir — en hann eygði framtið í þessu landi — og minni fjölskyldu varð ferðin hingað vestur bjarg- ræðisleið. — Málið? Ég veit það ekki. Hjá okkur, sem fórum á skóla, kom það strax. Sumt af fólkinu, sem að heiman kom, lærði aldrei málið. Þess þurfti ekki hér i byggðinni. Fólkið var allt islenzkt fyrstu 25 árin, eða fram um alda- mótin siðustu að Mið-Evrópufólk- ið flutti inn. Engir teljandi erfið- leikar urðu i sambandi við komu þessara útlendinga, — aðeins smáýfingar fyrst, en þær eru nú löngu úr sögunni. Þetta fól er ekk- ert ólikt okkur og það hefur nú blandast okkar þjóð. Hér eru engir Fransmenn að gera okkur lifið leitt. — Minn búskapur gekk furðu vel. En ég hafði talsvert heilsu- leysi i fjölskyldu minni, sem olli erfiðleikum. Börnin voru fimm, elzti drengurinn er dáinn fyrir tveimur árum. Konan mín var Una Friðný Jónasdóttir, bónda i Djúpadal i Geysibyggð. Voru foreldrar hennar ættaðir úr Skagafirði. Ég hef aldrei verið veiðimaður, hvorki á vatni eða i skógi. Akur- yrkja og búfjárrækt hefur verið min lifsiðja og svo hef ég tekið þátt i ýmsum félagsmálum. Hér voru safnaðarfélög, bændafélög o.fl., allt sniðið eftir þekktri is- lenzkri fyrirmynd. Faðir minn var einn af stofn- endum rjómabús i Arborg. Ég var þar siðan lengi i stjórn. Fyrir tveimur árum fékk ég svo heiðursfélagaskjal frá þessari stofnun. Mér þótti vænt um það. Þessi viðurkenning var vel meint og ég vona verðskulduð. Dálitið hef ég fengizt við að kenna börn- um islenzku og vekja hjá þeim áhuga á islenzkum fræðum og hef starfað hér nokkuð að þjóðrækn- ismálum á öðrum sviðum. Ég les talsvert islenzkar bækur. Siðan ég kom hér á Betel hef ég lesið talsvert fyrir fólkið, sögur, ljóð og hvað annað, sem ég hef getað til tint. Við systkinin töluð- um öll islenzku. Það gera einnig börn min og sum barnabörn. Ég álit að það geti hjálpað manni til að iæra enskuna, og kunna vel islenzkuna. Mér hefur fundizt það mikils um vert að halda við is- lenzkunni. Það hlýtur að vera meira virði að geta talað tvö tungumál en eitt — islenzkan er lika stofnmál. — Allt hið islenzka var heilagt fyrir okkur. Við höfum viljað varðveita það svo vel sem við höfðum tök á. Og þetta er ennþá svo fyrir eldri kynslóðinni. Þeir yngri hafa á þessu mismikinn áhuga. Ég byggði mitt hús i Geysi- byggð árið 1939. Um það leyti bættu margir húsakost sinn. Þá var byggingamátinn eingöngu stilaður upp á þægindin — lifs- þægindi — en engan iburð. Húsin eru ekki stór, en rými þeirra vel nýtt og öllu haganlega fyrir kom- ið. Sonarsonur minn er nú að kaupa þetta hús og setjast að á landinu. Ég held, bændur hér geti haft það gott. Landið er frjó- samt. En fyrir kornræktina er tiðarfarið oft erfitt. Vorkuldar eru hættulegir ungum gróðri — og næturfrost getur komið i hverjum sumarmánuði. Dollarinn hefur alltaf verið gjaldmiðill, sem hægt er að treysta og nýtist vafalaust tals- vert betur en islenzka krónan. Nú telst það engin afkoma, þó maður sé skuldlaus. Bóndi hér verður að hafa mikil umsvif og stór lönd, — margar jarðir mundi vera sagt heima á Islandi. 1 þrjátiu og fjögur ár sá ég um grafreit hér i byggðinni. Og við eftirgrennslan kom það i ljós, að ég hafði verið einn af þrem skráð- um eigendum að hluti þeim, sem tekinn var undir grafreitinn. Þegar svo hinir tveir voru báðir dánir var ég einn eftir til að lýsa þessum eignarrétti. En nú langaði mig ekkert til að eiga reitinn. Ég vildi að fólkið sjálft væri eigendur hans og hefði þar af allan veg og vanda. Ég fór þvi á stúfana, heimsótti öll heimili i byggðinni og talaði um þetta. A fjölmennum fundi fólksins i byggðinni var svo mál þetta til lykta leitt og ég afsalaði þessari eign minni i hendur fólksins og er það siðan byggðarreitur. — Ég gerist nú gamall og hverf sjálfsagt innan tiðar til feðra minna, — en svo lengi, sem ég fæ tungu hrært mun ég taka mér i munn mál ættlandsins og hreimur þess láta mér blitt við eyra. — Þ.M. A ferð um Geysisbyggð

x

Tíminn

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.