Morgunblaðið - 03.09.2007, Qupperneq 1
STOFNAÐ 1913 239. TBL. 95. ÁRG. MÁNUDAGUR 3. SEPTEMBER 2007 LANDSPRENT EHF. mbl.is
Forsala í fullum gangi
Frumsýning 15. september
Miðasala: 4 600 200
www.leikfelag.is
HÚSIÐ OG SAGAN
ELÍN HANSEN ER HEILLUÐ AF ÍSLANDI ENDA
ERU RÆTUR HENNAR Á EYRARBAKKA >> 13
VERÐLAGIÐ ER HVORT
EÐ ER KOLVITLAUST
PRÚTTUM
FJÁRMÁLIN >> 16
FRÉTTASKÝRING
Eftir Rúnar Pálmason
runarp@mbl.is
SÁ sem á óbyggða eða lítið byggða
lóð á góðum stað á höfuðborgarsvæð-
inu situr á miklum verðmætum og
eftir því sem sveitarfélagið veitir leyfi
fyrir stærra húsi á lóðinni, því meiri
eru verðmætin.
Byggingamagn, þ.e. fermetrafjöldi
og hæð húsa, er ákveðið í deiliskipu-
lagi sem er gert af sveitarfélögum.
Um leið og deiliskipulag hefur verið
samþykkt hefur orðið til lagalegur
réttur viðkomandi lóðareiganda eða
lóðarhafa til að reisa hús af tiltekinni
stærð. Byggingarétturinn verður
ekki auðveldlega felldur úr gildi og
alls ekki án þess að bætur komi í stað-
inn. Þetta er í öllu falli sá skilningur
sem skipulags- og byggingasvið
Reykjavíkurborgar og Skipulags-
stofnun leggja í lögin en eftir því sem
næst verður komist hefur ekki fallið
hæstaréttardómur í slíku máli. „Eins
og í öllum skaðabótarétti snýst þetta
um að menn geti sannað að þeir hafi
orðið fyrir einhverju tjóni. Ef menn
geta sannað það getur myndast
skaðabótaskylda,“ sagði Helga Björk
Laxdal, yfirlögfræðingur skipulags-
og byggingasviðs.
Hið sama gildir um landnotkun
sem ákveðin er í aðalskipulagi, ef t.d.
er ákveðið að breyta opnu svæði í
byggingalóðir.
Borga þarf skaðabætur
Í Morgunblaðinu fyrir helgi var
sagt frá því að samkvæmt heimildum
blaðsins teldu borgaryfirvöld að
ómögulegt væri að stöðva niðurrif
húsanna Laugavegar 4-6 því þá yrði
borgin að greiða himinháar skaða-
bætur. Af ofangreindu er ljóst að ef
borgin hefði haft raunverulegan
áhuga á því að halda í þessi hús hefði
hún betur sleppt því að samþykkja
deiliskipulag fyrir þessa húsalengju
árið 2002 en þar er gert ráð fyrir nið-
urrifi þessara húsa. Ennfremur er
rétt að benda á að bæði R-listinn sál-
ugi og Sjálfstæðisflokkur studdu
deiliskipulagið.
En hvað um hugsanlegan skaða-
bótarétt íbúa í hverfum þar sem
ákveðið er að auka byggingamagn
umfram það sem áður hafði verið
boðað? Spurð um þetta sagði Helga
að íbúarnir yrðu að geta sýnt fram á
fjárhagslegt tjón til að geta sótt sér
skaðabætur.
Morgunblaðið/Ásdís
Niðurrif Borgarráð hefur heimilað
niðurrif húsa við Laugaveg.
Sterkur
réttur til
að byggja
SÖNGKONAN Norah Jones náði að hrífa tónleikagesti
með sér á tónleikum sem hún stóð fyrir í Laugardals-
höll í gærkvöldi. Um þessar mundir er Norah að fylgja
eftir þriðju breiðskífu sinni, „Not too late“, sem kom út
janúar. Norah Jones kom fram með hljómsveit sinni,
The Handsome Band.
Morgunblaðið/Sverrir
Norah Jones stóð undir væntingum
BETUR fór en á horfðist á föstu-
dagskvöld þegar húsráðandi nokkur
í Reykjavík brást við innbroti á
heimili sitt með stóru kjötsaxi. Hjó
hann saxinu í andlit þess sem braut
upp hurðina að heimili hans þannig
að skarst inn að beini frá enni niður
undir vör. Klofnaði nef þess sem
braust inn þegar saxið fór í gegnum
það.
Samkvæmt upplýsingum frá lög-
reglu ætluðu tveir karlmenn um tví-
tugt að ráðast á húsráðanda en ann-
ar þeirra skuldaði honum fé. Mun
hann hafa orðið árásarmannanna var
og gripið í kjötsax. Var unnusta hans
á heimilinu þegar atvikið átti sér
stað og eru þau einnig um tvítug.
Hjó húsráðandi með saxinu um
leið og annar mannanna braust inn í
húsið með fyrrgreindum afleiðing-
um. Urðu ekki frekari átök á milli
þeirra og hringdi húsráðandi á lög-
reglu. Handtók hún alla viðstadda og
tók til yfirheyrslu og telst málið að
fullu upplýst.
Klauf nef árásar-
manns með saxi
DANSKAR lánastofnanir eru nú
farnar að laga sig að því að fast-
eignaverð er ýmist staðnað eða farið
að lækka eftir langvarandi þenslu,
segir á vef Jyllandsposten. Spari-
sjóður á Sjálandi er byrjaður að
senda þjónustufulltrúa sína á nám-
skeið til að kenna þeim að segja nei
við óraunsæja viðskiptavini.
Lars Jensen, aðstoðarbankastjóri
hjá Sparekassen Sjælland, neitar
eindregið að kreppa sé í aðsigi. „En
sumir starfsmennirnir þekkja ekk-
ert nema góðærið sem hefur ríkt,“
segir Larsen. „Þess vegna segjum
við: Kæru starfsmenn, við höfum
haft það einstaklega gott í mörg ár
en teljum að nú séum við komin á
tindinn. Þess vegna skulum við at-
huga hvernig ráð við getum þurft að
gefa viðskiptavinunum núna.“
Hann segir að ungu starfsmenn-
irnir muni ekki frekar en ungir við-
skiptavinir eftir erfiðleikunum á ní-
unda áratugnum og fram yfir 1990.
Þess vegna geti þeim reynst erfitt að
hafna óraunhæfum óskum.
Læra að
segja nei
Eftir Sunnu Ósk Logadóttur
sunna@mbl.is
NÁNAST allir síbrotamenn, sem lög-
reglan á höfuðborgarsvæðinu hefur
afskipti af, misnota lyfið Rivotril. Lyf-
ið, sem er skráð flogaveikilyf en hefur
á síðari árum aðallega verið notað við
kvíða, veldur mikilli vímu í ofskömmt-
um og er ávanabindandi. Í fjölda
dóma fyrir bæði líkamsárásir og inn-
brot á undanförnum árum kemur lyf-
ið við sögu, m.a. í máli fimmtán ára
unglings sem fékk í ágústmánuði dóm
fyrir alvarlega líkamsárás á leigubíl-
stjóra. Sífellt fleiri afbrotamenn, sem
koma við sögu lögreglu, neyta lyfsins.
Auðvelt virðist vera að fá því ávísað
hjá sérfræðingum en lyfið gengur
einnig kaupum og sölum á svörtum
markaði. Það er ódýrt miðað við önn-
ur fíknilyf enda tekur Trygginga-
stofnun ríkisins stóran þátt í greiðslu
þess. Samkvæmt upplýsingum lyfja-
fræðings hjá eitrunarmiðstöð Land-
spítala hefur fyrirspurnum um mis-
notkun Rivotrils fjölgað. Læknir hjá
SÁÁ segir að síðastliðin ár hafi fjöldi
skjólstæðinga, sérstaklega kvenna,
sem ánetjast róandi lyfjum á borð við
Rivotril, aukist.
„Menn verða fljótt mjög háðir lyf-
inu og veigra sér ekki við hvort heldur
er að hóta líkamsmeiðingum til að
komast yfir næsta skammt, fara í inn-
brot, þjófnaði eða rán,“ segir Aðal-
steinn Aðalsteinsson rannsóknarlög-
regumaður. „Það fer ekki á milli mála
að sífellt fleiri skjólstæðinga minna
eru farnir að misnota Rivotril. Það má
segja að það sé orðið ófremdarástand
hvað þetta lyf varðar.“
Á vef Lyfjastofnunar kemur fram
að Rivotril eigi að ávísa mjög varlega
fyrir sjúklinga sem hafa átt við mis-
notkun áfengis eða eiturlyfja að
stríða. Lyfið geti „leitt til líkamlegrar
og andlegrar ávanabindingar. Hætt-
an á ávanabindingu eykst með aukn-
um skömmtum og löngum meðferð-
artíma.“ | Miðopna
Síbrotamenn misnota
nær allir lyfið Rivotril
Í HNOTSKURN
»Einkenni ofskömmtunar áRivotril spanna allt frá
vímu og svima til erfiðleika
við samhæfingu hreyfinga og
mikils sinnuleysis.
»Alvarlegar afleiðingar erufátíðar, segir á vef Lyfja-
stofnunar, nema annarra lyfja
eða áfengis sé neytt samhliða.
»Síbrotamenn neyta Rivot-rils í bland við önnur lyf.
Þeir segjast finna fyrir minn-
isleysi og árásarhneigð.