Tímarit iðnaðarmanna - 01.07.1976, Blaðsíða 11

sem slíkur átti hann verulegan þátt í stofnun Lands-
sambandsins.
Um ritstjórastarfið segir Sveinbjörn:
„Það hefur nú verið reynt að nota mig til ýmissa
liluta ,en þetta var víst það vitlausasta.“
Mun hann hafa verið nokkuð umdeildur ritstjóri.
Eitt er það þó öðru fremur, sem hann minnist með
gleði úr ritstjórnarstarfinu. Það er í tengslum við
aukablað, sem gefið var út 1940, til þess að verja
málefni iðnaðarins í landinu.
Þannig var, að sprengmenntaður hagfræðingur,
nýkominn frá námi, var fenginn til að gera einhvers
konar úttekt á iðnaðinum í landinu. Var niðurstað-
an sú, að iðnaðurinn ætti litla framtíð fyrir sér
og var sú skoðun lögð á borð allra alþingismanna
í formi skýrslu.
Sveinbjörn og félagar hans vildu ekki una Jressum
einhliða óhróðri og gáfu út aukablað. Var ]>að sent
alþingisnuinnum, á sama máta og ritsmíð hagfræð-
ingsins, og telur Sveinbjörn þessa aðgerð hafa verið
mjög áhrifaríka.
Enn í dag tala menn um Jjað, að iðnaðurinn sé
olnbogabarn íslenskra atvinnuvega. Ekki skal get-
um að Jdví leitt, hvernig ástandið væri í dag, ef áliti
hagfræðingsins hefði ekki verið svarað. Alþingi hef-
ur mikil áhrif og utanaðkomandi skoðanir hljóta
að hafa verulega mótandi áhrif á aðgerðir þess. Les-
andi gæti etv. staldrað aðeins við og hugleitt Jjetta
mál.
BROTAJÁRN - BÖLVUÐ PÓLITÍK
Meðal þeirra málefna, sem Sveinbjörn liefur beitt
sér og barist fyrir i mörg ár, og gerir reyndar enn,
er stofnun verksmiðju, sem vinni steypustyrktarstál
úr öllu Jjví brotajárni, sem til leggst hér á landi.
Upphaflega hugmyndin kom frá Jóni Ólafssyni,
efnafræðingi, sem kallaði sig Jón Stál, en hann hafði
getið sér góðs orðs, sem sérfræðingur í Kanada.
Sveinbjörn kom sér í samband við hann og saman
unnu Jjcir að undirbúningi málsins. Móttökur
stjórnvalda hér voru liins vegar svo dræmar, að Jón
hvarf aftur til Kanada, og dó Jjar.
„Það hefur alla tíð verið bansett pólitík í þessu
stálmáli og er það reyndar enn, en ég held nú að
l^eir sleppi ekki frá okkur að Jressu sinni“, segir
Sveinbjörn um brotajárnsvinnsluna.
„Ég lief átt í sífelldri baráttu við efasemdarmenn.
en reyndar má nú segja, að ég sé bjartsýnismaður
og hér áður fyrr jafnvel svolítill skýjaglópur. And-
staðan við hraunhitaveituna í Vestmannaeyjum
varð strax rnjög mikil hjá ákveðnum aðilum, svo
að nefnt sé dæmi, en elsti þingmaður þjóðarinnar,
Guðlaugur Gíslason, bjargaði málinu. Annað dæmi,
mér óviðkomandi, er að efasemdarmenn urðu Jiess
valdandi, að ekki var farið út í hraunkælingu í
Eyjum. En þetta er víst máti okkar íslendinga. Við
erum öfgamenn til beggja átta, Jjegar um nýjungar
er að ræða, og ekki nógu raunsæir."
ÞANNIG ER ÉG
„Finnsl þér þetta með óraunsœið eiga við um
þig og þin verk, Sveinbjörn?"
„Ég hef kannski ekki verið nógu skilningsríkur.
Á Jjað einkum við um hitaveituhugmyndir rnínar
fyrir norðan, sem nú fyrst eru að verða að veruleika,
því að Jiá var fátækt mikil og ekkert fjármagn til
neins.
Ég hef verið talinn ráðríkur, en ég mátti bara til.
Ég hefi verið þannig settur í lífinu. Ef ég læt aðra
hræra í mér, veit ég ekkert hvar ég stend, en Jjegar
ég fæ einhverjar hugmyndir, ligg ég gjarnan and-
vaka yfir j)ví, að geta ekki komið Jjeim í framkvæmd.
Þetta er hreinasta plága.“
„Myndir þú Ijá iðnaðinum starfslirafta þína, ef
þú vœrir ungur maður í dag?“
„Nei, ég myndi ekki vilja fara sömu slóðir. Senni-
lega myndi ég snúa mér að fiskirækt eða einhverju
þvílíku. Matvælaöflun er stórkostlegt vandamál í
heiminum."
„Þýðir þetta það, að þú sért eliki ánœgður með
starfsferil þinn og þau verk, sem þú hefur til leiðar
komiÖ?“
„Nei, ég má nú til með að vera sæmilega ánægð-
ur. Ég hef yfirstigið ýmsa erfiðleika, sem ég hef
þurft að glíma við, bæði í starfi og einkalífi. Úr
einkalífinu get ég nefnt berklaveiki, magasár, sem
læknir sagði mér, að hefði stafað af ergelsi, líklega
yfir Jjví, að koma ekki einhverjum hugmyndum
í framkvæmd ,og ég hef lifað Jrað af, að liggja með-
vitundarlaus í tæpar tvær vikur eftir uppskurð.
Rétt áður en ég komst til meðvitundar á ný, fannst
mér ég vera að yfirgefa skrokkinn, því ég sá sjálf-
an mig í andaslitrunum liggjandi í rúminu. Það
var undarleg reynsla, en ég lifnaði við, líklega
fyrir tilstilli æðri máttarvalda og milligöngu góðra
manna. Jú, mér ber að vera ánægður."
NÝJAR HUGMYNDIR
„Annars er ég með svolítið á prjónunum, sem ég
veit nú ekki hvort ég á að segja þér frá. Ég gerði
svolitla tilraun í hitteðfyrra og fór með frysta loðnu
til Noregs. Lét ég búa til úr henni flatbrauð, sem
tókst með ágætum. Margir telja þetta upplagt til
Jjess, að koma loðnunni á framfæri, ekki síst við
hina hungruðu í Jjróunarlöndunum."
Eins og sjá má, er Sveinbjörn Jónsson í Ofna-
smiðjunni ennþá uppfullur af nýjum hugmyndum
og reynsla hans geymir heilan hafsjó af fróðleik.
Hér gefst hins vegar ekki tækifæri til að fara nánar
ofan í saumana á því og verður því látið staðar
numið. —hs—
11