Jörð - 01.08.1942, Síða 36

útveginn meira einhliða störf og fær því meiri æfingu, en
ég hygg þó, að meiru valdi, að vinnan er oft ákvæðis- eða á-
góðahlutavinna; til þess að hera sem mest úr býtum, verður
að vinna af kappi, en það er einmitt nauðsynlegt, til þess að
ná góðum vinnuhraða. Allir, sem stundað hafa íþróttir, vita,
að höfuðskilyrði til þess að ná framförum, er að gera eins
og maður getur. Alveg sama gildir um vinnuna; hún er íþrótt
á sína vísu; öll störf á að iðka sem íþrótt. Þegar unnið er í
hópum, eru skilyrði til að læra hver af öðrum og til sam-
keppni, en þesskonar vinnufyrirkomulag er algengara við
sjóinn, lieldur en í sveitinni.
Ég hef stundum orðið þess var, að ýmsir taka því illa, el'
fundið er að vinnuaðferðum þeirra og afköstum. Þeir skoða
aðfinnslurnar sem móðgun og tilraun til að pína ranglega
sem mesta vinnu út úr verkafólkinu. Allt þetta her vott um
virðingarleysi fyrir vinnunni. Þelta fólk hefur ekki gert sér
það ljóst, að öll vinna er kunnátta, og það telur það virðingu
slnni ósamboðið að læra að vinna. Það gerir sér ekki grein
fyrir þvi, að aukin afköst eru ekki sama og aukið erfiði, held-
ur réttar aðferðir og æfing. Það skortir verkmetnað, að öðr-
um kosti mundi það keppa að því að standa þeim jafnfætis,
sem kunna störfin. Það hefur ekki gert sér það Ijóst, að dag-
Iaun eiga ekki að vera greiðsla fyrir ákveðinn vinnutíma-
fjölda, heldur fyrir ákveðin afköst og þau afköst hljóta að
miðast við dagsverk þeirra, sem vinna störfin af kunnáttu og
leikni, og að það er augljós skortur á verkmenningú, að hið
gagnstæða skuli vera til og vera liðið, því verkmenning er
ekki einungis verkkunnátta, heldur fyrst og fremst verk-
leikni.
í Búalögum eru ákvæði um, hvað skuli vera hæfileg dags-
verk af ýmsum algengum störfum. Þetta sýnir merkilegan
þátl í verkmenning fyrri alda. Forfeður okkar málu vinnuna
eftir afköstum og höfðu skapað sér ákveðnar viðteklir og lög
þar að lútandi, sem þeir höfðu í heiðri. Vegna breyltrai'
tækni, viðhorfs og verkefna eru þessar gömlu reglur nú úr-
ellar, en við berum ekki lengur þá virðingu fyrir vinnunni, að
við höfum séð þörf þess að setja um hana ný „Búalög“. (N.l.)-
1()2 jgBD