Ægir - 01.11.1984, Side 12
lélega ástands þorskstofnsins
vildu menn reyna þessa leiðtil að
ná betri stjórntökum og meiri
hagkvæmni í veiðum, meðferð
afla og vinnslu. Á næstu dögum
munu þeir, sem um þessa kerfis-
breytingu báðu, segja frá reynslu
sinni af kvótanum, kostum hans
og göllum.
Eitt eru flestir sammála um, að
framkvæmdin hefur gengið von-
um framar og allir vonum við
að hið lélega ástand þorskstofns-
ins og fleiri tegunda, breytist og
batni svo hægt verði að létta þeim
hömlum sem þetta kerfi leggur á
menn svo þeir geti á eðlilegan
hátt tekið þátt í þessum atvinnu-
vegi til vinnings.
Afkoma sjávarútvegs, veiða og
vinnslu, hefur verið viðfangsefni
Fiskiþinga um langa tíð. í álykt-
unum þeim sem Fiskiþing hafa
látið frá sér fara í þessum efnum,
hefur hvað mest verið fjallað um
verðbólguna og þann vanda sem
stöðug eða vaxandi verðbólga
hefur í för með sér. Seinlega hefur
gengið að vekja athygli stjórn-
enda þjóðarinnar á þeim vanda
og skaða sem vaxandi verðbólga
hefur á vöxt og viðgang atvinnu-
veganna.
Meðan markaðir voru hag-
stæðir, verðlag hækkandi og
batnandi hagur viðskiptaþjóða
gat tekið hærra vöruverði, var
vandinn að nokkru falinn, þar
sem hann-var fluttur út á markað-
ina. Hagstæð verðþróun sefaði
vandann í vitund ráðamanna.
Þegar stöðvun varð á vexti þjóð-
artekna aðal markaðslandanna,
sátum við uppi með vandann sem
skýrari staðreynd en áður. Vöxtur
verðbólguhraðans var orðinn sá
að einskis mátti láta ófreistað til
að hægja á honum. Það var afrek
er þjóðinni tókst að færa
verðbólguhraðann úr 130 stigum
í 15-18 stig á rúmu ári. Ekki
verður framhjá því gengið að
þetta hafði í för með sér ýmsa
röskun sem ekki verður hér um
rætt eða hvernig við hefur verið
brugðist, en stöðugleiki íverðlagi
er frumforsenda þess að við
getum rekið útflutningsverslun
með eðlilegum hætti og byggt
upp atvinnuvegina á þann veg að
viðunandi geti talist.
Áætlanir þær sem Þjóðhags-
stofnun hefir látið frá sér fara,
benda til þess að um 2% tap séá
fiskvinnslu miðað við það sem
beinn framleiðslukostnaður hefif
í för með sér. Þegar sú tala er
fengin, er ekki tekinn með $a
aukni vaxtakostnaður sem tap-
rekstur undangengis tíma hefur i
för með sér. Hér er um verulegar
upphæðir að ræða, sem óhjá-
kvæmilega eru kostnaðarauki og
ber að meta til verðs þegar
afkoma atvinnuvegarins er
metin. Hallarekstur og aukin
birgðasöfnun, vegna söluerfið-
leika, hefir haft í för með sér stór-
aukna greiðsluerf iðleika fyr'r'
tækja. Þá hefur og aukið á erfið-
leikana að vegna stöðu á besta
markaði frystra afurða hafa
vinnslufyrirtækin orðið að
minnkaframleiðslu þeirra pakkn-
inga sem mest hafa gefið af sérog
færa til annarra, sem minna hafa
gefið. Þegar litið er á tölur Þjóð-
hagsstofnunar finnst mér rétt að
geta þess, að hún metur end-
ingartíma fasteigna til 50 ára og
véla og tækja til 8 ára. Að flestra
áliti er hér um of langan end-
ingartíma að ræða, því sé nefnd
áætlun að þessu leyti vanreiknuð-
Ég ætla ekki að leggja mat á þa