Árbók Háskóla Íslands - 01.01.1936, Blaðsíða 8
8
er það svo um hvern einasta fastan kennara háskólans, að liann
verður að kenna fleiri en eina fræðigrein og það jafnvel fj()l-
breyttar fræðigreinar, sem annarsstaðar ern skiptar milli
tveggja eða fleiri prófessora. Ég skal geta þess til dæmis, að
af 10 prófgreinum í seinasta liluta læknisfræðinnar koma 5,
þ. e. helmingurinn, á einn prófessorinn.
Þar á ofan hælast svo þau kjör, sem háskólakennurum eru
boðin.
Háskólakennarar máttu lieita nokkurn veginn sæmilega
launaðir þegar háskólinn var stofnaður, en siðan hefir margt
hrevzt. Stríðið kom og umsteypti öllu, eins hér sem annars-
slaðar. Dýrtíð fvlgdi í kjölfar stríðsins og þó að dýrtíðarupp-
ból fengist seint og síðar meir, þá samsvaraði lnin ekki því
raunverulega gildi peninganna. Ilnn var þó mikil bót, en eftir
því sem peningar okkar fclln meir og meir í verði eftir því
minnkaði dýrtíðaruppbótin, unz hún hvarf háskólakennurun-
um með öllu. Hjá aukakennurum hefir jafnvel krónntalan
verið lækkuð frá því sem áður var. Árlega hafa háskólakenn-
arar borið fram kvartanir sínar um launakjörin við þing og
stjórn og árlega hefir réttmæti þeirra kvartana verið viður-
kennt, en engin leiðrétting fengizt.
Það er ekki nema eðlilegt, að háskólakénnarar, eins og aðrir,
verði að bera byrðar þjóðfélagsins og láta sér lynda að liera
minna hlut frá borði þegar þröngt er í búi, en það er ekki eðli-
legt né réttmætt, að þeir, sem æltu að vera andlegir vökumenn
þjóðarinnar, séu settir skör lægra en fjöldi annara starfsmanna
þjóðarinnar, sem minna er af krafizt l)æði að því er snertir
undirbúning undir starf sitt og starfið sjálft.
Afleiðingin hefir orðið sú, að háskólakennarar hafa ekki
getað gengið óskiptir að starfi og samt ekki getað lifað áhyggju-
lausu lífi um daglegar nauðsynjar, sem þó er fyrsla skilvrði
til þess að geta framleitt andleg verðmæti.
Ýms ytri skilyrði önnur í aðbúnaði háskólans bafa líka verið
svo, að erfitt liefir verið um vísindastörf í háskólanum, svo
að þegar á allt er litið er ])að lireinasta furða, hve miklu liefir
þó verið afkastað.