Samtíðin - 01.02.1953, Page 11

SAMTÍÐIN

af sínum fundi, að ég væri einskis
orðinn vísari. Hann tók nú myndir
með mismunandi tækjum, ýmsum að-
ferðum og margvíslegum geislum,
og fór i þetta mikill hluti dags, en
jafnskjótt og myndirnar voru teknar,
voru þær sendar í aðra stofu og fram-
kallaðar með slíkum hraða, að ekki
skipti nema fáeinum mínútum, en
hver mynd hafði i för með sér ný
vonbrigði, og að síðustu varð föru-
nautur minn að kveða upp þann úr
skurð, að blekið á þessari bók mundi
gert úr þvílíkum efnum — líklega
tómum jurtalitum — að öngvir geisl-
ar hrinu á því.
Við vorum nú báðir orðnir heldur
vondaufir, en þó var lögreglumaður-
innekki öldungis af baki dottinn. „Nú
held ég við ættum að reyna kvarts-
lampann", varð honum að orði. Það
gerðist með þeim hætti, að við fórum
inn í lítinn klefa, þar sem niðamyrk-
ur var inni. Þar var handritið lagt
á borð og kveikt á lampa. Birtan frá
honum, ef birtu skyldi kalla, var
heldur dauf og drungaleg, og ég kvað
undir eins upp úr, að þetta mundi
heldur ekki verða til neins. „Nú
skulum við bíða stundarkorn“, sagði
lögreglumaðurinn. Og áður en varði,
gerðust þau tíðindi, að flekkurinn á
skinnblaðinu, þar sem skriftin átti
að vera, en nálega enginn stafur varð
greindur með berum augum, fór að
greiðast sundur, þannig að mótaði
skýrt fyrir einstökum stöfum, þó að
því færi hins vegar fjarri, að skriftin
yrði vel skýr og auðlesin. En mér
var það ljóst þegar í stað, að þetta
áhald væri mjög mikilsvert að nota i
góðu tómi og fékk því ráðið, að sams
konar lampi var keyptur til safnsins.
Hér í Kaupmannahöfn var ekki nema
um tvær tegundir kvartslampa að
ræða, og ég kaus að sjálfsögðu þá,
sem mér reyndist hetur eftir vand-
lega athugun, en síðar hafa fróðir
menn tjáð mér, að í Ameríku séu
miklu fleiri tegundir á boðstólum,
og mér væri forvitni á að vita, hvort
einhverjar þeirra mundu ekki enn þá
hentugri en sú, sem ég hef“.
„Hvernig hefur lampinn reynzt?“
„Reynsla mín af lampanum er enn
ekki oi'ðin svo mikil sem skyldi. Til
þess eru ýmsar orsakir. Eitt er það,
að jafnvel þó að lampinn geri vonda
skrift stundum skýrari en hún verð-
ur lesin áhaldalaust, þá fer þvi
fjarri um flest þau blöð, sem ég hef
reynt við, að þau verði lesin áreynslu-
laust. Oftast er mikil augnaraun að
nota hann og varasamt að sitja lengi
við í einu. Annað er það, að ég hef
svo mörgum störfum að gegna, að
ég verð að streitast á móti ílöngun
minni að reyna að ráða torlesin blöð,
þar sem oft getur orðið margra daga
og jafnvel vikna verk að stauta sig
fram úr örfáum línum. En auðvitað
hef ég borið lampann til reynslu að
mörgum handritum, og árangurinn
er mjög misjafn. Þegar skrift er
dofnuð, reynist lampinn oft mesta
þing, t. a. m. við eitt bezta handrit
Grettissögu, sem hingað til hefur ver-
ið illlæsilegt, en verður furðu skil-
merkilegt í kvartsljósinu. En því er
ekki að leyna, að þegar íslenzk hand-
rit eru vond aflestrar, er það oftast
ekki af þvi, að letrið hafi dofnað,
heldur miklu fremur af því, að blöðin
hafa sætt illri meðferð, stafirnir