Fréttatíminn - 04.07.2014, Qupperneq 28
Núna er ég að
vinna við það sem
mér finnst mjög
skemmtilegt og
mjög krefjandi, nýti
mér hluta úr minni
menntun þar sem
ég lagði áherslu á
„cultural differen-
ces“ sem ég hafði
rannsakað bæði í BS
námi og meistara-
námi.
lyfjameðferðina nokkrum sinnum.
Við mæðgurnar ákváðum að
takast á við sjúkdóminn dag frá
degi. Mamma kom með málverk
að heiman og hengdi á veggina.
Það sem var mjög erfitt við að vera
á spítalanum var að það var ekki
gert ráð fyrir langlegusjúklingum.
Það var erfitt að vera þar vikum eða
mánuðum saman en margir hjúkr-
unarfræðingar tóku tillit til þess að
leyfa mér að sofa út á morgnana.
Það var mjög lítil afþreying. Deildin
var opin gestum allan daginn og
ég man þegar ég var í einangrun
hvað það var erfitt. Einangrunar-
herbergið var fremst á deildinni en
baðherbergið innst. Ég þurfti því
alltaf að bíða langt fram eftir kvöldi
til að komast í sturtu, það þurftu öll
börnin að vera sofnuð og enginn
utanaðkomandi á deildinni vegna
smithættu.“
Eftir nokkurra mánaða lyfja-
gjafir þurfti Anna Christina að fara
í geislameðferð á heila. Hún fékk
fjörutíu geisla á heilann, en slíkri
meðferð er nú hætt við bráðahvít-
blæði.
„Í fyrsta skiptið var smíðað ein-
hvers konar mót til að halda höfðinu
á mér kyrru en þótt ég hafi verið
með lokuð augu, sá ég bláa geisla
og lyktin var viðbjóðsleg. Þetta var
gert á morgnana og síðan fór ég
heim með lyf svo ég gæti sofið allan
daginn til að losna við höfuðverk-
inn. Það var svo margt við geislana
sem kom ekki í ljós fyrr en nokkru
seinna. Ég fór að sofa í 20 klukku-
tíma á sólarhring, sofnaði hvar sem
ég var. Þetta voru aukaverkanir af
geislunum og ég er enn að glíma
við þær. Nú hefur komið í ljós að
taugaendar í fótlegg hafa sennilega
skemmst, en ég reyni að láta það
ekki trufla daglegt líf mitt.“
Bjó á barnadeild og eignaðist
góða vini
„Þegar ég var 14 ára bjó ég alveg á
spítalanum þar sem ég var í nær-
ingarmeðferð. Á deildinni vorum
við mjög fá á unglingsaldri. Það
voru tveir sem ég kynntist vel, Óli
Hjörtur og Fróði Finnsson. Fleiri
vorum við ekki á svipuðum aldri á
þessum tveimur, þremur árum sem
ég lá inni. Óli Hjörtur dó meðan ég
var í meðferð og það var mikil sorg.
Hann var svo falleg sál. Ég átti
mjög erfitt þegar Fróði dó. Þá var
ég skiptinemi í Ástralíu og fannst
erfitt að geta ekki fylgt honum. Óli
var eins og stóri bróðir minn en
Fróði besti vinur minn.“
Söknuðurinn var djúpur eins
og lesa mátti í minningargrein
um Fróða Finnsson sem Anna
Christina skrifaði, þá skiptinemi
í Ástralíu. Hér er gripið niður í
greinina:
„Við þrjú trúðum á baráttuna,
lífið, að njóta þess til fulls og miðla
öðrum af okkar reynslu og hjálpa
öðrum í sömu sporum.
Við áttum margar góðar stundir
saman, ég, þú og Óli, músíkölsku
vinirnir mínir. Stundum var vart
pláss á litlu stofunni minni uppi á
barnadeild, þegar þið voruð þar
báðir með gítarana, og sungið var
og spilað og allir dropateljararnir
og lyfjastandarnir tóku of mikið
pláss.
Í kvöld ætla ég niður á strönd og
hlusta á öldugjálfrið, loka augunum
og finna það breytast í tónlistina
þína og Óla. Svo ætla ég að biðja vin
minn, höfrunginn, að synda heim
og skola tónunum upp í íslenska
fjörugrjótið, um leið og ég bið vind-
ana að blása tárin mín í burtu og
sólina að senda ykkur bjart bros frá
mér, í trúnni um daginn á morgun.
Þið lifið áfram í hjarta mínu.“
Uppfinningasöm móðir
„Eitt atriði stendur alltaf upp úr
hjá mér þegar ég hugsa til þess
hvað mamma var sterk meðan ég
lá þessa löngu mánuði á spítal-
anum. Einhverju sinni hafði ég
ekki borðað í margar vikur og var
með næringu í æð þegar ég reis
allt í einu upp og sagði: „Mamma,
ég gæti alveg hugsað mér humar!“
Hún rauk fram á gang, kom inn
skömmu síðar og sagðist vera búin
að redda þessu. Þá hafði hún hringt
í Skúla, vin sinn á Hótel Holti, og
allt í einu mætti þjónn, setti hvítan
damaskdúk á borðið og humarinn
fékk ég. Stelpan vildi humar og
stelpan fékk humar! Guðmundur
læknir hafði sagt við mömmu: „Ef
stelpan vill rjúpu, þá ferð þú út og
skýtur rjúpu!“
Skiptinemi í Ástralíu
Þegar Anna Christina var 16 ára
sótti hún um að verða skiptinemi
– eins langt frá Íslandi og í boði
væri. Ástralía var svarið: „Ég held
að mamma hafi – eins erfitt og það
hlýtur að hafa verið fyrir hana –
fundið að við urðum að vera aðeins
í sundur. Það voru náttúrlega engir
farsímar eða tölvur þá, ég mátti
hringja heim einu sinni í mánuði
en fékk ekki brottfararleyfi nema
með loforði um að ég fengi áfram
krabbameinssprauturnar úti. Ég
þurfti á breytingu að halda og
mamma örugglega ekkert síður.
Hún hafði verið vakin og sofin yfir
mér í fjögur ár. Ég lenti ekki hjá
góðri fjölskyldu til að byrja með
en flutti svo til einstæðs föður sem
átti dóttur á mínum aldri og eldri
son. Konan hans hafði dáið 5 árum
áður úr krabbameini svo hann
þekkti til sjúkdómsins. Þessi maður
var svona karlútgáfa af mömmu!
Hann vann hjá flugfélagi, átti tvö
börn, son og dóttur, alveg eins og
mamma. Þarna hefði getað komið
flugfélagahjónaband en því miður
varð ekkert úr því!“
Við erum nú bara svona pínu
afarnir
Eftir heimkomuna frá Ástralíu
lá leiðin í MH, en þrátt fyrir að
krabbameinsmeðferðinni væri
lokið, lenti Anna Christina í ófyr-
irsjáanlegum veikindum.
,,Það var spurning hvort ónæmis-
kerfið væri orðið svona lélegt eða
ég bara óheppin manneskja. Ég var
orðin óskaplega vön því að ef ég fór
í skoðun þá var sagt: ,,Já þessi skoð-
un kemur vel út ... en við fundum
annað...“ Eitt af því sem fannst var
nýtt æxli, en æxlið reyndist vera
sonur minn Börkur sem nú er að
verða 18 ára nemandi í MK.
Læknarnir mínir, Guðmundur
og Jón R., fréttu af fæðingunni þar
sem þeir voru á vakt, og komu í
læknasloppunum yfir á Kvenna-
deild og báðu um að fá sjá Önnu-
son. Hjúkrunarfræðingnum brá
svolítið að sjá tvo lækna mætta
og spurði hvort eitthvað væri að
barninu. „Nei, nei, við erum nú
bara svona pínu afarnir!“ Eitt af því
sem var talið útilokað eftir með-
ferðina við bráðahvítblæðinu var
að ég gæti eignast barn. Börkur er
einmitt dæmi um að allt það sem
maður hafði heyrt gekk sem betur
fer ekki eftir.“
þar sem foreldrar hennar voru að
skilja. Móðir hennar er Bryndís
Torfadóttir, framkvæmdastjóri SAS
á Íslandi. Anna Christina á hálf-
bróðurinn Jónas Hagan Guðmunds-
son, sem er átta árum eldri en hún.
„Þegar við komum til Íslands
talaði ég ekki stakt orð í íslensku
því pabbi var mjög strangur og sú
regla gilti á heimilinu að þar var
bara töluð danska. Ég hef aldrei
verið feimin eða lokuð og rétt eftir
að viði fluttum heim eignaðist ég
mjög góðar vinkonur, Siggu og
Möggu. Ég kunni ekki að fallbeygja
nafnið Magga og mömmu varð nú
svolítið um þegar ég kom heim
og spurði hvort ég mætti gista hjá
Magga í nótt!
Við komum heim í desember
1987 og að sjálfsögðu fór ég á að-
fangadag að lesa á miðana á pökk-
unum og sá að það var enginn
pakki til mín. Ég varð mjög döpur
og þegar mamma spurði hvort ég
vildi ekki opna einn pakka fyrir
matinn sagði ég mjög sorgmædd
að það væri enginn pakki til mín.
Mamma sagði að ég ætti nú alla
pakkana undir trénu og skildi ekki
hvað ég var að meina. Þá voru
pakkarnir náttúrlega merktir „Til
Önnu“. Ég vissi ekkert hver Önnu
var!“
Greindist með bráðahvítblæði
12 ára
„Þegar ég var tólf ára fór ég að fá út-
brot. Ég var með sítt ljóst hár og var
alltaf að krulla það með járni eða
heitum rúllum og mamma hélt að
ég hefði brennt mig. Svo fóru sárin
að koma á hendurnar og í andlitið
og mamma fór með mig til læknis
sem gaf mér hydrocortisone krem.
Mamma var eitthvað voðalega ósátt
við þetta og krafðist þess að það
yrði tekin af mér blóðprufa. Eftir
hana vildi læknirinn taka mergsýni
og ég var lögð inn. Mamma var á
leið til Brasilíu svo vinkonur hennar
voru hjá mér á spítalanum. Ég var
svæfð þegar þeir tóku mergsýnið
og þegar ég vaknaði var mamma
komin aftur. Svo liðu nokkrir dagar
og allt í einu var voru mínir nánustu
komnir frá þremur löndum. Ég er
náttúrlega enginn hálfviti og vissi
auðvitað að það væri eitthvað að.
Mér var sagt hvaða sjúkdómur
þetta væri, útskýrt mjög vel og sett
upp bók fyrir tveggja ára meðferð.
Þetta reyndist vera bráðahvítblæði.
Ég vissi samt ekki hvað þetta
þýddi í raun þar sem ég var bara
12 ára. Ég var með yndislegustu
lækna í heimi, Jón R. Kristinsson
og Guðmund Jónmundsson. Ég ber
meiri virðingu fyrir þeim og elska
þá meira en alla aðra, en það vant-
aði samt að ég fengið svarið við:
„Hvað nú?“ Þeir gerðu reyndar grín
að mér til að byrja með og ég var
örugglega erfiðasti sjúklingur sem
þeir höfðu verið með. Ég spurði
að öllu: Hvað heitir þetta lyf, hvað
gerir það, eru einhverjar aukaverk-
anir?“
Tekist á við sjúkdóminn einn
dag í einu
„Í fyrstu var þetta þannig að ég
kom á morgnana, fékk krabba-
meinslyf, fór heim og í skólann.
Mamma reyndi eins og hægt var
að leyfa mér að vera sem mest
heima. Svo komu aðrir tímar þar
sem kemur það sem kallast „merg
depression“ – mergbilun. Þá þurfti
ég að vera í einangrun, kyrrsett
á spítalanum þar sem mergurinn
hættir að framleiða hvít blóðkorn
sem verja líkamann gegn veirum
og sýklum. Það þurfti að stoppa
Við þrjú, Óli Hjörtur, Fróði og ég trúðum á baráttuna.
Plus-Plus kubbar í öllum
stærðum og gerðum
28 viðtal Helgin 4.-6. júlí 2014