Iðnaðarmál - 01.04.1970, Qupperneq 21

andinn, af nauðsyn, að bregða skjótt
við, af einu sviði til annars, án þess
að hafa mjög djúptæka þekkingu.
Á flestum háskólanámskeiðum er
kennt það, sem er talið fullkomlega
rétt. Þar er manni eklci kennt, hvem-
ig hann skuli taka áhættu og hvernig
hann skuli minnka sem mest mögu-
legt tap, er stafar af lélegri viðskipta-
ákvörðun. Á háskólanámskeiðum er
manni ekki kennt hugrekki til að
leggja út í hið óþekkta eða glíma við
mikilfengleg vandamál. Þar er manni
ekkert kennt um hina sáru þjáningu,
er grípur mann, þegar hann stendur
ekki við orð sín, þegar hann er ó-
samkvæmur eða staðfestulaus gagn-
vart undirmönnum sínum eða þegar
liann hefur vanrækt að búa sig vand-
lega undir mikilvægan fund. Þetta
eru lexíur, sem maður lærir í eðlileg-
um samkeppnisviðskiptum. Stjórnun-
arábyrgð getur fljótlega kennt manni
þetta og ýmiss konar aðra hegðun og
leikni, sem nauðsynleg er til að starfa
með góðum árangri í forystustöðu.
Það er margt, sem -unnt er að gera
til að breyta verkfræðingi í stjórn-
anda. Það geta verið ráðstafanir,
sem yfirstjórnendur hrinda af stað til
að flýta fyrir þjálfun og þroska ein-
hvers ákveðins undirmanns. Einnig
gæti maðurinn sjálfur átt frumkvæði
að þessum ráðstöfunum, jafnvel án
þess að stjómendumir viti, að hann
sé byrjaður að stefna að því að
verða áhrifamikill stjórnandi.
Reynsla á öðrum sviðum en tækni-
legum
Fyrst af öllu þarfnast verkfræðing-
urinn reynslu á sviðum, er liggja ut-
an við hið tæknilega. Hann þarf að
takast á hendur ábyrgð á starfsemi
og verkefnum, sem ekki eru tækni-
leg og varpa ljósi á vankunnáttu
hans og skort á hæfni á þeim svið-
um. Verkefni varðandi sölustarfsemi,
fjármál eða markaðsmál myndu t. d.
þegar í stað sýna verkfræðingnum
framan í hina skelfilegu fáfræði
hans á mörgum grundvaUaratriðum
viðskiptalífsins. Verkfræðingur, sem
segir upp starfi sínu og stofnar sitt
eigið fyrirtæki, lærir mjög fljótt mik-
ilvægi sölustarfseminnar, markaðs-
málanna, fjármálanna og hinna hag-
nýtu viðfangsefna, sem fólgin eru í
því að framleiða og selja fram-
leiðsluvöruna.
Borgaraleg og þjóðfélagsleg mál-
efni veita ágæt tækifæri til lærdóms.
Fyrir hvern þann verkfræðing, sem
hefur andúð á opinberum ræðuhöld-
um, myndi það vera hin ágætasta
reynsla að taka að sér ábyrgð á
áróðursherferð til sjóðstofnunar.
Þátttaka í skólastjórn eða virk starf-
semi við opinberar starfsáætlanir
hefur opnað augun á mörgum tækni-
mönnum fyrir nýjum og skemmtileg-
um viðfangsefnum. Kennsla í sunnu-
dagaskóla eða formennska í kirkju-
söfnuði eru með öðrum hætti einnig
lærdómsríkar aðferðir í samskiptum
vorum við fólk af ólíkri manngerð.
Ef maður tekur að sér þessi ó-
tæknilegu ábyrgðarstörf og leggur
sig allan fram, mun maður þróa með
sér þá hegðun og leikni, sem nauð-
synleg er fyrir árangursríka stjórn-
un. Þessi leikni er í því fólgin að
vinna náið með fólki, sem ekki trúir
á, viðurkennir eða met-ur að verð-
leikum þá hluti, sem eru verkfræð-
ingnum svo hugstæðir. Verkfræðing-
ur er ekki líklegur til að verða góður
stjórnandi, nema hann velji sér þessi
ótæknilegu ábyrgðarstörf að eigin
vilja og leggi hart að sér að læra,
vegna þess að hann geri sér grein
fyrir, að tæknikunnáttan ein geri
manninn ekki færan um að skilja og
leysa hin mörgu vandamál, er við-
skiptafyrirtæki eða samfélag hafa
við að glíma.
í stuttu máli, verkfræðingurinn
verður að vaxa upp úr þeirri þekk-
ingu og hæfni, er hann hefur öðlazt
sem starfandi verkfræðingur. Með
öðrum orðum sagt, hann verður að
byggja ofan á þessa tæknilegu undir-
stöðu með því að bæta við þekkingu
úr öðrum fræðum, að viðbættri
margvíslegri leikni í mannlegum
samskiptum, sem nauðsynleg er til
að starfa náið með einstaklingum,
sem eru mjög ólíkir honum sjálfum.
Þegar maðurinn er reiðubúinn að
afla sér þessarar leikni, mun hann
tileinka sér hana sjálfur. Stjómend-
ur gera oft þau mistök að reyna að
kenna manni þessi ótasknilegu fræði,
áður en hann er undir það búinn.
Þegar verkfræðingurinn byrjar
þessa tilfærslu yfir á stjórnunarsvið-
ið, finnur hann, að hann stendur
frammi fyrir breytingu á átta vegu:
í fyrsita lagi finnur hann, að hann
gerir marga hluti gegn vilja sínum.
Sem tæknisérfræðingur gerir hann
marga hluti vegna þess, að hann nýt-
ur starfsins. En sem stjórnandi verð-
ur hann að ráðast á viðfangsefni,
sem ekki eru sérlega skemmtileg, en
verður að framkvæma til að ná
IÐNAÐARMÁL
83