Þjóðmál - 01.03.2007, Blaðsíða 15
Þjóðmál VOR 2007 3
Nauðsynlegt. er. að. verðmæti. hluta. sé.
rétt. og. byggt. á. raunverulegu. mati. mark-
aðar .. Nemandinn. hefur. ekki. aðeins. tekið.
á. sig. fjárhagslegar. skuldbindingar. náms-
lánanna,. hann. hefur. einnig. tekið. hug-
myndafræðilegt.skuldabréf.inn.í.framtíðina.
á. eigin. ábyrgð .. Margt. á. skólaárum. mótar.
nemendur. og. þá. hefst. þroskastig. sem.
þróast. með. listamanninum. meðan. hann.
lifir .. Frumspretta. góðra. hugmynda. er.
aldrei. ódýr,. menn. hugsa. hátt. og. forðast.
málamiðlanir .. Þó. svo. virðist. að. tengsl.
gamalla.listgilda.standi.ekki.á.föstum.grunni.
í.Listaháskólanum,.er.líklegt.að.nemendur.
fái.innsýn.í.þann.veruleika.sem.tekur.við.að.
námi. loknu ..Það. er.mörgum.harður. skóli.
og. lærdómsríkur. að. koma. úr. listnámi. og.
feta.einstigi.listarinnar ..
Miklu. fjármagni. er. varið. í. menntun.myndlistarmanna. og. forvitnilegt. er.
að.leiða.hugann.að.því.hver.sé.svo.framtíðin.
sem.bíður.þeirra ..Listaháskólinn.hér.heima.
tekur.þrjú.ár.og.oft.bætast.við.tvö.til.fimm.ár.
á.námslánum.erlendis ..Þegar.heim.er.komið.
eru. tækifæri.og. viðhorf.manna.margvísleg.
og. nýútskrifaðir. myndlistarnemar. vinna.
fjölbreytt. störf,. t .d .. við. kennslu,. við.
leikhús,. fjölmiðlavinnu. hvers. konar. og.
gerast. leiðsögufólk.fyrir.ferðamenn ..Flestir.
vinna.með.myndlistinni.og.halda.sig.utan.
við. myndlistarkreðsa .. Myndlistarmenntun.
er.margræð.og.slungin.og.myndlistarmenn.
eru.að.öllu.jöfnu.vel.að.sér.í.andans.fræðum.
og.fá. innsýn.og.skilning.í.aðrar. listgreinar.
og.listasögu ..
Mikilvægt. er. að. hafa. ferilskrána. í. lagi ..
Einn. vill. taka. þátt. í. hópsýningum,. annar.
vill.setja.upp.einkasýningu ..En.það.vantar.
eitthvað .. Jú,. það. er. lítil. innkoma,. lágar.
tekjur,. því. myndir. selja. sig. ekki. sjálfar ..
Nútímalist. er. ekki. það. söluvænlegasta. og.
það.þarf.að.borga.af.námslánunum ..Því.er.
það. þannig. hjá. mörgum. að. beðið. er. eftir.
auglýsingu. frá. „Starfslaunum. listamanna“.
á.haustin.meðan.lifað.er.við.þröngan.kost.
frá.degi. til. dags ..En. sumir. eru. vel. efnaðir.
og.þurfa. ekki. að.hafa. áhyggjur. af. afkomu.
sinni. og. geta. gert. það. sem. hugur. þeirra.
stendur.til ..Aðrir.eru.vel.giftir.og.eiga.góða.
fyrirvinnu .
Einn.daginn.kemur.auglýsingin.sem.beðið.
hefur.verið.eftir.og.sótt.er.um.starfslaun.af.
mikilli.röggsemi.og.festu ...Síðan.er.beðið.í.
nokkra.mánuði,.en.ár.eftir.ár.er.svarið.ætíð.
neikvætt.og.á.þessa.leið:
„Úthlutunarnefnd. launasjóðs. þakkar.
umsókn. yðar. úr. Launasjóði. myndlista-
manna ...Nefndin.hefur.fjallað.um.umsóknir.
til. sjóðsins. en. getur. því. miður. ekki. orðið.
við.umsókn.yðar.að.þessu.sinni .“
Þetta. er. eins. og. endurtekið. viðlag. í.
dægurlagi. og. eitt. er. öruggt,. þetta. ástand.
á. sér. djúpar. ríkisreknar. rætur. sem. virðast.
liggja. inn. í. raðir. myndlistarmanna. og. í.
gegnum. hagsmunasamtök. þeirra .. Það. er.
ekki. viðunandi. að. hagsmunafélag. komist.
í. ríkisrekna. einokunaraðstöðu. og. tilnefni.
í. úthlutunarnefnd. Launasjóðs. myndlistar-
manna. þrjá. menn. á. hverju. ári .. Þetta.
hagsmunafélag.er.í.raun.einstaklingsfélag ..
Launasjóður. myndlistarmanna. er. af.
þessum. sökum. úr. sér. genginn. og. það.
þarf. að. tengja. hann. við. markaðinn .. Full.
ástæða.er.til.þess.að.menntamálaráðuneytið.
stokki. upp. „starfslaun. listamanna“. með.
formlegum. hætti. og. taki. umboð. til.
tilnefninga. í. úthlutunarnefnd. í. Launasjóð.
myndlistarmanna. til. baka. og. stofni. nýjan.
starfslaunasjóð. í. samstarfi. við. markaðinn ..
Það.er.tímabært.að.markaðsvæða.Launasjóð.
myndlistarmanna,. stækka. hann. og. tengja.
markaðinum.með.afgerandi.hætti ..
Það. er. eðlilegt. að. myndlistarmenn. vilji.skýra.stefnu,.ef.hreyfa.á.við.launasjóði.
þeirra.og.ekki.við.öðru.að.búast.en.að.ótti.
grípi.um.sig.og.menn.snúist.til.varna ..Þannig.
1-2007.indd 13 3/9/07 2:42:52 PM