Þjóðmál - 01.03.2007, Side 68

66 Þjóðmál VOR 2007
allt. að. helmingi. meira. er. greitt. fyrir. þá.
nemendur. sem. lakast. standa. en. þá. sem.
besta.stöðu.hafa .
Reiknilíkanið. gerir. ráð. fyrir. að. almennt.
sé.unnt.að.reka.skóla.með.77–80%.nýtingu.
kennslukrafta. og. aðstöðu .. Þessi. krafa. er.
mun.lægri.til.lítilla.skóla.og.skóla.úti.á.landi.
en.það.fer.reyndar.oft.saman ..Þetta.svigrúm.
er.ætlað.til.þess.að.mæta.brottfalli.og.með.
því.er.einnig.unnt.að.fara.af.stað.með.hópa.
sem.ekki.eru.fullskipaðir .
Meðal. röksemda. fyrir. því. fyrirkomulagi.
að.greiða.fyrir.prófaða.nemendur.er.undir-
liggjandi.krafa.aðalnámskrár.að.öllum.nem-
endum. séu. fengin. viðfangsefni. við. hæfi ..
Þetta. er. hvatning. fyrir. skólana. til. þess. að.
skipuleggja. nám. sem. líklegt. er. til. þess. að.
halda.áhuga.nemenda.allt.til.prófa ..
Atli. Harðarson,. aðstoðarskólameistari.á. Akranesi,. skrifar. grein. í. 3 .. hefti.
2 .. ár-gangs. Þjóðmála. sem. hann. kallar.
„Samkeppni. framhaldsskóla“. og. fjallar.
með.áhugaverðum.hætti.um.samkeppnina.
og. umhverfi. hennar .. Meginyfirbragð.
greinarinnar. og. niðurstaða. er. að.
samkeppni. skóla. feli. í. sér. hættur. og. sé.
því. áhyggjuefni. í. ýmsu. tilliti,. einkum.
vegna. núgildandi. greiðslufyrirkomulags. á.
grundvelli. reiknilíkans. og. árangurskröfu.
þess ..Aðaláhyggjuefnið.sé.að.námið.muni.
gengisfalla,. árangur. nemenda. slakna. og.
skólar. muni. taka. að. líta. svo. á. að. hagur.
þeirra. muni. batna. því. meir. sem. minni.
kröfur.séu.gerðar.til.nemenda,.fyrirkomulag.
fjárveitinga.„setji.þrýsting.á.skóla.að.draga.
úr.námskröfum.þannig.að.nemendur.geti.
lokið.fleiri.einingum.með.minni.vinnu .“
Ég.er.ósammála.Atla. í.meginniðurstöðu.
hans,. einkum. þeirri. að. núgildandi. fjár-
veitingakerfi. hvetji. til. gengislækkunar.
náms .. Engu. að. síður. er. unnt. að. fallast. á.
margt.af.lýsingum.hans.á.núverandi.ástandi.
í. skólakerfinu .. Enn. frekar. má. fallast. á.
aukið. virkt. eftirlit. og. aðhald. með. settum.
markmiðum.skólanna.og.prófum.þeirra .
Aðalveikleika. röksemdafærslu. Atla. má.
telja.þann.að.hann.ber.ekki.saman.núgild-
andi. greiðslufyrirkomulag. fyrir. nemendur.
og.það.sem.var.áður ..Hann.gerir.ekki.heldur.
tillögur.um.annað.fyrirkomulag ..
Án.þess.að.ástæða.sé.til.að.gera.tæmandi.
samanburð.er.rétt.að.nefna.eftirfarandi:
1 ..Sama.greiðsla.kom.til..skóla.sem.inn-
ritaði.20.nemendur.í.bekk.hvort.sem.10.
eða. 20. entust. allt. námstímabilið .. Ekki.
var.í.fjárveitingakerfinu.fjárhagsleg.hvatn-
ing.til.þess.að.auka.líkur.á.að.nemandinn.
entist.allt.tímabilið.fram.til.prófa ..
2 ..Ónákvæmur.munur.var.gerður.á.nem-
anda.í.fullu.námi.og.hlutanámi .
3 ..Ófullnægjandi.greinarmunur.var.gerð-
ur. á. mismunandi. búnaði. skóla. og. þörf.
fyrir.endurnýjun.hans .
4 .. Enginn. hvati. var. til. þess. í. fyrra. fjár-
veitingakerfi. að. stilla. fermetrafjölda. á.
nemanda.í.hóf .
Í.menntamálaráðuneytinu.liggja.fyrir.gögn.
sem.sýna.fram.á.verulegan.sparnað.á.fáum.
fyrstu. árum.núgildandi. reiknilíkans ..Þetta.
er. milljarðasparnaður. á. almannafé. sem.
fékkst.með.árangurstengingu.auk.hlutlægr-
ar.skiptingar.þess.sem.til.skiptanna.er .
Þessi. atriði. snúa. auðvitað. að. rekstrar-
umhverfi.skólanna.en.ekki.því.sem.Atli.telur.
áhyggjuefnið,. gengisfalli. námsins. sjálfs .. Á.
einum. stað. segir. hann:. „Í. stuttu. máli. má.
orða.þetta.svo.að.greitt.sé.fyrir.magn.en.ekki.
gæði .“.Þetta.má.til.sanns.vegar.færa,.greitt.er.
fyrir.prófaða.nemendur.en.ekki.einkunnir.
þeirra,.ekki.árangur.í.þeim.skilningi .
Spurning.er.hvort.þetta.hafi.breyst ..Árið.
1996.og.fyrr,.áður.en.reiknilíkan.var.tekið.
upp,. var. greitt. fyrir. alla. innritaða. óháð.
einkunnum. þegar. þeir. fóru. og. meira. að.
segja. óháð. því. hvort. þeir. komu. nokkurn.
1-2007.indd 66 3/9/07 2:44:09 PM