Morgunblaðið - 04.11.2016, Blaðsíða 6
6 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 4. NÓVEMBER 2016
Ómar Friðriksson
omfr@mbl.is
Stór hópur fólks á aldrinum 16 til 74
ára, eða á annan tug þúsunda einstak-
linga, er í þeirri stöðu að vera annað
hvort í hlutastarfi á vinnumarkaði og
vilja bæta við sig vinnu eða alveg utan
vinnumarkaðarins, þó þeir séu ekki
skráðir atvinnulausir en segjast vera
tilbúnir að vinna ef þeim býðst starf.
Þetta kemur fram í greinargerð Hag-
stofunnar um vinnumarkaðinn á
þriðja fjórðungi ársins sem birt var í
gær.
Hér er um að ræða fólk sem er á
mörkum atvinnuleysis og launavinnu,
til dæmis þá sem teljast vinnulitlir að
sögn Hagstofunnar, eru í hlutastarfi
en vilja vinna meira og hins vegar fólk
sem er utan vinnumarkaðarins, er í
atvinnuleit en getur ekki hafið störf
innan tveggja vikna og fólk sem er
ekki að leita að vinnu en er tilbúið að
vinna ef tækifæri gefst. Þessi hópur
er fjölmennari en hópur atvinnu-
lausra.
Leggja minna af mörkum en
þeir geta eða vilja
Í greinargerð Hagstofunnar er
bent á að hóparnir sem um ræðir
eigi „það sammerkt að leggja minna
af mörkum á vinnumarkaði en þeir
geta eða vilja og því má segja að
þeir séu vannýtt vinnuafl. Þrátt fyr-
ir að þessir hópar teljist ekki at-
vinnulausir samkvæmt skilgrein-
ingu ILO endurspegla þeir engu að
síður skort á atvinnu, samanber fólk
sem er fast í hlutastörfum af því að
því býðst ekki fullt starf. Samtals
voru 18.000 manns í þessum hópum
eða 7,6% af heildarmannfjölda 16-74
ára á þriðja ársfjórðungi 2016,“ seg-
ir þar.
Inni í þessari tölu eru u.þ.b. 5.200
einstaklingar sem sögðust vera at-
vinnulausir í könnun Hagstofunnar.
Atvinnuleysi er með því minnsta
sem mælst hefur um langt árabil. Á
þriðja ársfjórðungi 2016 voru að með-
altali 5.200 manns án vinnu og í at-
vinnuleit eða 2,6% vinnuaflsins. Á
þriðja ársfjórðungi voru 36.700
manns utan vinnumarkaðar og af
þeim voru 6.100 tilbúnir til að vinna
byðist þeim starf, eða 16,6%. Rúm-
lega 1.100 manns voru í atvinnuleit en
ekki tilbúnir til að hefja störf eða
3,1%. „Samtals eru þetta um 7.200
manns, eða 19,7% þeirra sem eru utan
vinnumarkaðar, sem annað hvort eru
tilbúnir að vinna en ekki að leita eða
eru að leita en ekki tilbúnir að vinna,“
segir í útskýringum Hagstofu. Því til
viðbótar eru svo 5.500 manns sem
teljast vinnulitlir og vilja vinna meira
eins og áður segir. Að öllu saman-
lögðu voru tæp 42 þúsund manns á
vinnumarkaði í hlutastörfum á þriðja
ársfjórðungi.
Nýta vinnumarkaðsúrræði
Karl Sigurðsson, sérfræðingur hjá
Vinnumálastofnun, segir að töluverð-
ur hópur fólks myndi vilja vinna
meira en hann gerir. Spurður segir
hann að sá fjöldi einstaklinga sem
tekur þátt í vinnumarkaðsúrræðum
haldist í hendur við minnkandi at-
vinnuleysi.
Skv. tölum Vinnumálastofnunar
tóku 586 einstaklingar þátt í einhvers-
konar námskeiðum og almennum úr-
ræðum fyrir atvinnuleitendur í sept-
ember og 104 tóku þátt í
vinnumarkaðsúrræðum.
Vannýtt vinnuafl 18.000 manns
Um 5.200 atvinnulausir skv. könnun Hagstofunnar Stærri hópur einstaklinga eru vinnulitlir og
vilja bæta við sig vinnu eða standa fyrir utan vinnumarkaðinn en vilja gjarnan fá starf ef tækifæri býðst
Í slippnum Fólki í fullu starfi fjölg-
aði á þriðja ársfjórðungi um 4.800
frá sama tíma 2015.
Morgunblaðið/Ófeigur
Guðni Einarsson
gudni@mbl.is
Gera þarf við ytra byrði Hegning-
arhússins að Skólavörðustíg 9 og
mun viðgerðarkostnaðurinn hlaupa
á hundruðum
milljóna, að sögn
Snævars Guð-
mundssonar,
framkvæmda-
stjóra Ríkis-
eigna. Verkfræði-
stofa vann
bráðabirgða-
skýrslu árið 2014
og mat viðgerð-
arkostnað ytra
byrðisins upp á
um 250 milljónir króna. Ríkiseignir
telja það vera fremur vanáætlað en
hitt og að viðgerðarkostnaðurinn
verði eitthvað hærri, að sögn Snæv-
ars. Engin ákvörðun hefur verið
tekin um framtíðarnotkun hússins.
Húsið grandskoðað
Snævar sagði að búið væri að
skoða húsið með Minjastofnun,
verkfræðistofum og ýmsum sem
unnið hafa við húsið á fyrri stigum.
„Það er verið að meta hvað þurfi
að gera til þess að koma húsinu í
varanlegt lag,“ sagði Snævar. Einn-
ig er verið að athuga við hvaða tíma
eigi að miða varðandi friðun á ytra
byrði hússins. Húsið er alfriðað að
utan en aðeins að hluta að innan
sakir aldurs þess og sögu.
„Í fyrsta lagi þarf að koma í veg
fyrir að húsið leki. Svo er spurning
um hvað á að gera við fangels-
isgarðinn. Þetta eru þær spurning-
ar sem snúa að okkur hjá Rík-
iseignum,“ sagði Snævar. Hann
sagði að viðhaldi Hegningarhússins
hefði lengi verið áfátt. Byggingar-
máti hússins er ekki hefðbundinn
og húsið þannig að viðhald þess er
ekki auðvelt. Til dæmis eru þökin
klædd steinflísum og húsið hlaðið
úr íslensku hraungrýti sem er límt
saman með steinlími. Viðhaldið
krefst mikillar natni, að sögn Snæv-
ars.
Framkvæmdir líklega 2018
„Við fjárlagagerðina lögðum við
til að leitað yrði fjárheimilda til að
fara í undirbúningsvinnu vegna
vinnu við ytra byrði hússins, hönn-
un og ef til vill útboð undir lok árs-
ins 2017. Framkvæmdin sem slík
verður líklega ekki fyrr en á árinu
2018,“ sagði Snævar. Samtímis und-
irbúningi að viðgerð á ytra byrði
hússins væri hægt að nýta tímann
til að huga að því hvers konar starf-
semi menn vilja að verði í húsinu,
að sögn Snævars. Hann sagði að
taka þyrfti afstöðu til þess hvort
húsið ætti að verða sjálfbært, þann-
ig að starfsemi í húsinu stæði undir
kostnaði við það, eða hvort þar ætti
að vera starfsemi á kostnað skatt-
borgaranna.
Snævar sagði að Ríkiseignir
mundu ekki ráða því hvaða starf-
semi verður í húsinu heldur mundi
fjármálaráðuneytið taka ákvörðun
um það.
Morgunblaðið/RAX
Hegningarhúsið Var hlaðið úr íslensku hraungrýti fyrir 144 árum. Þar var fangelsi í 142 ár þar til á liðnu vori.
Hegningarhúsið
þarfnast viðgerðar
Ytra byrðið er illa farið Viðgerð upp á hundruð milljóna
Hegningarhúsið
» Hegningarhúsið við Skóla-
vörðustíg 9 var hlaðið úr ís-
lensku hraungrýti árið 1872.
Það var tekið í notkun 1874.
» Hegningarhúsið var elsta
fangelsi landsins þar til fang-
elsinu var lokað í vor. Þá hafði
fangelsi verið í Hegningarhús-
inu í 142 ár.
» Hæstiréttur Íslands var
einnig þar til húsa 1920-1949.
Gamla Bæjarþingstofan í
Reykjavík er á efri hæð húss-
ins.
Snævar
Guðmundsson
Sigtryggur Sigtryggsson
sisi@mbl.is
Umferðin á þjóðvegum landsins hef-
ur aukist gríðarlega mikið í ár og lítur
út fyrir að aukningin verði 13% milli
ára, að því er fram kemur í frétt á
heimasíðu Vegagerðarinnar.
Þessi aukna umferð kemur að sjálf-
sögðu fram í fjölgun ökutækja sem
fara um Hvalfjarðargöngin. Í nýliðn-
um októbermánuði fóru rúmlega 188
þúsund ökutæki um göngin sem er
12% aukning frá sama mánuði í fyrra.
Stefnir í glæsilegt met
Fyrstu 10 mánuði ársins hafa alls
2.036.647 ökutæki farið um Hval-
fjarðargöng. Allt árið í fyrra var
fjöldinn 2.047.899 ökutæki, sem var
met. Enn eru eftir tveir mánuðir af
árinu 2016 og því stefnir í glæsilegt
met á þessu ári. Fram hefur komið í
fréttum að þessi mikla aukning flýtir
fyrir því að öryggismörkum í göng-
unum verði náð. Þau miðast við að 8
þúsund ökutæki fari um göngin að
jafnaði á hverjum sólarhring.
Líka met í höfuðborginni
Umferðin í nýliðnum október um
16 lykilteljara Vegagerðarinnar á
hringveginum jókst um tæplega 11%.
Mest jókst umferðin um Austurland
eða um rúmlega 41% en minnst í ná-
grenni höfuðborgarsvæðisins eða um
tæp 8%.
Umferðin á höfuðborgarsvæðinu
sjálfu hefur ekki áður verið meiri í
október en í nýliðnum októbermán-
uði. Umferðin jókst um 4,3%. Nú lítur
út fyrir að umferðin í ár geti orðið um
6,5% meiri en í fyrra og yrði það
mesta ársaukning síðan árið 2007.
Árið 2007 var met í umferðinni hér
á landi en nú stefnir í að umferðin ár-
ið 2016 verði 20 prósentum meiri en
árið 2007, segir í frétt Vegagerð-
arinnar.
Yfir tvær millj-
ónir um göngin
Stefnir í nýtt met á hringveginum
Morgunblaðið/Þórður
Umferðin Aldrei hafa fleiri ökutæki
verið á þjóðvegum landsins en í ár.
Láttu okkur ráða
Elja starfsmannaþjónusta 4 150 140 elja.is elja@elja.is
Þarftu að ráða
lagerstarfsmann?