Morgunblaðið - 04.11.2016, Síða 22

22 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 4. NÓVEMBER 2016
Illræmdasta eldstöð landsins, Katla, leynist und-
ir Mýrdalsjökli. Katla hefur verið að minna á sig
upp á síðkastið með jarðskjálftahrinum og smá
skotum í Múlakvísl. Allt var þó með kyrrum kjör-
um á yfirborði Mýrdalsjökuls þegar Ragnar Ax-
elsson, ljósmyndari Morgunblaðsins, flaug þar
yfir í góðu veðri nýverið.
Katla gaus síðast árið 1918 og frá því land
byggðist hafa gos hennar brotist upp úr jök-
ulbreiðunni tuttugu sinnum, að því er fram kem-
ur í öndvegisriti dr. Helga Björnssonar jökla-
fræðings, Jöklar á Íslandi.
Kötlugos eru alla jafna mikil hamfaragos.
Þeim fylgja óhemjustór jökulhlaup sem æða yfir
allt sem fyrir verður, sanda, grónar sveitir,
byggðir, brýr og vegi. Gjóskufallið verður svo
svart að ekki sjást handa skil og gosunum fylgja
þrumur, eldingar og hrævareldar.
Öræfajökull skartar hæsta tindi Íslands,
Hvannadalshnjúki, en undir jöklinum leynist
einnig eldstöð. Askja hans er full af allt að 550
metra þykkum ís. Gríðarlegt sprengigos varð ár-
ið 1362 og eyddu jökulhlaup og gjóskufall
byggðinni í Litla-Héraði.
Morgunblaðið/RAX
Horft inn til landsins Askjan undir Mýrdalsjökli er full af ís sem er víða 300-400 metra þykkur. Mælingar 1991 sýndu að ísinn var þykkastur, 740 metrar, í upptökum Kötlujökuls.
Hvannadalshnjúkur Undir Öræfajökli er eldstöð sem hefur gosið tvisvar frá landnámi.
Horft til sjávar Jökulsprungurnar marka yfirborð Mýrdalsjökuls þar sem hann skríður fram. Í fjarska sést Hjörleifshöfði niðri við ströndina handan Mýrdalssands.
Eldurinn er undir
ísköldu yfirborðinu
 Eldstöðvarnar Katla og Öræfajökull